T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 268
KARAR NO : 2014 / 302
KARAR TR : 3.3.2014
ÖZET: Yararına görev itirazında bulunulan yargı merciince aynı davada görevsizlik kararı verilmiş olması nedeniyle; 2247 sayılı Yasa’nın 10. maddesinde öngörülen koşulları taşımayan BAŞVURUNUN, aynı Yasanın 27. maddesi uyarınca REDDİ gerektiği hk.
K A R A R
Davacı :Ankara Anonim Türk Sigorta Şirketi
Vekili :Av. E.D.
Davalı :Başakşehir Belediye Başkanlığı
Vekili : Av.Y.Ş.
OL A Y : Davacı sigorta şirketi nezdinde sigortalanan 34….plakalı aracın, 15.07.2011 tarihinde İstanbul İli,Kayaşehir istikametinden Başakşehir istikametine doğruseyrederken, davalı Başakşehir BelediyeBaşkanlığının sorumluluğunda bulunduğu iddiaolunan yoldaki beton rögar kapağına çarpması sonucumaddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesinde, davalı idareninhizmet kusuru bulunduğundan bahisle, oluşan hasarakarşılık olarak ödenen 2.750,00 TL sigorta hasar bedelinin,rücuen tazmini istemiyle idari yargı yerinde davaaçılmıştır.
İSTANBUL6.İDARE MAHKEMESİ: 28.1.2013 gün ve E:2013/191, K:2013/136sayı ile, 2918 sayılı Karayolları TrafikKanunu’nun 19/01/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6099sayılı Kanunu'nun 14.maddesi ile değişik 110. maddesinde,bu Kanundan doğan sorumluluk davalarının, (işleteni veyasahibi Devlet ve diğer kamu kuruluşları olanaraçların sebebiyet verdiği zararlara ilişkinolanları dâhil) adli yargıda görüleceğihükmünün getirildiği; görev kurallarının,kamu düzenine ilişkin olduğu, görev konusunun, taraflariçin bir müktesep hak oluşturmayacağı, yargımercilerince davanın her aşamasında re'sen incelenmesi gerekenbir husus olduğu ve geçmişe de etkili olacağı; davanın açıldığı andaki kurallara göregörevli olan mahkeme, yeni bir yasa ile görevsiz hale gelmişise, davanın açıldığı anda görevli olan veyeni yasaya göre görevsiz hale gelen mahkemenin“görevsizlik kararı” vermesinin gerekeceği; yinedavanın açıldığı andaki hukuki duruma göregörevsiz olan bir mahkeme, hukuksal durumlardaki değişikliklerneticesinde görevli hale gelmiş ise, mahkemenin davayı esastançözümlemesi gerekeceğinin açık olduğu; 2918sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 110. maddesinde yapılanbu yeni değişikliğe göre, bu Kanundan doğan sorumlulukdavalarının adli yargıda görüleceğininanlaşıldığı; nitekim Uyuşmazlık Mahkemesinin2918 sayılı Yasanın 110. maddesi kapsamında maddeninyürürlük tarihi olan 19.01.2011 tarihinden önce idariyargı yerinde açılmış olan davalarınçözümlenmesinde idari yargının yetkili vegörevli olduğuna ilişkin 04.06.2012 gün ve E.2012/107,K.2002/134 sayılı kararının da bu yönde olduğugerekçesiyle; 2577 sayılı İdari Yargılama UsulüKanunun 15/1-a maddesi uyarınca davanın görev yönündenreddine karar vermiş, bu karar kesinleşmiştir.
Davacı vekili bu kez, aynıistemle adli yargı yerinde dava açmıştır.
Davalıidare vekili, birinci savunma dilekçesinde, davada idariyargının görevli olduğunu ileri sürerek görevitirazında bulunmuştur.
KÜÇÜKÇEKMECE4.ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ:14.11.2013 gün ve E:2013/127 sayıile, davanın rücuen alacak talebini içerdiği; dayanağınınözel hukuk yasaları olduğu gerekçesiyle davalıyanın, idari yargının görevli olduğuyönündeki görev itirazının reddine kararvermiştir.
Davalı vekilinin, idari yargı yararına olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılması yönündekidilekçesi üzerine adli yargı dosyasının onaylıbir örneği Danıştay Başsavcılığı’nagönderilmiştir.
DANIŞTAYBAŞSAVCISI; Anayasanın 125'inci maddesinde, idarenin kendi eylem veişlemlerinden doğan zararları ödemekleyükümlü olduğunun hükmebağlandığı; öte yandan, 2577 sayılıİdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "İdari davatürleri ve idari yargı yetkisinin sınırı"başlıklı 2'nci maddesinin Vinci fıkrasında; idariişlemler hakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksatyönlerinden biri ile hukuka aykırı olduklarındandolayı iptalleri için menfaatleri ihlal edilenler tarafındanaçılan iptal davalarının; idari eylem ve işlemlerdendolayı kişisel hakları muhtel olanlar tarafındanaçılan tam yargı davaları ile tahkim yoluöngörülen imtiyaz şartlaşma vesözleşmelerinden doğan uyuşmazlıklar hariç,kamu hizmetlerinden birinin yürütülmesi yapılan hertürlü idari sözleşmelerden dolayı taraflararasında çıkan uyuşmazlıklara ilişkin davaların,idari dava türleri olarak sayıldığı; idareninyürütmekle yükümlü olduğu bir kamu hizmetininkuruluşunda, düzenlenişinde veya işleyişindeki nesnelnitelikli bozukluk, aksaklık veya boşluk olarak tanımlananhizmet kusurunun; hizmetin kötü işlemesi, geçişlemesi veya hiç işlememesi (eylemsizlik) hallerindegerçekleştiği ve idarenin tazminyükümlülüğünün doğmasına yol açtığı;olayda, davalı idarenin sorumluluğunda olduğu iddia edilen yoldabulunan beton rögar kapağına davacı sigorta şirketinezdinde sigortalanan 34 UB 7490 plakalı aracın çarpmasısonucu maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmesinde, kamu hizmetiniyürütmekle yükümlü kılınan davalıidarenin, kamu hizmetini yöntemine ve hukuk kurallarına uygun olarakyürütüp yürütmediğinin, dolayısıylahukuki sorumluluğunun bulunup bulunmadığınınbelirlenmesinin gerektiği; bu durumda, davacı sigortaşirketi nezdinde sigortalanan araçta meydana gelen hasar nedeniyleoluşan zararda davalı idarenin hizmet kusuru ya da başka birnedenle idarenin hukuki sorumluluğu bulunupbulunmadığının yargısal denetiminin, 2577Sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2'inci maddesiuyarınca idari yargı yerlerine ait olduğundan, davanınİdari Yargı yerinde görülmesi gerektiği sonucunavarılmış olduğu gerekçesiyle; 2247 sayılıYasa'nın 10'uncu maddesi uyarınca, olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılmasına vedosyanın Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine kararvermiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE: Uyuşmazlık Mahkemesi HukukBölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, SıddıkYILDIZ, Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 3.3.2014 günlütoplantısında; Raportör-Hakim TaşkınÇELİK’in, 2247 sayılı Yasa’daöngörülen koşulları taşımayanbaşvurunun reddi gerektiği yolundaki raporu ve dosyadaki belgelerokunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen YargıtayCumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile Danıştay SavcısıMehmet Ali GÜMÜŞ’ün başvurunun reddigerektiği yolundaki sözlü açıklamaları dadinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ :
2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanun’un 10. maddesinin birinci fıkrasında,“Görev uyuşmazlığı çıkarma; adli,idari ve askeri bir yargı merciinde açılmış olan davadaileri sürülen görev itirazının reddi üzerineilgili Başsavcı tarafından görev konusunun incelenmesininUyuşmazlık Mahkemesinden istenmesidir” hükmüne yerverilmiştir.
AnılanYasa hükmü ile, belirtilen yargı mercilerinden birindeaçılmış olan bir davanın görülmesisırasında yapılan görev itirazının reddiüzerine, ilgili Başsavcı tarafından, görevlibulunduğu kendi yargı düzeninin görev alanına vakimüdahalenin önlenebilmesini sağlamak için konununUyuşmazlık Mahkemesi’ne götürülmesi suretiyledavanın henüz başlangıç safhasında ikengörev sorununun çözüme kavuşturulmasıamaçlanmıştır.
Nitekim,2247 sayılı Yasa’nın 10. madde gerekçesinde,“Uyuşmazlık çıkarma, yürürlüktebulunan kanunun getirdiği bir yeniliktir. Görülmekte olan birdavanın görev uyuşmazlığını, bu safhadahalletmek imkânını verir. Bu madde ile uyuşmazlıkçıkarma adli, idari ve askeri yargıya teşmiledilmiştir.
Bu yetki,yargı merciince görev itirazının reddi üzerine, kanunyararına olarak, uyuşmazlığın konusuna göreilgili Başsavcı veya Başkanunsözcüsütarafından kullanılacaktır. Bu suretle Türkiye CumhuriyetiAnayasasının kabul ettiği adli, idari ve askeri yargımercilerinin ayrılığı prensibinin ihlâli ve ayrıtanzimlere tabi tutulan adli, idari ve askeri yargı mercilerininyekdiğerinin görev hudutlarına tecavüzleriönlenmiş olacaktır” denilmiştir.
Bunagöre, ortada henüz açılmış bir dava ve budavada bir yargı merciince verilmiş görevlilik kararıbulunması; diğer bir ifadeyle, yararına görevitirazında bulunulan yargı merciince aynı davadagörevsizlik kararı verilmemiş olması gerekeceğiaçıktır.
Olayda,uyuşmazlığa konu edilen Küçükçekmece 4. AsliyeHukuk Mahkemesinin görevlilik kararından önce, İstanbul6.İdare Mahkemesince tarafları, konusu ve sebebi aynı olandavada verilmiş ve kesinleşmiş bir görevsizlikkararının bulunması karşısında, adli yargıyerince idari yargının görev alanına müdahaledebulunulduğundan söz etmek olanaksızdır.
Öteyandan, 2247 sayılı Yasa’nın 14. maddesindeöngörülen olumsuz görevuyuşmazlığının oluşabilmesi içintarafları, sebebi ve konusu aynı olan davada en az iki yargımerciince kendilerini görevsiz görerek verilmiş vekesinleşmiş görevsizlik kararlarının bulunması;17. maddesinde öngörülen olumlu görevuyuşmazlığının doğabilmesi için ise, yinetarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada en az iki yargımerciince kendilerini görevli sayan kararlar verilmesi; 19. maddeyegöre yargı mercilerince Uyuşmazlık Mahkemesi’nebaşvurulabilmesi için de, daha önce diğer yargımercilerinden birisinin kesin veya kesinleşmiş görevsizlikkararı üzerine aynı davada kendisinin de görevsizbulunduğu ve görevsizlik kararı veren yargı merciiningörevli olduğu kanısına varılması; 20. maddeuyarınca görev uyuşmazlığıçıkarılmasında, temyiz incelemesi yapan yüksekmahkeme tarafından Uyuşmazlık Mahkemesine başvurulmasıgerekmekte olup, incelemeye konu olan olayda, idari yargı yeriningörevsizlik kararı üzerine adli yargı yerince aynıdavada verilen görevlilik kararı nedeniyle, anılan maddelerdedüzenlenen görev uyuşmazlığı türlerindenbiri de oluşmamıştır.
Açıklanannedenlerle, 2247 sayılı Yasa’nın 10. maddesindeöngörülen yönteme uygun bulunmayan başvurunun,aynı Yasanın 27. maddesinde yer alan “UyuşmazlıkMahkemesi, uyuşmazlık çıkarmaya veya görevuyuşmazlıklarına ilişkin istemleri önce şekil vesüre açısından inceler; yöntemine uymayan veyasüresi içinde ileri sürülmemiş istemlerireddeder” kuralı uyarınca reddi gerekmiştir.
SONUÇ: 2247 sayılı Yasa’nın 10. maddesindeöngörülen koşulları taşımayanBAŞVURUNUN, aynı Yasanın 27. maddesi uyarınca REDDİNE,3.3.2014 gününde OY BİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi.
Başkan
Serdar ÖZGÜLDÜR
Üye
Eyüp Sabri
BAYDAR
Üye
Nurdane
TOPUZ
Üye
Ali
ÇOLAK
Üye
Ayhan
AKARSU
Üye
Sıddık
YILDIZ
Üye
Mehmet
AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy