T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2014 / 341
KARAR NO : 2014 / 381
KARAR TR : 1.4.2014
ÖZET : Bülent Ecevit Üniversitesi adına, 2547 sayılı Kanun’un 35.maddesi uyarınca Öğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP) kapsamında Orta Doğu Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Metalürji ve Malzeme Mühendisliği Bölümünde görevlendirilen ve bunun karşılığında, kefalet senedi ile mecburi hizmet yükümlüğüne girmiş olan davacının, mecburi hizmet yükümlüğünün kaldırılması istemiyle davalı idareye yaptığı başvurunun reddi üzerine, bu işlemin iptali istemi ile açılan davanın ADLİ YARGI YERİNDE çözümlenmesi gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : G.Ç.
Vekili : Av. M.B.
Davalı : Bülent Ecevit ÜniversitesiRektörlüğü İncivez / ZONGULDAK
Vekili :Av. D.A.A.
OL A Y : Davacıvekili dava dilekçesinde özetle; davacının BülentEcevit Üniversitesinde araştırma görevlisi olarakçalışırken, 2547 Sayılı YüksekÖğretim Kanunu’nun 35. Maddesi kapsamında Kamu PersonelineMahsus Yüklenme Senedi ve Muteber İmzalı Müteselsil KefaletSenedi imzalayarak Bülent Ecevit Üniversitesi adınaÖğretim Üyesi Yerleştirme Programı kapsamındaOrta Doğu Teknik Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Metalürjive Malzeme Mühendisliği Bölümündegörevlendirildiğini, davacının, davalıÜniversiteye vermiş olduğu 05.08.2013 tarihli dilekçeile; mecburi hizmet yükümlüğününkaldırılmasını istediğini, ancak davalıÜniversite tarafından 12.08.2013 tarih ve 96759302-7114 sayılıcevabi yazıyla talebin reddedildiğini belirtilerek, BülentEcevit Üniversitesi Rektörlüğü Personel DaireBaşkanlığı’nın 12.08.2013 tarih ve 96759302-7114sayılı işleminin iptal edilerek, mecburi hizmetyükümlülüğünün kaldırılmasınakarar verilmesi istemiyle idari yargı yerinde davaaçmıştır.
Davalı Bülent Ecevit ÜniversitesiRektörlüğü vekili süresi içerisindesunduğu cevap dilekçesinde özetle görev itirazındabulunulmuştur.
Zonguldakİdare Mahkemesi: 06.11.2013gün ve E:2013/1318 sayı ile özetle, “...bir kamukuruluşu olan davalı idarenin kamu gücünü kullanarakve tek taraflı olarak tesis ettiği davacının, mecburihizmet yükümlüğünün kaldırılmasıve imzaladığı taahhüt ve kefalet senedinin iptaline kararverilmesi istemiyle yaptığı başvurunun reddine ilişkindava konusu işlemin iptali istemiyle açılan bu davanınyargısal denetiminin idare hukukuna ait ilkeler göz önündebulundurulduğunda idari yargı yerince yapılmasınınzorunlu olduğu sonucuna ulaşılmış olup, davalıidarenin görev itirazı yerinde görülmemiştir.”demek suretiyle davalı Bülent Ecevit ÜniversitesiRektörlüğü vekilinin görev itirazınınreddine karar vermiştir.
Davalı BülentEcevit Üniversitesi Rektörlüğü vekilinin olumlugörev uyuşmazlığı çıkarılmasıyolunda süresi içerisinde sunduğu dilekçesiüzerine dava dosya örneği Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığı’na gönderilmiştir.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı: ‘’ … Dava konusu uyuşmazlık, taraflar arasındakisözleşmeden diğer bir ifadeyle yüklenme ve kefaletsenedinde yer alan borçtan kaynaklanmaktadır. 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun öğretim elemanıyetiştirmeye ilişkin 35. maddesinde: Yükseköğretimkurumları; kendilerinin ve yeni kurulmuş ve kurulacak diğeryükseköğretim kurumlarının ihtiyacı içinyurt içinde ve dışında, kalkınma planı ilke vehedeflerine ve Yükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyacave esaslara göre öğretim elemanı yetiştirirler. (Ekfıkra: 17/08/1983 - 2880/18 md.) Öğretim elemanıyetiştirilmesi amacıyla üniversitelerin araştırmagörevlisi kadroları, araştırma veya doktoraçalışmaları yaptırmak üzere başka birüniversiteye, Yükseköğretim Kurulunca geçici olaraktahsis edilebilir. Bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veyasanatta yeterlik payesi alanlar, bu eğitimin sonunda kadrolarıylabirlikte kendi üniversitelerine dönerler. (Ek fıkra: 17/08/1983 - 2880/18 md.)Yurt içi veya yurt dışında yetiştirilenöğretim elemanları, genel hükümlere görebağlı oldukları yükseköğretim kurumlarındamecburi hizmetlerini yerine getirmek zorundadırlar. Buyükümlülüğü yerine getirmeyenlere,yükseköğretim kurumlarında görev verilmez. Özelkanunlarla getirilen mecburi hizmet çalışmaları buhüküm dışındadır.” hükmü yeralmaktadır. Olayda, davacı Orta Doğu TeknikÜniversitesinde görevlendirilmeden önce kefalet senedi verilmeksuretiyle Üniversite ile araştırma görevlisi arasında,tarafların karşılıklı hak veyükümlülüklerini içeren bir sözleşmeilişkisi kurulduğu açıktır. Dolayısıyla,uyuşmazlık taraflar arasındaki sözleşmeden diğerbir ifadeyle yüklenme ve kefalet senedinde yer alan borçtankaynaklanmaktadır. Sözleşmede yer alan borçtankaynaklanan uyuşmazlığın özel hukukhükümlerine göre görüm veçözümünde adli yargı yeri görevli bulunmaktadır. Yukarıda açıklanannedenlerle 2247 sayılı Kanun'un 10. ve 13. maddeleri gereğince,olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına, dosyanın UyuşmazlıkMahkemesi Başkanlığına gönderilmesine’’karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE : UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, SerdarÖZGÜLDÜR’ün Başkanlığında,Üyeler: Eyüp Sabri BAYDAR, Ali ÇOLAK, Sıddık YILDIZ,Nurdane TOPUZ, Ayhan AKARSU ve Mehmet AKBULUT’unkatılımlarıyla yapılan 1.4.2014 günlütoplantısında: l-İLKİNCELEME: Başvuru yazısı ve dosya örneği üzerinde2247 sayılı Kanun’un 27.maddesi gereğince yapılanincelemeye göre, davalı Bülent Ecevit ÜniversitesiRektörlüğü vekilinin anılan Kanun’un 10/2.maddesinde öngörülen yönteme uygun olarakyaptığı görev itirazının reddedilmesi ve dahi 12/1.maddede belirtilen süre içinde başvuruda bulunmasıüzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nca, 10.maddede öngörülen biçimde olumlu görevuyuşmazlığı çıkarıldığıanlaşılmaktadır. Usule ilişkin herhangi bir noksanlıkbulunmadığından görev uyuşmazlığınınesasının incelenmesine oy birliği ile karar verildi. II-ESASINİNCELENMESİ: Raportör-Hakim Selim ŞamilKAYNAK’ın, davanın çözümünde adliyargının görevli olduğu yolundaki raporu ile dosyadakibelgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilenYargıtay Cumhuriyet Savcısı Mehmet BAYHAN ile DanıştaySavcısı Mehmet Ali GÜMÜŞ’ün davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava, Bülent Ecevit Üniversitesiadına, 2547 sayılı Kanun’un 35.maddesi uyarıncaÖğretim Üyesi Yetiştirme Programı (ÖYP)kapsamında Orta Doğu Teknik Üniversitesi MühendislikFakültesi Metalürji ve Malzeme Mühendisliği Bölümündegörevlendirilen ve bunun karşılığında, kefaletsenedi ile mecburi hizmet yükümlüğüne girmiş olandavacının, kefalet senedi kapsamında olan mecburi hizmetyükümlüğünün kaldırılmasıistemiyle davalı idareye yaptığı başvurunun reddiüzerine, bu işlemin iptali istemi ileaçılmıştır. 2547sayılı Yükseköğretim Kanunu’nun, “Öğretimelemanı yetiştirme” başlıklı 35. maddesinde“Yükseköğretim kurumları; kendilerinin ve yenikurulmuş ve kurulacak diğer yükseköğretimkurumlarının ihtiyacı için yurt içinde vedışında, kalkınma planı ilke ve hedeflerine veYükseköğretim Kurulunun belirteceği ihtiyaca ve esaslaragöre öğretim elemanı yetiştirirler. (Ekfıkralar: 17/8/1983-2880/18 md.)Öğretim elemanı yetiştirilmesi amacıylaüniversitelerin araştırma görevlisi kadroları,araştırma veya doktora çalışmalarıyaptırmak üzere başka bir üniversiteye,Yükseköğretim Kurulunca geçici olarak tahsis edilebilir.Bu şekilde doktora veya tıpta uzmanlık veya sanatta yeterlikpayesi alanlar, bu eğitimin sonunda kadrolarıyla birlikte kendiüniversitelerine dönerler. Yurtiçi veya yurt dışında yetiştirilen öğretimelemanları, genel hükümlere göre bağlıoldukları yükseköğretim kurumlarında mecburihizmetlerini yerine getirmek zorundadırlar. Buyükümlülüğü yerine getirmeyenlere,yükseköğretim kurumlarında görev verilmez. Özelkanunlarla getirilen mecburi hizmet çalışmaları buhüküm dışındadır.” hükmüne yerverilmiştir. Dosyanın incelenmesinden,Bülent Ecevit Üniversitesi’nde araştırmagörevlisi olarak görev yapmakta iken, 2547 sayılıYükseköğretim Kanunu'nun 35.maddesi uyarınca davalıidare adına Orta Doğu Teknik Üniversitesi MühendislikFakültesi Metalürji ve Malzeme MühendisliğiBölümünde görevlendirilen ve buna karşılıkkefalet senedi ile mecburi hizmet yükümlülüğünegiren davacının, mecburi hizmetyükümlüğünün kaldırılmasıistemiyle davalı idareye yaptığı başvurunun reddiüzerine bu işlemin iptali istemiyle bakılan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır. Bu duruma göre, taahhüt vekefalet senedinin davacı ve kefilleri tarafından tek taraflıolarak imzalanarak idareye karşı taahhütte bulunulmasıkarşısında, davacı tarafından senedin iptali istemiyleaçılan davanın görüm veçözümünde adli yargı yerinin görevliolduğu sonucuna varılmıştır. Açıklanan nedenlerle,Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’nınbaşvurusunun kabulü ile davalı Bülent Ecevit ÜniversitesiRektörlüğü vekilinin görev itirazınınreddine ilişkin Zonguldak İdare Mahkemesi’nin kararınınkaldırılması gerekmiştir. S O N UÇ : Davanın çözümünde ADLİ YARGININgörevli olduğuna, bu nedenle Yargıtay CumhuriyetBaşsavcısı’nın BAŞVURUSUNUN KABULÜ ile,davalı Bülent Ecevit Üniversitesi Rektörlüğüvekilinin GÖREV İTİRAZININ REDDİNE İLİŞKİNZonguldak İdare Mahkemesinin 06.11.2013 gün ve E:2013/1318sayılı KARARININ KALDIRILMASINA, 1.4.2014 gününde ÜyeSıddık YILDIZ’ın KARŞI OYU ve OY ÇOKLUĞUİLE KESİN OLARAK karar verildi. Başkan Serdar ÖZGÜLDÜR Üye Eyüp Sabri BAYDAR Üye Nurdane TOPUZ Üye Ali ÇOLAK Üye Ayhan AKARSU Üye Sıddık YILDIZ Üye Mehmet AKBULUT KARŞIOY Dava, Davalı Üniversitedearaştırma görevlisi olarak çalışmakta iken,2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 35.maddesikapsamında davalı idare adına başka bir üniversitedelisansüstü eğitim yapmak üzere görevlendirilendavacının, görevlendirme işleminden önceimzaladığı taahhüt ve kefalet senedi uyarınca, mecburihizmet yükümlülüğü ile kefalet senedinin iptaliistemiyle açılmıştır. 2577 sayılı İdariYargılama Usulü Kanunu'nun 2/1-a maddesinde, idari işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep konu ve maksat yönlerinden biri ilehukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleri içinmenfaatleri ihlal edilenler tarafından açılan iptaldavaları idari dava türleri arasında sayılmıştır. 2547sayılı Yasa uyarınca başka bir üniversitedeöğretim üyesi yetiştirme programı kapsamındaeğitim yapmak üzere görevlendirilmesindeki amaç gözönünde bulundurulduğunda, davacının bu taahhüt vekefalet senedini idare ile eşit düzeyde olarak, isteği veözgür iradesi ile imzaladığından söz etmeyeolanak bulunmadığından, ortada özel hukuk alanınıilgilendiren bir uyuşmazlık bulunmamaktadır. İdarecekamu gücüne dayanılarak ve tek taraflı irade ile kurulantaahhüt ve kefalet senedine ilişkin uyuşmazlığın2577 sayılı Yasanın 2/1-a maddesinde sayılan iptaldavaları kapsamında görüm veçözümünde idari yargı görevlibulunmaktadır. Açıklanannedenlerle Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı’ncayapılan başvurunun reddi gerektiğigörüşüyle, aksi yöndeki karara karşıyım. Üye SıddıkYILDIZ
Full & Egal Universal Law Academy