T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/369
KARAR NO : 2023/414
KARAR TR : 19/06/2023
ÖZET: Adli yargı kararı görevsizlik kararı niteliğini taşımadığından ve 2247 sayılı Kanun’un 14. maddesinde belirtilen biçimde olumsuz görev uyuşmazlığı oluşmadığındanaynı Kanun’un 27. maddesi uyarıncaBAŞVURUNUN REDDİ gerektiği hk.
K A R A R
Davacı : M.H.H.T
Vekili : Av. M. B
Davalı : TuzlaTrafik Denetleme Büro Amirliği/ İstanbulValiliği
I. DAVA KONUSU OLAY
1.Davacı vekili dilekçesinde, müvekkilinin, 18/09/2022tarihinde maddi hasarlı trafik kazasınakarıştığını, trafik ekiplerince kaza tespittutanağı tutulduğunu; ilgili polis memurunun, müvekkilininehliyeti olmasına rağmen, tutanakta ehliyet bilgilerini boşbıraktığını, bu durumun müvekkilininmağduriyetine neden olduğunu, çünkü kazasonrasında müvekkilinin hasar gören aracını sigortadanyaptırmak istediğinde kaza tespit tutanağında ehliyetbilgilerinin boş olması nedeni ile sigorta şirketininmüvekkilinin hasarını gidermediğini oysa müvekkilininsürücü belgesi sahibi olduğunu ifade ederek; kaza tespittutanağının iptali ile kaza esnasında müvekkilininehliyet sahibi olduğunun tespiti yönünde karar verilmesiistemiyle adli yargı yerinde dava açmıştır.
II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURUSÜRECİ
A. Adli Yargıda
2. İstanbul Anadolu 2. Sulh Ceza Hâkimliği10/10/2022 tarih ve E.2022/6800 D.İş sayı ile, itirazhakkında karar verilmesine yer olmadığına kararvermiş, karara itiraz edilmesi üzerine İstanbul Anadolu 3. SulhCeza Hâkimliği 31/10/2022 tarih veE.2022/8255 D.İşsayı ile, itiraz edenin itirazının reddine kesin olarak kararvermiş ve kararkesinleşmiştir. Kararın ilgilikısmı şöyledir:
"İtirazeden dilekçesinde özetle; TUZLA TRAFİK DENETLEME BÜROAMİRLİĞİ'nin 18/09/2022 tarih ve 203253 kaza sıranumaralı trafik kazası tespit tutanağıdüzenlendiği, başvuruda bulanan tarafından kaza tespittutanağına itiraz edildiğianlaşılmıştır.
Dosyakapsamında yapılan inceleme sonucunda; Sulh Ceza Hakimliğiningörev ve yetkileri 5235 sayılı yasanın 10. Maddesindebelirtildiği şekilde sınırlı olup, kaza tespittutanaklarına karşı inceleme yetkisininbulunmadığı anlaşıldığından itiraz hakkındakarar verilmesine yer olmadığına dair karar verilerekaşağıda yer aldığı şekilde hükümkurulmuştur.
KARAR:Gerekçesi yukarıda açıklandığıüzere;
İtirazhakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
İtirazedenin hukuk davası açması konusunda MUHTARİYETİNE,
..."
3.Davacı vekili bu kez aynı istemle idari yargı yerindedava açmıştır.
B. İdari Yargıda
4. İstanbul 14. İdare Mahkemesi 14/11/2022 tarih veE.2022/2497, K.2022/1967 sayı ile, 2918 sayılıKarayolları Trafik Kanunu'nun "Trafik kazalarına el koyma vebilirkişilik" başlıklı 83., "Görevlive Yetkili Mahkeme" başlıklı 110. ve KarayollarıTrafik Yönetmeliğinin, "Trafik Kazalarına ElKonulması" başlıklı 154. maddesihükümlerine yer verdikten sonra davanın görevyönünden reddine karar vermiş ve bu kararkesinleşmiştir.Kararın ilgili kısmışöyledir:
"Yukarıdametnine yer verilen düzenlemeler uyarınca; maddi hasarlı kazatespit tutanağının, kazaya karışan taraflararasında çıkabilecek hukuki uyuşmazlıklarınçözümüne esas olacak ve trafik zabıtasıncadüzenlenecek, idari işlem niteliği bulunmayan bir belgeniteliğinde olduğu; adli yargı yerlerindeki uyuşmazlıklarınçözümü sırasında, mahkemelercedeğerlendirilmesi gerektiği nedeniyle maddi hasarlı kaza tespittutanağına yönelik davanın idari yargı yerindegörülmesi olanağı bulunmamaktadır.
Bu durumda; maddihasarlı trafik kazası tespit tutanağının iptali isteminedair uyuşmazlığın görüm veçözümü idari yargının görevindeolmayıp, adli yargı merciilerinin görev alanınagirdiğinden, davanın görev yönünden reddigerekmektedir.
NitekimUyuşmazlık Mahkemesi'nin 20.09.2021 tarih ve E:2021/495, K:2021/440sayılı kararı da bu yöndedir.
..."
5. Davacı vekilininadli veidariyargı yerleri arasında olumsuz görevuyuşmazlığı doğduğundan bahisleyaptığı başvuru üzerine, idari yargı dosyasıMahkemece, adli yargı dosyası ile birlikte UyuşmazlıkMahkemesine gönderilmiştir.
III. İLGİLİ HUKUK
6. 2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluşve İşleyişi Hakkında Kanun’un "Mahkemeningörevi" başlıklı 1. maddesinin ilkfıkrası şöyledir:
"UyuşmazlıkMahkemesi; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ilegörevlendirilmiş, adli ve idariyargı mercileri arasındakigörev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarakçözmeye yetkili ve bu kanunla kurulup görev yapanbağımsız bir yüksek mahkemedir."
7. Kanun'un "Olumsuz görev uyuşmazlığı"başlıklı 14. maddesi şöyledir:
“Olumsuzgörev uyuşmazlığının bulunduğunun ilerisürülebilmesi için adli ve idari yargı mercilerinintarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada kendilerinigörevsiz görmeleri ve bu yolda verdikleri kararların kesin veyakesinleşmiş olması gerekir.
Buuyuşmazlığın giderilmesi istemi, ancak davanıntaraflarınca ileri sürülebilir.”
8. Kanun'un "Yargı merciince yapılacak işlemler"başlıklı 15. maddesi şöyledir:
" (Değişik:23/7/2008 – 5791/6 md.)
Olumsuz görevuyuşmazlıklarında dava dosyaları, son görevsizlikkararını veren yargı merciince, bu kararınkesinleşmesinden sonra taraflardan birinin istemi üzerine, ilkgörevsizlik kararını veren yargı merciine ait davadosyası da temin edilerek Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilirve görevli yargı merciinin belirlenmesi istenir."
9. Kanun'un "İncelemedeizlenecek sıra" başlıklı27. maddesi şöyledir:
"UyuşmazlıkMahkemesi, uyuşmazlık çıkarmaya veya görevuyuşmazlıklarına ilişkin istemleri önce şekil vesüre açısından inceler; yöntemine uymayan veya süresiiçinde ileri sürülmemiş istemleri reddeder."
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
10. Uyuşmazlık Mahkemesinin Muammer TOPAL'ınBaşkanlığında, Üyeler Nilgün TAŞ, DoğanAĞIRMAN, Eyüp SARICALAR, Ahmet ARSLAN, Mahmut BALLI ve AliÖZGÜR'ün katılımlarıyla yapılan 19/06/2023tarihli toplantısında; Raportör-Hâkim TaşkınÇELİK'in, başvurunun reddi gerektiği yolundaki raporu vedosyadaki belgeler okunduktan, ilgili Başsavcılarcagörevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Halilİbrahim ÇİFTÇİ ile DanıştaySavcısı Yakup BAL’ın başvurunun reddi gerektiğiyolundaki sözlü açıklamaları da dinlendiktensonragereği görüşülüpdüşünüldü:
11. Dosya üzerinde 2247 sayılı Kanun'un 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre, olay kısmındabelirtildiği üzere, konusu vesebebi aynı olan davada; idariyargı yerince adli yargı yerinin görevli olduğugerekçesiyle verilmiş bir görevsizlik kararıbulunmaktadır. Buna karşılık olup, kendine gelendavayı inceleyen adli yargı yerinin verdiği kararbakımından bir değerlendirme yapılması gerekmektedir.
12. Mevzuat kısmında belirtilen düzenlemelere göre,davanın taraflarınca 14. madde kapsamında UyuşmazlıkMahkemesine başvurulabilmesi için, adli ve idari yargıyerlerince,"yargı yolu bakımından"verilmiş görevsizlik kararları bulunması ve bukararların kesin veya kesinleşmiş olması gerekmektedir.
13. "Bu uyuşmazlığın giderilmesi istemi,ancak davanın taraflarınca ileri sürülebilir."hükmüne göre, adli yargıyerinin kesinleşmişgörevsizlik kararı üzerine idari yargı yerince degörevsizlik kararı verilmesi ve bu kararın kesinleşmesihalinde, olumsuz görev uyuşmazlığı doğmuşolacak,hukuk alanında doğmuş bulunan buuyuşmazlığın giderilmesi istemi ise, ancak davanıntaraflarınca ileri sürülebilecektir.
14. Dosyanın incelenmesinden, uyuşmazlığailişkin olarak İstanbul 14. İdare Mahkemesince, maddi hasarlıtrafik kazası tespit tutanağının iptali istemine dairuyuşmazlığın görüm veçözümünün idari yargının görevindeolmadığı, adli yargı mercilerinin görev alanınagirdiği gerekçesiyle görevsizlik kararıverilmiş olmasına karşın;aynı istemle dahaönceaçılan davada İstanbul Anadolu 2. Sulh CezaHâkimliğince 10/10/2022 tarih veE.2022/6800 D.İş sayıile, "Sulh Ceza Hakimliğinin görev ve yetkileri 5235sayılı yasanın 10. maddesinde belirtildiği şekildesınırlı olup, kaza tespit tutanaklarına karşıinceleme yetkisinin bulunmadığı" gerekçesiyle"İtiraz hakkında KARAR VERİLMESİNE YEROLMADIĞINA, İtirazedenin hukuk davası açması konusundaMUHTARİYETİNE," kararverildiği görülmüştür.Diğer birdeyişle, adli yargı yerince, idari yargı yerinin görevliolduğuna ilişkin "yargı yolu bakımından"verilmiş görevsizlik kararınınbulunmadığıanlaşılmıştır.
15.Bu durumda,adli ve idari yargı yerlerince aynı konudakarşılıklı olarak verilmişgörevsizlikkararları bulunmadığından, 2247 sayılı Kanun'un14. maddesinde öngörülen adli ve idari yargımercilerinin tarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada kendilerinigörevsiz görmeleri koşulu gerçekleşmemiştir.
16. Yukarıda belirtilen hususlar gözönündebulundurularak, 2247 sayılı Kanun'un 14. maddesindeöngörülen koşulları taşımayanbaşvurunun, aynı Kanun'un 27. maddesi uyarınca reddigerekmiştir.
V. HÜKÜM
Açıklanan gerekçelerle;
2247 sayılı Kanun'un 14. maddesinde öngörülenkoşulları taşımayan BAŞVURUNUN,aynı Kanun'un 27.maddesi uyarınca REDDİNE,
19/06/2023 tarihinde OY BİRLİĞİ İLE KESİNOLARAK karar verildi.
Başkan Üye Üye Üye
Muammer Nigün Doğan Eyüp
TOPAL TAŞ AĞIRMAN SARICALAR
Üye Üye Üye
Ahmet Mahmut Ali
ARSLAN BALLI ÖZGÜR