T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/56
KARAR NO : 2024/80
KARAR TR : 04/03/2024
ÖZET: 2247 sayılı Kanun'un 14. maddesinde öngörülen davada tarafların aynı olması koşulunu taşımayan BAŞVURUNUN, aynı Kanun'un 27. maddesi uyarınca REDDİ gerektiği hk.
KA R A R
Davacı :İstanbul Su ve Kanalizasyon İdaresi GenelMüdürlüğü (İSKİ)
Vekili :Av. B.Y
İdari Yargıda
Davalı : İstanbulVergi Dairesi Başkanlığı (Pendik Vergi DairesiMüdürlüğü)
Adli Yargıda
Davalılar :1-A.G 2- B.M.G 3- E.G 4- H.G 5- Y.G
Vekili :Av. T. M.Ş
I. DAVA KONUSU OLAY
1.Davacıvekili, İstanbul Anadolu 10. İcraMüdürlüğünün E.2013/8 sayılı icra takipdosyasında, ilama dayalı alacağın cebr-i icra yolu iletahsili aşamasında kesilen ve Pendik Vergi DairesiMüdürlüğüne ödenen 7.742,60 TL tahsilharcının, ilamın ortadan kalkmış olması nedeniyleiadesi yönünde icra müdürlüğünce verilenkarara rağmen iade edilmemesine yönelik 30/09/2021 tarih veE.93536498-250.02.02-779267 sayılı işlemin iptali ileödenen tahsil harcının iadesi istemiyle, Pendik Vergi DairesiMüdürlüğüne karşı idari yargı yerindedava açmıştır.
II. UYUŞMAZLIĞA İLİŞKİNBAŞVURU SÜRECİ
A. İdari Yargıda
2. İstanbul 6. Vergi Mahkemesi 07/02/2022 tarih veE.2022/306, K.2022/346 sayılı kararı ile,davanın görev yönünden reddine kesin olarak kararvermiş ve bu karar kesinleşmiştir. Kararın ilgilikısmı şöyledir:
"..Dava dosyasınınincelenmesinden; İstanbul Anadolu 10. İcraMüdürlüğünün E.2013/8 sayılıdosyasından başlatılan icra takibinde, davacıdan tahsiledilen 7.742,60 TLicra tahsil harcının iade edilmemesine ilişkindavalı idarenin 30.09.2021 tarih ve E.93536498-250.02.02-779267sayılı işleminin iptali ile ödenen tahsil harcınıniadesi istemiyle bakılan davanın açıldığıanlaşılmaktadır.
Uyuşmazlığınözü, İstanbul Anadolu 10. İcraMüdürlüğünün E.2013/8 sayılıdosyasında, davacıdan tahsil edilen icra tahsil harcınailişkin olduğu, Uyuşmazlık Mahkemesi'nin 20.02.2017 tarihve E:2016/523, K:2017/13 sayılı ve müstekar hale gelenkararındada belirtildiği üzere; dava konusu işlemin,özel hukuk ilişkisinden doğan ve adli yargınınkonusuna giren bir işlem olduğu, icra dairesine ödenenharçların, kanuna aykırılığıiddiasının şikayet yoluyla icra mahkemesindeçözümleneceği; mahkemenin incelemeyi, söz konusuicra dosyası üzerinde yaparak, anılan işlemin Kanuna uygunolup olmadığı hususunda karar vereceği, adliyargılamanın bir parçasını oluşturan buuyuşmazlığın, icra dairesinin tesis ettiği birişlemden kaynaklandığı gözetildiğinde, buişlemin yasaya uygun olup olmadığının adli yargıyerince çözümlenmesinin gerektiği ve söz konusuişleme karşı vergi dairesine başvuruyapılmış olmasının uyuşmazlıkta idariyargı yerini görevli hale getirmeyeceği sonucunavarılmıştır..."
3.Davacı vekili, bu kez Pendik Vergi DairesiMüdürlüğünün 30/09/2021 tarih veE.93536498-250.02.02-779267 sayılı işlemin hukukaaykırı olduğunun tespiti ile ödenen tahsilharcının iadesi talebiyle davalılar Ayşe Güner, B.M.G,E.G, H.G ve YusufGüner'ekarşı adli yargı yerinde dava açmıştır.
B. Adli Yargıda
4. İstanbul Anadolu 15. İcra Mahkemesi19/07/2023 tarih ve E.2022/243, K.2023/498 sayılı kararı ile,uyuşmazlığın çözümünde idariyargı görevli olduğundan davanın dava şartıyokluğu nedeniyle usulden reddine kesinolarak karar vermiştir. Kararın ilgili kısmışöyledir:
"...İstanbul Anadolu 10. İcra Müdürlüğü'nün2013/8Esas sayılı İcra Dosyasının incelenmesinde;takibe dayanak İstanbul Anadolu 20. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2012/574Esas 2012/860 Karar sayılı ilamının kesinleşmedentakibe konulmuş olduğu, ilam kesinleşmeden borçlu kurumtarafından dosya bedelinin banka hesaplarına depo edildiği,2013/8 sayılı takip dosyasındanyapılan ödeme nedeniyle7.742,60-TL tahsil harcının kesilmiş ve vergi dairesineaktarılmış olduğunu, dayanak mahkeme dosyasınıngeçirdiği evreler neticesinde ortadankaldırıldığı, icramüdürlüğünce İİK 40.maddesininuygulanmış olduğu, alacaklı tarafından yapılanödemenin yanında tahsil harcının yanında icramüdürlüğünce Gelir İdaresiBaşkanlığına yazı yazıldığı, Gelirİdaresi Başkanlığı İstanbul Vergi DairesiBaşkanlığı Pendik Vergi DairesiMüdürlüğünce tahsil harcının cebri icrayoluyla ödenmiş olması nedeniyle harcın iadeedilmeyeceğinin bildirildiği görülmüştür.
Dava; harcın iadesi talepli şikayet istemine ilişkindir.
Tüm dosya kapsamı birliktedeğerlendirildiğinde; icra müdürlüğününvergi sorumlusu sıfatının tahsil harcının tahsiledilmesiyle birlikte sona erdiği, istemin niteliği itibariyle Vergimüdürlüğünün yapmış olduğuişlemin iptaline ilişkin olduğu, bu hususta mahkememizin yetkiliolmadığı çözüm yerinin idari yargıiçerisinde vergi mahkemeleri olduğuanlaşıldığından HMK'nun 114/1-b ve115/2 maddeleriuyarınca yargı yoluna ilişkin dava şartı yokluğunedeniyle şikayetin usulden reddine karar vermek gerekmişaşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur..."
III. İLGİLİ HUKUK
5.Anayasa'nın "UyuşmazlıkMahkemesi" başlıklı 158. maddesinin ilgilikısmı şöyledir:
"Uyuşmazlık Mahkemesiadli ve idari yargı mercileri arasındaki görev vehüküm uyuşmazlıklarını kesin olarakçözümlemeye yetkilidir..."
6.12/06/1979 tarihli ve 2247 sayılı Uyuşmazlık MahkemesininKuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un "Mahkemenin görevi"başlıklı 1. maddesinin birinci fıkrasışöyledir:
“ UyuşmazlıkMahkemesi; Türkiye Cumhuriyeti Anayasası ilegörevlendirilmiş, adli ve idari yargı mercileri arasındakigörev ve hüküm uyuşmazlıklarını kesin olarakçözmeye yetkili ve bu kanunla kurulup görev yapanbağımsız bir yüksek mahkemedir…”
7.2247 sayılı Kanun'un "Olumsuzgörev uyuşmazlığı"başlıklı 14. maddesi şöyledir:
“Olumsuz görevuyuşmazlığının bulunduğunun ilerisürülebilmesi için adli ve idari yargı mercilerinintarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada kendilerinigörevsiz görmeleri ve bu yolda verdikleri kararların kesin veyakesinleşmiş olması gerekir.
Bu uyuşmazlığıngiderilmesi istemi, ancak davanın taraflarıncailerisürülebilir.”
8.2247 sayılı Kanun'un "İncelemedeizlenecek sıra" başlıklı 27. maddesişöyledir:
"UyuşmazlıkMahkemesi, uyuşmazlık çıkarmaya veya görevuyuşmazlıklarına ilişkin istemleri önce şekil vesüre açısından inceler; yöntemine uymayan veyasüresi içinde ileri sürülmemiş istemlerireddeder."
IV. İNCELEME VE GEREKÇE
A. İlk İnceleme
9.Uyuşmazlık Mahkemesinin Rıdvan GÜLEÇ'inBaşkanlığında, Üyeler Nilgün TAŞ, EyüpSARICALAR, Muharrem ÜRGÜP, Ahmet ARSLAN, Mahmut BALLI ve BilalÇALIŞKAN'ın katılımlarıyla yapılan04/03/2024 tarihli toplantısında; Raportör-Hâkim Dr.Berrak YILMAZ'ın 2247 sayılı Kanun’daöngörülen koşulları taşımayanbaşvurunun reddi yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan, ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ileDanıştay Savcısı Yakup BAL’ın 2247 sayılıKanun’da öngörülen koşulları taşımayanbaşvurunun reddi gerektiği gerektiği yolundaki sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra, gereğigörüşülüp düşünüldü:
10.Başvurunun incelenebilmesi için 2247 sayılı Kanun'un 14.maddesinde öngörülen koşulların bulunmasıgerektiği tartışmasızdır.
11.Mevzuatkısmında belirtilen düzenlemelere göre,UyuşmazlıkMahkemesince 14. maddesi kapsamında olumsuz görevuyuşmazlığının varlığından sözedebilmek için de; adli veidari yargı yerleri tarafındankonusu, tarafı ve sebebi aynı olan davalarda kesin olarakverilmiş veya kesinleşmiş görevsizlikkararlarının bulunması gerekmektedir.
12.Dava dosyalarının incelenmesinden; İstanbul Su ve Kanalizasyonİdaresi Genel Müdürlüğü aleyhine, Tuzlailçesi, Orhanlı 3 pafta, 295 parsel sayılıtaşınmaza kamulaştırmasız elatıldığı iddiası ile tazminat talepli olarakİstanbul Anadolu 7. Asliye Hukuk Mahkemesinde açılanE.2012/574 sayılı davanın kabul edilmesi üzerine icratakibine konu olduğu ve İstanbul Anadolu 10. İcraMüdürlüğünün E.2013/8 sayılı dosyasıile başlatılan icra takibinde 7.742,60 TL tahsil harcınınPendik Vergi Dairesi Müdürlüğü hesabınaaktarıldığı anlaşılmaktadır. Yapılantemyiz başvurusu üzerine anılan mahkeme kararınınYargıtay 5. Hukuk Dairesi tarafından bozulması ve ilk derecemahkemesinin bozma ilamına uyma kararı sonrası davacıİSKİ vekilinin İstanbul Anadolu 10. İcraMüdürlüğünün 2013/8 sayılıdosyasında kesilen7.742,60 TL tahsil harcının iadesi talebiPendik Vergi Dairesi Müdürlüğünün 30/09/2021tarih ve E-93536498-250.02.01-779267 sayılı işlemiylereddedilmiştir. Davacı söz konusu işlemin iptali veödenen tahsil harcının iadesi talebiyle Pendik Vergi DairesiMüdürlüğüne karşı İstanbul 6. VergiMahkemesinde dava açmıştır. Mahkemenin görevsizlikkararı vermesi üzerine davacı bu kez söz konusuişlemin hukuka aykırı olduğunun tespiti ile ödenentahsil harcının iadesi talebiyle bu kez Ayşe Güner, B.M.G,E.G, H.G ve Y.G 'e karşıİstanbul Anadolu 15. İcra Mahkemesinde davaaçmıştır.
13.Görüldüğü üzere, idari yargı yerindeaçılan davanın davalısı Pendik Vergi DairesiMüdürlüğü olmasına karşılık; adliyargı yerinde gerçek kişiler olan davalılarakarşı dava açıldığı, dolayısıyladavanın davalı taraflarının aynıolmadığı dikkate alındığında; adli ve idariyargı yerleri arasında görev uyuşmazlığıoluştuğundan söz etmenin de mümkünolmadığı sonucuna varılmıştır. Bubağlamda olayda, 2247 sayılı Kanun'un 14. maddesindeöngörülen koşullar gerçekleşmemiştir.
14.Yukarıda belirtilen hususlar göz önünde bulundurularak;2247 sayılı Kanun'un 14. maddesinde öngörülenkoşulları taşımayan başvurunun, aynı Kanun'un 27.maddesi uyarınca reddi gerekmiştir.
V. HÜKÜM
Açıklanangerekçelerle;
2247sayılı Kanun'un 14. maddesinde öngörülenkoşulları taşımayanBAŞVURUNUN, aynı Kanun'un 27.maddesi uyarınca REDDİNE,
04/03/2024 tarihinde OY BİRLİĞİYLE KESİN OLARAK kararverildi.
Başkan Üye Üye Üye
Rıdvan Nilgün Eyüp Muharrem
GÜLEÇ TAŞ SARICALAR ÜRGÜP
Üye Üye Üye
Ahmet Mahmut Bilal
ARSLAN BALLI ÇALIŞKAN