T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 336
KARAR NO : 2014 / 376
KARAR TR : 01.04.2014
ÖZET : Emekli Sandığı (Devredilen) iştirakçisi olan davacının kızının, serbest diş hekimine yaptırdığı diş tedavisine ait fatura bedelinin tarafına ödenmesi istemiyle yaptığı başvurusunun reddine ilişkin işlemin iptali ile fatura bedelinin ödenmesi istemiyle açtığı davanın, İDARİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk. K A R A R Davacı :A.U. Davalı : Sosyal Güvenlik KurumuBaşkanlığı Vekili :Av. İ.B. O L A Y :Davacı dava dilekçesinde özetle; Halen Niksar Ormanİşletme Müdürlüğünde döner sermayesaymanı olarak çalıştığını,kızının diş tedavisinin Niksar Devlet Hastanesi dişpolikliniği tarafından yapılamaması nedeni ilekızının Niksar Devlet Hastanesi tarafından Samsun 19Mayıs Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesine 23.11.2009tarihinde sevk edildiğini, bu hastanenin de 90 gün içindetedavinin yapılamayacağını belirtmesi üzerinetedavinin Samsun da özel sağlık kuruluşundayapıldığını ve bu tedavi nedeni ile 3.750,00 TL tedavigideri ödediğini, ilgili tedavi giderine ilişkin faturayıTokat SGK İl Müdürlüğüne ibraz ettiği haldeortodontik muayene ücretinin kurum tarafındankarşılanmadığı gerekçesi ile tedavi giderininkurum tarafından ödenmediğini ileri sürerek, 3.750,00 TLtedavi giderinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ilebirlikte tazmini istemiyle idari yargı yerinde dava açmıştır. TOKAT İDARE MAHKEMESİ : 20.4.2011 gün ve E: 2011/219,K: 2011/226 sayı ile, davanınkonusunun sağlık sigortası kapsamında diş tedaviücretinin ödenmemesi işlemi olduğu, ödememeyeilişkin ret işleminin tesis edildiği 08.03.2011 tarihinde ise5510 sayılı Kanun'un 63. ve 101. maddelerininyürürlükte bulunduğu, anılan Kanun'un 101. maddesihükmü uyarınca aksine bir hüküm bulunmayan durumlardabu Kanun'un uygulanmasından doğan uyuşmazlıklarıniş mahkemelerinde görüleceği görülmekte olup,bakılan davada iş mahkemeleriningörevli olduğu anlaşıldığından davanıngörev yönünden reddi gerektiği gerekçesiyle davanıngörev yönünden reddine karar vermiş, bu kararkesinleşmiştir. Davacı aynı istemle bu kezadli yargı yerinde dava açmıştır. Niksar AsliyeHukuk Mahkemesi (İş Mahkemesi Sıfatıyla): 30.3.2013 gün ve E:2011/181, K:2012/179 sayı ile, davanınkısmen kabulü ile 3.695,9 TL alacağın dava tarihindenitibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarakdavacıya verilmesine fazlaya ilişkin istemin reddine kararvermiş, bu karar davalı idare vekilince temyiz edilmiştir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi : 9.11.2012 gün ve E: 2012/14323,K: 2012/21064 sayı ile, davacının, tedavibaşlangıcını da kapsar şekilde halen memur olarakçalıştığı, davaya konu tedavinin ise Niksar DevletHastanesinin 23.11.2009 tarihli sevkiyle başlayıp, sonrasında dadevam ettiği gözetilerek; uyuşmazlığınçözümünün, tedavinin başladığıtarihte çalışılan kamu kuruluşuna yöneltilecekhusumet ile idari yargının görev alanına girdiğinedeniyle davanın, yargı yolu nedeniyle reddine karar verilmesigerekirken, işin esasına girilerek yazılı şekildekarar verilmiş olmasının usul ve yasaya aykırıolduğu gerekçesi ile hükmü bozmuş, davacıtarafından kararın düzeltilmesi isteminde bulunulmuş, buistem de aynı Dairenin 12.4.2013 gün ve E:2013/7187, K: 2013/7710sayılı kararı ile reddedilmiştir. NİKSARASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (İŞ MAHKEMESİ SIFATIYLA): 10.7.2013 gün ve E:2013/165, K:2013/202 sayı ile, bozma kararınauyarak, tazminat davasının idari yargı yerindegörülmesi gerektiği gerekçesiyle Mahkemeleriningörevsizliği nedeniyle davanın reddine karar vermiş, bukarar davacı tarafından temyiz edilmiştir. Yargıtay 10. Hukuk Dairesi : 13.12.2013 gün ve E:2013/21737, K: 2013/24266 sayı ile, temyiz dilekçesinin süreaşımı yönünden reddine karar vermiş, bu kararkesinleşmiştir. Davacı idari ve adli yargıyerlerince verilmiş olan görevsizlik kararları nedeniyleoluştuğunu ileri sürdüğü olumsuz görevuyuşmazlığının giderilmesi istemiyle başvurudabulunmuştur. İNCELEME VE GEREKÇE: UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri Baydar, Ali Çolak, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT‘unkatılımlarıyla yapılan 01.04.2014 günlütoplantısında: l-İLK İNCELEME:Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; adli ve idari yargıyerleri arasında 2247 sayılı Yasa'nın 14. maddesindeöngörülen biçimde olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğu, adli yargı dosyasının15. maddede belirtilen yönteme uygun olarak davacının istemiüzerine son görevsizlik kararını veren mahkemece idariyargı dosyası da temin edilerek Uyuşmazlık Mahkemesi'negönderildiği ve usule ilişkin işlemlerde herhangi birnoksanlık bulunmadığıanlaşıldığından görevuyuşmazlığının esasının incelenmesine oybirliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Gülşen AKARPEHLİVAN’ın, davanın çözümünde idariyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada idariyargının görevli olduğu yolundaki sözlü açıklamalarıda dinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜPDÜŞÜNÜLDÜ: Dava, Niksar Orman İşletmeMüdürlüğünde döner sermaye saymanı olarak görevyapan davacı tarafından, kızı Ezgi US’a özeldiş tabibince yapılan diş tedavisi için ödediği3.750,00 TL’nin tarafına ödenmesi istemiyleyaptığı başvurusunun reddine ilişkin 8.3.2011 tarihlive 18.696.712 sayılı işlemin iptali ile diş tedavisiiçin harcanan 3.750.00 TL’nin dava tarihinden itibarenişleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesiistemiyle açılmıştır. Dosyanın incelenmesinden, davacının Niksar Orman İşletmeMüdürlüğünde döner sermaye saymanı olarakgörev yaptığı, davacının bakmaklayükümlü olduğu kızı Ezgi US'unrahatsızlığı nedeniyle Niksar Devlet Hastanesi DişPolikliniğine başvurduğu ve Samsun Ağız ve DişSağlığı Hastanesi'ne sevk edildiği, tedavisininyapılamaması üzerine Niksar Devlet Hastanesi tarafındanSamsun 19 Mayıs Üniversitesi Diş HekimliğiFakültesi'ne sevk edildiği, anılan fakültede 90 güniçinde tedavisinin tamamlanamayacağının belirtilmesiüzerine tedavisini özel diş hekiminde devam ettirdiği veyapılan ortodontik tedavi sonucunda davacının 3.750,00-TL tedaviücreti ödediği, ödemiş olduğu diş tedaviücreti olan 3.750,00-TL'nin ödenmesi istemiyle davalı idareyebaşvurduğu, bu başvurusunun 08.03.2011 tarihli ve 18.696.712sayılı işlemle reddedilmesi üzerine, anılanişlemin iptali ile diş tedavisi için harcanan 3.750,00-TL'nindava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte ödenmesinekarar verilmesi istemiyle bakılan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır. 31.5.2006 tarih ve 5510 sayılıSosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu 506, 1479,2925, 2926 ve 5434 sayılı Kanunlar kapsamındaki hizmet akdinegöre ücretle çalışanlar (Sosyal Sigortalılar),kendi hesabına çalışanlar (Bağ-Kur’lular),tarımda kendi adına ve hesabına çalışanlar(Tarım Bağ-Kur’luları), tarım işlerindeücretle çalışanlar, (Tarım sigortalıları),devlet memurları ve diğer kamu görevlilerini (EmekliSandığı İştirakçileri), geçicimaddelerle korunan haklar dışında, sosyal güvenlik vesağlık hizmetleri yönünden yeni bir sisteme tabitutmuş, beş farklı emeklilik rejimini aktüeryal olarak hakve hükümlülükler yönünden tek bir sosyalgüvenlik sistemi altında toplamıştır. 5510sayılı Kanunun iptali amacıyla açılan davada AnayasaMahkemesi, 15.12.2006 tarih ve E: 2006/111, K: 2006/112 sayılıkararıyla, anılan Kanunun birçok maddesi ile birlikte, buKanunun yürürlük tarihinden önce 5434 sayılı T.C.Emekli Sandığı Kanunu hükümlerine tabi olarakgörev yapmakta olan memurlar ve diğer kamu görevlilerinidiğer sigortalılarla aynı sisteme tabi kılan (başta4/c maddesi) hükümlerin iptaline karar vermiş; bu karardan sonrakabul edilen 17.04.2008 tarih ve 5754 sayılı Kanunla 5510sayılı Kanunda düzenlemeler yapılmış veanılan Kanuna eklenen Geçici 1 nci ve Geçici 4 ncümaddelerle, 5754 sayılı Kanunun yürürlüğegirdiği 1 Ekim 2008 tarihinden önce 5510 sayılı Kanunun 4ncü maddesinin birinci fıkrasının (c) bendi kapsamındaolanlar (memurlar ile diğer kamu görevlileri) ile bunların dulve yetimleri hakkında, bu Kanunla yürürlükten kaldırılanhükümleri de dahil 5434 sayılı Kanun hükümlerinegöre işlem yapılacağı hüküm altınaalınmıştır. 5754 sayılı Kanunun kimihükümlerinin iptali istemiyle açılan dava AnayasaMahkemesi’nin 30.3.2011 tarihve E: 2008/56, K:2011/58 sayılı kararı ile reddedilmiştir. 5510 sayılı Kanunun 101 ncimaddesinde yer alan “…bu Kanun hükümlerininuygulanmasıyla ilgili ortaya çıkan uyuşmazlıklarİş Mahkemelerinde görülür.” bölümününiptali istemiyle yapılan itiraz başvurusunda Anayasa Mahkemesi,22.12.2011 tarih ve E: 2010/65, K: 2011/169 sayılı kararıyla(RG. 25.1.2012, Sayı: 28184) davayı redlesonuçlandırmakla birlikte; söz konusu kararın Mahkememizönündeki uyuşmazlığa ışık tutacakşekilde şu gerekçeye dayandırmıştır:“…5754 sayılı Kanunun yürürlüğe girmesindenönce memur ve diğer kamu görevlisi olarakçalışmakta olanlar, evvelce olduğu gibi 5434sayılı Kanun hükümlerine tabi olacaklar ve bunlarınemeklileri bakımından da aynı Kanun hükümleriuygulanmaya devam edecek; ancak 5754 sayılı Kanun’unyürürlüğe girmesinden sonra memur ve diğer kamugörevlileri olarak çalışmaya başlayanlar ise 5510sayılı Kanunun 4/c maddesi uyarınca, bu Kanunhükümlerine tabi sigortalı sayılacak ve haklarında5434 sayılı Kanun değil, 5510 sayılı Kanun’unöngördüğü kural ve esaslar uygulanacak; ihtilafhalinde de adli yargı görevli bulunacaktır. 5754sayılı Kanunun yürürlüğüyle birlikte,artık Sosyal Sigortacılık esasına göre faaliyetgösteren ve yaptığı, tesis ettiği işlem vemuameleler idari işlem sayılamayacak bir sosyal güvenlikkurumunun varlığından söz etmek gerekli bulunmaktadır.5754 sayılı Kanun’un yürürlüğe girmesindenönce iştirakçisi sıfatıylaçalışmakta olan memurlar ve diğer kamu görevlileriile emekli sıfatıyla 5434 sayılı Kanun’a göreemekli, dul ve yetim aylığı almakta olanlar ve ayrıcamemurlar ve diğer kamu görevlilerinden ileride emekliliğe hakkazanacaklar yönünden ise Sosyal Güvenlik Kurumu’nun tesisedeceği işlem ve yapacağı muameleler idari işlemniteliğini korumaya devam edecek, bunlara ilişkin ihtilaflarda daevvelce olduğu gibi idari yargı görevli olmaya devam edecektir.Bu bakımdan 5510 sayılı Kanununyürürlüğünden sonra, prim esasına dayalıyani sistemin içeriği ve Kanun kapsamındaki iş veişlemlerin niteliği göz önünde bulundurulduğunda,itiraz konusu kuralla, yargılamanınbütünlüğü ve uzman mahkeme olması nedeniyle Kanunhükümlerinin uygulanması ile ortaya çıkanuyuşmazlıkların çözümünde iş mahkemeleriningörevlendirilmesinde Anayasa’ya aykırılıkgörülmemiştir. Ancak, yukarıdaaçıklandığı üzere 5754 sayılıKanun’un yürürlüğe girmesinden önce statüdebulanan memurlar ve diğer kamu görevlileri ile ilgili sosyalgüvenlik mevzuatının uygulanmasından doğan idariişlem ve idari eylem niteliğindeki uyuşmazlıklarda idariyargının görevinin devam edeceğiaçıktır…” Yukarıda sözü edilenmevzuat hükümlerinin ve Anayasa Mahkemesi kararınınbirlikte değerlendirilmesinden, 5510 sayılı Kanununyürürlüğe girmesinden önce memur ve diğer kamu görevlisiolarak çalışmakta olanlar, daha önce olduğuüzere 5434 sayılı Kanun hükümlerine tabiolacakları gibi bunların emeklilikleri bakımından daaynı Kanun hükümlerinin uygulanmaya devam edileceği; ancak,bu Kanunun yürürlüğe girmesinden sonra memur ve diğerkamu görevlisi olarak çalışmaya başlayanlarınise 5510 sayılı Kanunun 4/c maddesi uyarınca, bu Kanunhükümlerine tabi sigortalı sayılacağı vehaklarında 5434 sayılı Kanunun değil 5510 sayılıKanunun öngördüğü kural ve esasların uygulanacağıdolayısıyla ihtilafların da adli yargı yerindeçözümleneceği açıktır. Kaldı ki; T.C. Anayasası’nın158.maddesindeki “…diğer mahkemelerle, Anayasa Mahkemesiarasındaki görev uyuşmazlıklarında AnayasaMahkemesi’nin kararı esas alınır ” hükmüuyarınca Anayasa Mahkemesi kararının buuyuşmazlığın çözümünde esasalınacağı tartışmasızdır. Bu durumda, 5510 sayılıKanun'un yürürlüğe girmesinden önceiştirakçi sıfatıyla çalışmakta olanmemurlar ve diğer kamu görevlileri ile emekli sıfatıyla5434 sayılı Kanuna göre emekli, dul ve yetimaylığı almakta olanlar ve ayrıca memurlar ve diğerkamu görevlilerinden ileride emekliliğe hak kazanacaklaryönünden Sosyal Güvenlik Kurumunca tesis edilen işlem veyapacağı muamelelerin “idari işlem” ve “idarieylem” niteliğini korumaya devam edeceği,dolayısıyla, 2577 sayılı İdari YargılamaUsulü Kanununun 2/1-a maddesinde belirtilen idari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptaldavaları kapsamında bulunan, 5754 sayılı Kanun'unyürürlüğe girdiği tarihten önce emeklisandığı iştirakçisi olan davacı tarafındanaçılan davanın, görüm veçözümünün idari yargı yerindegörüleceği sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle,Tokat İdare Mahkemesinin görevsizlik kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın görüm veçözümünde İDARİ YARGININ görevliolduğuna, bu nedenle Tokat İdare Mahkemesinin 20.4.2011 gün ve E: 2011/219, K: 2011/226sayılı GÖREVSİZLİK KARARININKALDIRILMASINA, 01.04.2014 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT
Full & Egal Universal Law Academy