T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/181
KARAR NO : 2024/22
KARAR TR : 08/01/2024
ÖZET: 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi olarak çalışmakta olan davacının, geçici olarak görevlendirilmesine ilişkin işlemin iptali istemiyle açtığı davanın, ADLİ YARGI yerinde görülmesi gerektiği hk.
KA R A R
Davacı : A.Ş
Davalı : Ankara Valiliği
Vekili : Av. M.B
I. DAVA KONUSU OLAY
1.Davacı, Pursaklar Devlet Hastanesinde 696 sayılı KanunHükmünde Kararname ile 375 sayılı Kanun HükmündeKararnameye eklenen geçici 23. maddesi hükümlerikapsamında sürekli işçi kadrosunda güvenlikgörevlisi olarak çalışırken, 31/12/2022 tarihinekadar Gölbaşı İlçe SağlıkMüdürlüğünde geçici olarakgörevlendirilmesine ilişkin Ankara Valiliği İlSağlık Müdürlüğünün 09/10/2022 tarihlive E-94578744-929 sayılı işleminin iptali istemiyle idariyargı yerinde dava açmıştır.
2.Davalı vekili, cevap dilekçesinde davanın adli yargıyerinde görülmesi gerektiğinden bahisle görevitirazında bulunmuştur.
II.UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİN BAŞVURU SÜRECİ
A. İdari Yargıda
3. Ankara 14. İdare Mahkemesi 01/12/2022 tarih veE.2022/2262 sayılı kararı ile, davada mahkemeleriningörevli olduğu gerekçesiyle, davalının yargıyoluna ilişkin görev itirazının reddine kararvermiştir. Kararın ilgili kısmı şöyledir.
"...Dava dosyasınınincelenmesinden, davacının Pursaklar Devlet Hastanesi'nde 696sayılı KHK hükümleri doğrultusunda sürekliişçi kadrosunda güvenlik görevlisi olarak çalıştığı,Ankara; İl Sağlık Müdürlüğünün09.10.2022 tarih ve E-94578744-929 sayılı işlemiyleGölbaşı İlçe SağlıkMüdürlüğü'ne 31.12.2022 tarihine kadargörevlendirildiği, anılan işlemin iş akdindenkaynaklanan bir uyuşmazlık olmayıp, idarenin kamugücünü kullanarak tek taraflı tesis ettiği idarinitelikteki bir işlem olduğu ve bu işlemin iptaline ilişkindavanın görüm ve çözümünde 2577sayılı Kanunun 2. maddesinin birinci fıkrasının (a)bendi gereğince idari yargı yerlerinin görevli olduğusonucuna varıldığından, davalı idarenin görevitirazının yerinde olmadığı görülmüştür.
Açıklanan nedenlerle;davalı idarenin görev itirazının reddine, Mahkememizin buuyuşmazlıkta görevli olduğuna..."
4.Davalı idare vekili tarafından, süresi içinde verilendilekçe ile olumlu görev uyuşmazlığıçıkarılması istemiyle başvuruda bulunulmasıüzerine dilekçe, dava dosyasının aslı ile birlikteYargıtay Cumhuriyet Başsavcılığınagönderilmiştir.
B. Olumlu Görev UyuşmazlığıÇıkarılmasına İlişkin Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığı Talebi
5.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı,davanın, adli yargı yerinde görülmesi gerektiğindenbahisle, 2247 sayılı Kanun'un 10. ve 13. maddeleri gereğinceolumlu görev uyuşmazlığıçıkarılmasına karar vererek dosyayı UyuşmazlıkMahkemesine göndermiştir. Kararın ilgili kısmışöyledir:
"..Bilindiği gibi,Anayasa'nın 128. maddesinde, 'Devletin, kamu iktisaditeşebbüsleri ve diğer kamu tüzel kişilerinin genelidare esaslarına göre yürütmekle yükümlüoldukları kamu hizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekligörevler, memurlar ve diğer kamu görevlileri eliylegörülür. Memurların ve diğer kamu görevlilerininnitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri, hakları veyükümlülükleri, aylık ve ödenekleri ve diğerözlük işleri kanunla düzenlenir.' hükmüne yerverilmiş; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun'İstihdam Şekilleri' başlıklı 4. maddesinde, 'Kamuhizmetleri; memurlar, sözleşmeli personel, geçici personel veişçiler eliyle gördürülür' denilmiş ve ilküç istihdam şeklinin dışında kalan ve ilgilimevzuatı gereğince tahsis edilen sürekli işçikadrolarında belirsiz süreli iş sözleşmeleriyleçalıştırılan sürekli işçiler ilemevsimlik veya kampanya işlerinde ya da orman yangınıylamücadele hizmetlerinde ilgili mevzuatına göre geçici işpozisyonlarında altı aydan az olmak üzere belirli süreliiş sözleşmeleriyle çalıştırılangeçici işçiler bu Kanun hükümlerininuygulanmayacağına işaret edilmek suretiyle, kamu kurum vekuruluşlarında statü hukuku dışında kalanistihdam şekli de benimsenmiş olup, kamuda çalışanişçiler hakkında özel bir yasal düzenleme deöngörülmemiştir. Bu sebeple bu kişilerin işhukukuna tabi oldukları kabul edilmektedir.
Uyuşmazlık konusu olayda,davacının 375 sayılı KHK'ya 696 sayılı KHK ileeklenen geçici 23. maddesi uyarınca sürekli işçikadrosuna ataması yapılarak belirsiz süreli işsözleşmesi imzalandığı ve sürekliişçi statüsünde güvenlik görevlisi olarakçalışmaya devam ettiği, bu görevinisürdürürken Ankara Valiliği İl SağlıkMüdürlüğünün 09/10/2022 tarihli ve E-94578744-929sayılı işlemiyle 31/12/2022 tarihine kadarGölbaşı İlçe SağlıkMüdürlüğünde geçici olarakgörevlendirilmesine ilişkin işlemin tesis edildiği, buişlemin iptali istemiyle bakılmakta olan davanınaçıldığı anlaşılmaktadır.
Yukarıda belirtilen mevzuathükümleri dikkate alındığında, davalı idareile davacı arasındaki ilişki 4857 sayılı İşKanunu'na tabi hizmet sözleşmesine dayalı olarak kurulmuşbir iş hukuku ilişkisi niteliğinitaşıdığından, davacınınçalıştığı kurum bünyesindeki başkabir birimde geçici olarak görevlendirilmesine ilişkin davakonusu işlemin, idarenin yetkili organı tarafından işverensıfatıyla tesis edilmiş bir özel hukuk işlemiolduğu açıktır.
Aksinin kabulü, işvereninsalt bir kamu kuruluşu olması nedeniyle, statü hukukuna tabiolmayan personeli hakkındaki tüm işlemlerinin idari işlemniteliğinde görülerek, özel hukuk alanına dahilbulunan uyuşmazlıkların da idari yargı denetimine tabikılınması sonucunu doğurur.
Belirtilen tüm bu hususlaragöre ve 4857 sayılı Kanun'da düzenlenen belirsizsüreli hizmet sözleşmesine tabi işçiler ileişveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisinedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlühukuk uyuşmazlıklarına iş mahkemelerinin bakacakolması karşısında, işçi olan davacı ileişvereni arasında iş akdinden doğan davanınçözümünde adli yargı yeri görevlibulunmaktadır.
Uyuşmazlık Mahkemesinin26/12/2022 tarihli ve 2022/693 Esas, 2022/706 Karar sayılıkararında da benzer hususlar vurgulanmıştır.
Yukarıdakiaçıklamalara göre, davacının Gölbaşıİlçe Sağlık Müdürlüğündegeçici olarak görevlendirilmesine dair işlemin iptalineilişkin uyuşmazlığın özel hukukhükümlerine göre adli yargı yerinde görülmesigerektiği düşünülmektedir."
6. UyuşmazlıkMahkemesi Başkanlığınca, 2247 sayılı Kanun'un 13.maddesine göre Danıştay Başsavcısının dayazılı düşüncesi istenilmiştir.
III. BAŞSAVCILIK DÜŞÜNCESİ
7. DanıştayBaşsavcısı, 2247 sayılı Kanun'un 13. maddesiuyarınca yapılan başvurunun kabulü gerektiği yolundadüşünce vermiştir. Görüşünilgilikısmı şöyledir:
"Pursaklar Devlet Hastanesinde696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (KHK)hükümleri doğrultusunda sürekli işçi kadrosundagüvenlik görevlisi olarak çalışan davacıtarafından, 31/12/2022 tarihine kadar Gölbaşıİlçe Sağlık Müdürlüğündegeçici olarak görevlendirilmesine ilişkin 09/10/2022 tarih veE-94578744-929-4432 sayılı işlemin iptali ile yoksunkalınan parasal haklarının tazmini ve özlükhaklarının iadesi istemiyle İdarî yargı yerindeaçılan davada, davalı idarece yapılan görevitirazının mahkemece reddedilmesi ve Yargıtay CumhuriyetBaşsavcılığınca olumlu görevuyuşmazlığı çıkarılması üzerinedosya incelendi.
Anayasa’nın 128.maddesinde 'Devletin, kamu iktisadi teşebbüsleri ve diğer kamutüzelkişilerinin genel idare esaslarına göreyürütmekle yükümlü oldukları kamu hizmetleriningerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar ve diğerkamu görevlileri eliyle görülür. Memurların vediğer kamu görevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev veyetkileri, hakları ve yükümlülükleri, aylık veödenekleri ve diğer özlük işleri kanunladüzenlenir.' kuralına yer verilmiştir.
657 sayılı DevletMemurları Kanunu’nun 'İstihdam Şekilleri'başlıklı 4. maddesinde, 'Kamu hizmetleri; memurlar,sözleşmeli personel, geçici personel ve işçilereliyle gördürülür.' hükmüne yer verilmiş,sürekli işçi kadrolarında belirsiz süreli işsözleşmeleriyle çalıştırılan sürekliişçiler ile mevsimlik veya kampanya işlerinde ya da ormanyangınıyla mücadele hizmetlerinde ilgili mevzuatınagöre geçici iş pozisyonlarında altı aydan az olmaküzere belirli süreli iş sözleşmeleriyleçalıştırılan geçici işçilere buKanun hükümlerinin uygulanmayacağına işaret edilmeksuretiyle kamu kurum ve kuruluşlarında statü hukukudışında kalan istihdam şekli de benimsenmiş olup,kamuda çalışan işçiler hakkında özel birkanunî düzenleme de bulunmadığından, bukişilerin iş hukukuna tâbi olduklarında tereddütbulunmamaktadır.
7036 sayılı İşMahkemeleri Kanunu'nun 5. maddesinde iş mahkemelerinin; 5953sayılı Kanuna tabi gazeteciler, 854 sayılı Kanuna tabi gemiadamları, 22/5/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanununaveya 11/01/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk BorçlarKanununun ikinci Kısmının AltıncıBölümünde düzenlenen hizmet sözleşmelerinetâbi işçiler ile işveren veya işveren vekilleriarasında, iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veyakanundan doğan her türlü hukuk uyuşmazlıklarınailişkin dava ve işlere bakacağı kuralabağlanmıştır.
6098 sayılı TürkBorçlar Kanunu'nun 393. maddesinde, hizmet sözleşmesinin,işçinin işverene bağımlı olarak belirli veyabelirli olmayan süreyle işgörmeyi ve işverenin de onazamana veya yapılan işe göre ücret ödemeyiüstlendiği sözleşme olduğu, işçininişverene bir hizmeti kısmî süreli olarak düzenlibiçimde yerine getirmeyi üstlendiği sözleşmelerin dehizmet sözleşmesi olduğu belirtilmiş, 4857 sayılıiş Kanununun 1. maddesinde bu Kanunun istisnalar dışındabütün işyerlerine bu işyerlerinin işverenlerine veişçilerine faaliyet konularına bakılmaksızınuygulanacağı kurala bağlanmıştır.
24/12/2017 tarih ve 30280sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 696 sayılı KanunHükmünde Kararname’nin 127. maddesi ile eklenen 375sayılı KHK'nin geçici 23. maddesinde, '5018 sayılıKanuna ekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamuidareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ilebunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, bu KanunHükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alanidarelerin merkez ve taşra teşkilatlarında; ödemelerimerkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefaletsandığı, yatırım izleme ve koordinasyonbaşkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor ilmüdürlüğü bütçelerinden veya dönersermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındakidiğer idareler için ise kendi bütçelerindenkarşılanan 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuattakihükümler uyarınca personelçalıştırılmasına dayalı hizmet alımsözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmakta olanlar;
a) 657 sayılıKanunun 48 inci maddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6), (7) ve (8)numaralı alt bentlerinde belirtilen şartları taşımak,
b) Herhangi bir sosyalgüvenlik kurumundan emeklilik, yaşlılık veya malullükaylığı almaya hak kazanmamış olmak,
c) Bu kapsamdaçalıştırılmalarına ilişkin olarakaçtıkları davalardan ve/veya icra takiplerinden feragatedeceğine dair yazılı beyanda bulunmak,
ç) En sonçalıştığı idare ile daha önce kamu kurumve kuruluşlarında alt işveren işçisi olarakçalıştığı iş sözleşmelerindendolayı bu madde ile tanınan haklarkarşılığında herhangi bir hak ve alacak talebindebulunmayacağını ve bu haklarından feragat ettiğinedair yazılı bir sulh sözleşmesi yapmayı kabulettiğini yazılı olarak beyan etmek kaydıyla, bufıkranın yürürlüğe girdiği tarihten itibarenon gün içinde idaresinin hizmet alım sözleşmesininyapıldığı birimine, sürekli işçikadrolarında istihdam edilmek üzere yazılı olarakbaşvurabilirler. Başvuranların şartlarıtaşıyıp taşımadıklarının tespiti, butespite itirazların karara bağlanması, şartlarıtaşıyanların idarelerince belirlenen usul ve esaslara göreyapılacak yazılı ve/veya sözlü ya da uygulamalısınava alınması, sınav sonuçlarınaitirazların karara bağlanması ve sınavdabaşarılı olanların kadroya geçirilmesineilişkin süreç bu fıkranınyürürlüğe girdiği tarihten itibaren doksan güniçinde idarelerince sonuçlandırılır.
(...)' kuralı yeralmıştır.
Davacının 4734sayılı Kamu İhale Kanunu ve diğer mevzuathükümleri uyarınca personelçalıştırılmasına dayalı hizmet alımsözleşmeleri kapsamında yüklenici (taşeron firma)tarafından çalıştırılmakta iken 375sayılı KHK'nin geçici 23. maddesi uyarınca, sürekliişçi kadrosuna ataması yapılarak SağlıkBakanlığı ile belirsiz süreli işsözleşmesini imzaladığı ve sürekliişçi pozisyonunda çalışmaya devam ettiği,anılan sözleşmenin uygulanması ve sona ermesineilişkin hususlarda sözleşme ile 4857 sayılıİş Kanunu'na atıfta bulunulduğuanlaşılmaktadır.
Bu duruma göre, davalı iledavacı arasındaki hukukî ilişki İşKanunu’na tâbi hizmet sözleşmesine dayalı olarakkurulmuş bir iş hukuku ilişkisi olduğundan, dava konusuişlemin davalının yetkili organı tarafındanişveren sıfatıyla tesis edilmiş bir özel hukukişlemi olduğu açıktır.
Öte yandan kamudaçalışan işçiler hakkında özelkanunî düzenleme yapılmadığından, buişçilerin iş hukukuna tâbi olduklarındatereddüt bulunmamaktadır.
7036 sayılı işMahkemeleri Kanunu’nun 5. maddesi uyarınca 4857 sayılıİş Kanunu'na veya 6098 sayılı Türk BorçlarKanunu'nda düzenlenen hizmet sözleşmelerine tâbiişçiler ile işveren veya işveren vekilleri arasında,iş ilişkisi nedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğanher türlü hukuk uyuşmazlıklarına ilişkin dava ve işleringörüm ve çözümü iş mahkemeleriningörev alanına girdiğinden, işçi olan davacı ileişvereni arasında iş akdinden doğan geçicigörevlendirmeye (işyeri değişikliğine) ilişkindavanın görüm ve çözümünde adlîyargı yeri görevlidir."
III. İLGİLİ HUKUK
8.Anayasanın "Genel ilkeler"başlıklı 128. maddesi şöyledir:
“Devletin, kamu iktisadi teşebbüslerive diğer kamu tüzelkişilerinin genel idare esaslarınagöre yürütmekle yükümlü oldukları kamuhizmetlerinin gerektirdiği asli ve sürekli görevler, memurlar vediğer kamu görevlileri eliyle görülür.
Memurların ve diğer kamugörevlilerinin nitelikleri, atanmaları, görev ve yetkileri,hakları ve yükümlülükleri, aylık veödenekleri ve diğer özlük işleri kanunladüzenlenir. (Ek cümle: 7/5/2010-5982/12 md.) Ancak, malî vesosyal haklara ilişkin toplu sözleşme hükümlerisaklıdır.
Üst kademe yöneticilerininyetiştirilme usul ve esasları, kanunla özel olarakdüzenlenir.”
9. 7079 sayılı Kanun ileKanunlaşan 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin127. maddesi ile eklenen 375 sayılı KHK'nın geçici 23.maddesinin ilgili kısımları şöyledir:
"5018 sayılı Kanunaekli (I), (II), (III) ve (IV) sayılı cetvellerde yer alan kamuidareleri (MİT Müsteşarlığı hariç) ilebunlara bağlı döner sermayeli kuruluşlar, bu KanunHükmünde Kararnameye ekli (I) sayılı listede yer alanidarelerin merkez ve taşra teşkilatlarında; ödemelerimerkezi yönetim, sosyal güvenlik kurumu, fon, kefaletsandığı, yatırım izleme ve koordinasyonbaşkanlığı, gençlik hizmetleri ve spor ilmüdürlüğü bütçelerinden veya dönersermaye bütçelerinden, anılan liste kapsamındakidiğer idareler için ise kendi bütçelerindenkarşılanan 4734 sayılı Kanun ve diğer mevzuattakihükümler uyarınca personelçalıştırılmasına dayalı hizmet alımsözleşmeleri kapsamında yükleniciler tarafından4/12/2017 tarihi itibarıyla çalıştırılmaktaolanlar;
a) 657 sayılı Kanunun 48 incimaddesinin (A) bendinin (1), (4), (5), (6), (7) ve (8) numaralı altbentlerinde belirtilen şartları taşımak,
b) Herhangi bir sosyal güvenlikkurumundan emeklilik, yaşlılık veya malullükaylığı almaya hak kazanmamış olmak,
c) Bu kapsamdaçalıştırılmalarına ilişkin olarakaçtıkları davalardan ve/veya icra takiplerinden feragatedeceğine dair yazılı beyanda bulunmak,
ç) En sonçalıştığı idare ile daha önce kamu kurumve kuruluşlarında alt işveren işçisi olarakçalıştığı iş sözleşmelerindendolayı bu madde ile tanınan haklarkarşılığında herhangi bir hak ve alacak talebindebulunmayacağını ve bu haklarından feragat ettiğinedair yazılı bir sulh sözleşmesi yapmayı kabul ettiğiniyazılı olarak beyan etmek,kaydıyla, bu fıkranınyürürlüğe girdiği tarihten itibaren on güniçinde idaresinin hizmet alım sözleşmesininyapıldığı birimine, sürekli işçikadrolarında istihdam edilmek üzere yazılı olarakbaşvurabilirler. Başvuranların şartlarıtaşıyıp taşımadıklarının tespiti, butespite itirazların karara bağlanması, şartlarıtaşıyanların idarelerince belirlenen usul ve esaslara göreyapılacak yazılı ve/veya sözlü ya da uygulamalısınava alınması, sınav sonuçlarına itirazlarınkarara bağlanması ve sınavda başarılıolanların kadroya geçirilmesine ilişkin süreç bufıkranın yürürlüğe girdiği tarihten itibarendoksan gün içinde idarelerincesonuçlandırılır. Sınavlarda başarılıolanlar, varsa bu fıkranın (c) bendinde öngörülendavalardan feragat ettiklerini tevsik eden belgeyi ve/veya icra takibine konualacaktan feragat ettiğine dair icramüdürlüğünden alınacak belgeyi ibraz etmek, bufıkranın (ç) bendinde öngörülen sulhsözleşmesini ibraz etmek ve öngörülenşartları taşımaya devam etmek kaydıyla, sınavsonuçlarının kesinleşmesini müteakip, her birsözleşme itibarıyla, yüklenicinin hakedişlerininödendiği bütçe, teşkilat ve birim/yerleşim yeriadına vize edilmiş sayılan sürekli işçikadrolarına idarelerince topluca geçirilir. Bu fıkra kapsamındaferagat edilen davalara veya takiplere ilişkin yargılama ve takipgiderleri davacı veya takip eden üzerinde bırakılır vetaraflar lehine vekalet ücretine hükmolunmaz, hükmedilenlertahsil edilmez ve bu fıkranın yürürlüğegirdiği tarihe kadar tahsil edilenler ise iade edilmez. Bu fıkrakapsamında yapılacak sulh sözleşmelerinden damga vergisialınmaz.
Birinci fıkrada yer alan4/12/2017 tarihi itibarıyla çalışıyor olmakşartının tespitinde, Sosyal Güvenlik Kurumuna verilmişolan sigortalı işe giriş bildirgeleri, işten ayrılışbildirgesi ve aylık prim ve hizmet belgeleri esas alınır. Ancaksöz konusu tarihe ilişkin olarak anılan Kuruma yasal süresidışında verilen belgelere dayanılarak bu maddehükmünden yararlanılamaz. 4/12/2017 tarihi itibarıylaçalıştırılmakta olduğu idarelerince tespitedilenlerden, hakkında bu tarihten sonra işten ayrılışbildirgesi verilenler bu madde hükümlerinden yararlanabilir.
...
Sürekli işçikadrolarına geçirileceklerin kadroları, başka birişleme gerek kalmaksızın geçiş işlemininyapıldığı tarih itibarıyla sürekli işçiunvanı ile ihdas edilmiş sayılır. İhdas edilenkadrolar ilgili idarelerce adedi, bütçe ve teşkilatı ilebirimi/yerleşim yeri belirtilmek suretiyle geçişişlemlerinin yapıldığı tarihten itibaren iki ayiçinde Devlet Personel Başkanlığı ve MaliyeBakanlığına bildirilir. Sözleşmeleri askıyaalınanlar ile askerde bulunanların kadroları hariç olmaküzere bu şekilde ihdas edilen sürekli işçikadroları, herhangi bir sebeple boşalması halinde hiçbirişleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır.
Sürekli işçikadrolarına geçirilenler, birinci fıkrada öngörülenşartları taşıdıkları sürece veçalıştırıldıkları teşkilat ve birimdegeçiş işlemi yapılmadan önceki ihalesözleşmesi kapsamındaki hizmetleri yürütmek üzereistihdam edilebilir. Bunların istihdam süreleri hiçbirşekilde sosyal güvenlik kurumlarından emeklilik,yaşlılık veya malullük aylığı almaya hakkazandıkları tarihi geçemez. Özel güvenlikgörevlilerinden bu madde kapsamında geçiş işlemleriyapılanlar, 5188 sayılı Kanun hükümlerine de tabiolmaya devam eder.
Sürekli işçikadrolarına geçirilenlerden, geçiş işlemiyapılırken mevcut işyerinin girdiği işkolunda kuruluişyerinden bildirilenlerin ücreti ile diğer mali ve sosyalhakları, bu madde kapsamındaki idarelerde geçiştenönce alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek HakemKurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecektoplu iş sözleşmesinin bitimine kadar bu toplu işsözleşmesinin uygulanması suretiyle oluşan ücret ilediğer mali ve sosyal haklardan fazla olamaz. Sürekli işçikadrolarına geçirilenlerden; geçişten önce topluiş sözleşmesi bulunmadığından kadroyageçirildiği tarihte yürürlükte olan bireysel işsözleşmesi hükümlerinin geçerli olduğuişçiler ile geçiş işleminden önceyapılan ve geçişten sonra yararlanmaya devam ettiği topluiş sözleşmesi bulunmakla birlikte bu madde kapsamındakiidarelerde alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek HakemKurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecektoplu iş sözleşmesinin bitiminden önce toplu işsözleşmesi sona eren işçilerin ücreti ile diğermali ve sosyal hakları, bu madde kapsamındaki idarelerdegeçişten önce alt işveren işçilerinikapsayan, Yüksek Hakem Kurulu tarafından karara bağlanan vesüresi en son sona erecek toplu iş sözleşmesine göre belirlenir.Bu madde kapsamındaki idarelerde; 6356 sayılı Kanunungeçici 7 nci maddesinde belirtilen mevcut işyerleribakımından anılan Kanuna uygun olarak yetki başvurusundabulunulabilir, ancak geçişi yapılan işçileriçin yeni tescil edilen işyerlerinde, geçiştenönce alt işveren işçilerini kapsayan, Yüksek HakemKurulu tarafından karara bağlanan ve süresi en son sona erecektoplu iş sözleşmesinin sona erme tarihinden sonra yetkibaşvurusunda bulunulabilir.
...''
10.657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun "İstihdam şekilleri" başlıklı4.maddesişöyledir:
"(Değişik: 30/5/1974- KHK-12; Değiştirilerek kabul: 15/5/1975 - 1897/1 md.)
Kamu hizmetleri; memurlar,sözleşmeli personel, geçici personel ve işçilereliyle gördürülür.
A) Memur:
Mevcut kuruluş biçiminebakılmaksızın, Devlet ve diğer kamu tüzelkişiliklerince genel idare esaslarına göreyürütülen asli ve sürekli kamu hizmetlerini ifa ilegörevlendirilenler, bu Kanunun uygulanmasında memursayılır.
Yukarıdaki tanımlananlardışındaki kurumlarda genel politika tespiti,araştırma, planlama, programlama, yönetim ve denetim gibiişlerde görevli ve yetkili olanlar da memur sayılır.
B) Sözleşmeli personel:
Kalkınma planı,yıllık program ve iş programlarında yer alan önemliprojelerin hazırlanması, gerçekleştirilmesi,işletilmesi ve işlerliği için şart olan, zaruri veistisnai hallere münhasır olmak üzere özel bir meslekbilgisine ve ihtisasına ihtiyaç gösteren geçiciişlerde, Cumhurbaşkanınca belirlenen esas ve usullerçerçevesinde, ihdas edilen pozisyonlarda, mali yıllasınırlı olarak sözleşme ileçalıştırılmasına karar verilen veişçi sayılmayan kamu hizmeti görevlileridir.
(Mülga ikinci paragraf:4/4/2007 - 5620/4 md.)
Ancak, yabancıuyrukluların; tarihi belge ve eski harflerle yazılmışarşiv kayıtlarını değerlendirenlerinmütercimlerin; tercümanların; Millî EğitimBakanlığında norm kadro sonucu ortaya çıkanöğretmen ihtiyacının kadrolu öğretmenistihdamıyla kapatılamaması hallerinde öğretmenlerin;dava adedinin azlığı nedeni ile kadrolu avukat istihdamınıngerekli olmadığı yerlerde avukatlarını, (....) kadroluistihdamın mümkün olamadığı hallerde tabip veyauzman tabiplerin; Adli Tıp Müessesesi uzmanlarının; DevletKonservatuvarları sanatçı öğretim üyelerinin;İstanbul Belediyesi Konservatuvarı sanatçılarının;bu Kanuna tâbi kamu idarelerinde ve dış kuruluşlardabelirli bazı hizmetlerde çalıştırılacakpersonelin de zorunlu hallerde sözleşme ile istihdamlarıcaizdir.
(Ek paragraf: 4/4/2007 - 5620/4 md.)Sözleşmeli personel seçiminde uygulanacak sınav ileistisnaları, bunlara ödenebilecek ücretlerin üstsınırları ile verilecek iş sonu tazminatımiktarı, kullandırılacak izinler,pozisyon unvan ve nitelikleri,sözleşme hükümlerine uyulmaması hallerindekimüeyyideler, sözleşme fesih halleri, pozisyonların iptali,istihdamına dair hususlar ile sözleşme esas ve usulleriCumhurbaşkanınca belirlenir. (Ek cümle: 25/6/2009 - 5917/47 md.)Bu şekilde istihdam edilenler, hizmet sözleşmesi esaslarınaaykırı hareket etmesi nedeniyle kurumlarıncasözleşmelerinin feshedilmesi veya sözleşme dönemiiçerisinde Cumhurbaşkanı kararı ile belirlenen istisnalarhariç sözleşmeyi tek taraflı feshetmeleri halinde, fesihtarihinden itibaren bir yıl geçmedikçe kurumlarınsözleşmeli personel pozisyonlarında istihdam edilemezler.
(Ek paragraf: 20/11/2017-KHK-696/17md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/17 md.) Bir yıldan az süreli veyamevsimlik hizmet olduğuna Cumhurbaşkanınca karar verilengörevlerde (…) sözleşme ileçalıştırılanlar da bu fıkra kapsamındaistihdam edilebilir.
(Ek paragraf: 20/11/2017-KHK-696/17md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/17 md.) Özelleştirmeuygulamaları sebebiyle iş akitleri kamu veya özel sektörişverenince feshedilen ve 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayılıÖzelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun kapsamındadiğer kamu kurum ve kuruluşlarına nakil hakkı bulunmayanpersonel de bu fıkra kapsamında yaşlılık veya malullükaylığı almaya hak kazanıncaya kadar istihdam edilebilir. Bukapsamda istihdam edileceklerin sayısı, öğrenimdurumlarına göre çalışma şartları vebunlara ödenecek ücretler ile diğer hususlarCumhurbaşkanınca belirlenir.
(Ek fıkra: 5/7/1991 - KHK-433/1md.; Mülga: 27/12/1991 - KHK-475/11 md.)
C) (Mülga: 20/11/2017 -KHK-696/17 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7079/17 md.)
D) İşçiler:
(Değişik birincicümle: 4/4/2007 - 5620/4 md.)(A), (B) ve (C) fıkralarındabelirtilenler dışında kalan ve ilgili mevzuatı gereğincetahsis edilen sürekli işçi kadrolarında belirsizsüreli iş sözleşmeleriyleçalıştırılan sürekli işçiler ilemevsimlik veya kampanya işlerinde ya da orman yangınıylamücadele hizmetlerinde ilgili mevzuatına göre geçiciiş pozisyonlarında altı aydan az olmak üzere belirlisüreli iş sözleşmeleriyleçalıştırılan geçici işçilerdir.
Bunlar hakkında bu Kanunhükümleri uygulanmaz."
11.2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu’nun "İdari dava türleri ve idariyargı yetkisinin sınırı"başlıklı 2. maddesi şöyledir:
"1.(Değişik: 10/6/1994-4001/1 md.) İdari dava türlerişunlardır:
a) (İptal: Anayasa Mahkemesinin21/9/1995 tarihli ve E:1995/27, K:1995/47 sayılı kararı ile;Yeniden Düzenleme: 8/6/2000-4577/5 md.) İdarî işlemlerhakkında yetki, şekil, sebep, konu ve maksat yönlerinden biriile hukuka aykırı olduklarından dolayı iptalleriiçin menfaatleri ihlâl edilenler tarafındanaçılan iptal davaları,
b) İdari eylem veişlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtelolanlar tarafından açılan tam yargı davaları,
c) (Değişik:18/12/1999-4492/6 md.) Tahkim yolu öngörülen imtiyazşartlaşma ve sözleşmelerinden doğanuyuşmazlıklar hariç, kamu hizmetlerinden birininyürütülmesi için yapılan her türlü idarisözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkanuyuşmazlıklara ilişkin davalar.
2. İdari yargı yetkisi,idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ilesınırlıdır. İdari mahkemeler; yerindelik denetimiyapamazlar, yürütme görevinin kanunlarda ve Cumhurbaşkanlığıkararnamelerinde gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerinegetirilmesini kısıtlayacak, idari eylem ve işlemniteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimdeyargı kararı veremezler.(3)
3. (Mülga: 2/7/2018 -KHK-703/185 md.)."
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
A. İlk İnceleme
12.Uyuşmazlık Mahkemesinin Muammer TOPAL'ınBaşkanlığında, Üyeler Nilgün TAŞ, DoğanAĞIRMAN, Eyüp SARICALAR, Ahmet ARSLAN, Mahmut BALLI ve BilalÇALIŞKAN’ın katılımlarıyla yapılan08/01/2024 tarihli toplantısında; 2247 sayılı Kanun'un27.maddesi gereğince yapılan incelemeye göre, davalıvekilinin, anılan Kanun'un 10/2. maddesinde öngörülenyönteme uygun olarak yaptığı görevitirazının reddedilmesi ve 12/1. maddede belirtilen süreiçinde başvuruda bulunması üzerine YargıtayCumhuriyet Başsavcısınca 10. maddede öngörülen biçimdeolumlu görev uyuşmazlığıçıkarıldığı ve usule ilişkin herhangi birnoksanlık bulunmadığıanlaşıldığından, görev uyuşmazlığınınesasının incelenmesine oy birliğiyle karar verildi.
B. Esasın İncelenmesi
13.Raportör-Hakim Süleyman ARIDURU'nun davanınçözümünde adli yargının görevliolduğu yolundaki raporu ile dosyadaki belgeler okunduktan, ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın davada adliyargının görevli olduğu yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra, gereğigörüşülüp düşünüldü:
14.Dava, davacının Pursaklar Devlet Hastanesinde 696 sayılıKanun Hükmünde Kararname kapsamında sürekliişçi kadrosunda güvenlik görevlisi olarakçalışırken, 31/12/2022 tarihine kadarGölbaşı İlçe SağlıkMüdürlüğünde geçici olarakgörevlendirilmesine ilişkin Ankara Valiliği İlSağlık Müdürlüğünün 09/10/2022 tarihlive E-94578744-929 sayılı işlemin iptali istemiyleaçılmıştır.
15.Davalı idare ile davacı arasındaki hukuki ilişkiİş Kanunu’na tabi hizmet sözleşmesine dayalıolarak kurulmuş bir iş hukuku ilişkisi niteliğinitaşıdığından, davacının istemininreddedilmesine ilişkin dava konusu işlemin, idarenin yetkiliorganı tarafından işveren sıfatıyla tesis edilmişbir özel hukuk işlemi olduğu açıktır.
16.Aksine bir düşünce, işverenin salt bir kamu kuruluşuolması nedeniyle, statü hukukuna tabi olmayan personelihakkındaki tüm yazılı irade beyanlarının idariişlem niteliğinde görülerek, özel hukuk alanınadahil bulunan uyuşmazlıkların da idari yargı denetiminetabi kılınması sonucunu doğurur.
17.Belirtilen tüm bu hususlara göre ve 5521 sayılıİş Mahkemeleri Kanunu’nun 1. maddesi ile, İşKanunu’na göre işçi sayılan kimselerle işverenveya işveren vekilleri arasında iş akdinden veya İşKanunu’na dayanan her türlü hak iddialarından doğanhukuk uyuşmazlıklarının çözülmesiyleİş Mahkemelerinin görevli kılınmışolması; daha sonra yürürlüğe giren 7306sayılı İş Mahkemeleri Kanunu’nun 5. maddesi ilede4857 sayılı İş Kanunu'na veya 11/01/2011 tarihli ve 6098sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun İkinciKısmının Altıncı Bölümündedüzenlenen hizmet sözleşmelerine tabi işçiler ileişveren veya işveren vekilleri arasında, iş ilişkisinedeniyle sözleşmeden veya kanundan doğan her türlühukuk uyuşmazlıklarına İş Mahkemelerinin bakacakolması karşısında, işçiolan davacı ileişvereni arasında iş akdinden doğan davanıngörüm ve çözümünde adli yargı yeriningörevli olduğu sonucuna varılmıştır.
18.Yukarıdabelirtilen hususlar gözönünde bulundurularak, YargıtayCumhuriyet Başsavcısının başvurusunun kabulü ile,davalı vekilinin görev itirazının reddine ilişkinAnkara 14. İdare Mahkemesinin 01/12/2022 tarih ve E.2022/2262sayılı görevlilik kararınınkaldırılması gerekmiştir.
VI. HÜKÜM
Açıklanangerekçelerle;
A.Davanın çözümünde ADLİ YARGININGÖREVLİ OLDUĞUNA,
B.Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısının BAŞVURUSUNUNKABULÜ ile Ankara 14. İdare Mahkemesinin 01/12/2022 tarih veE.2022/2262 sayılı GÖREVLİLİK KARARININKALDIRILMASINA,
08/01/2024tarihinde, OY BİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK kararverildi.
Başkan Üye Üye Üye
Muammer Nilgün Doğan Eyüp
TOPAL TAŞ AĞIRMAN SARICALAR
Üye Üye Üye
Ahmet Mahmut Bilal
ARSLAN BALLI ÇALIŞKAN