Hukuk Bölümü 2008/75 E., 2008/196 K. OLUMSUZ GÖREV UYUŞMAZLIĞI
2247 S. UYUŞMAZLIK MAHKEMESİNİN KURULUŞ VE İŞLEYİŞİ HAK... [ Madde 14 ] 2247 S. UYUŞMAZLIK MAHKEMESİNİN KURULUŞ VE İŞLEYİŞİ HAK... [ Madde 27 ]
"İçtihat Metni"
O L A Y
: Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İstanbul Bölge Müdürlüğü'nün 17.3.2006 gün ve 10607 sayılı işlemi ile, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesine muhalefet edildiğinden bahisle 108. maddesine dayanılarak 105. maddesine göre davacı adına para cezası verilmiştir.
Davacı vekili, para cezasına karşı adli yargı yerinde itirazda bulunmuştur.
Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi; 28.12.2006 gün ve Müteferrik No:2006/1357 sayı ile, muterizin itirazının reddine karar vermiş; bu karara yapılan itiraz üzerine İSTANBUL 1. AĞIR CEZA MAHKEMESİ; 11.4.2007 gün ve Müt. No: 2007/205 sayı ile, Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 28.12.2006 tarihli, 2006/1357 Müt. sayılı dosyasında verilen idari para cezasına itirazın reddine dair karara itirazda bulunan Nihat Uyar Demir Çelik San. Tic. Ltd. Şti. vekili tarafından itiraz edilmiş olmakla dosya ve eklerinin incelendiği, Nihat Uyar Demir Çelik San. Tic. Ltd. Şti. hakkında Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İstanbul Bölge Müdürlüğü'nce 4857 sayılı İş Kanunu'nun 108. maddesi gereğince idari para cezası düzenlendiği, buna yönelik itirazın 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'nun 3-27. maddesi gereğince Fatih Sulh Ceza Mahkemesi'nce değerlendirilerek reddine karar verildiğinin anlaşıldığı, 5326 sayılı Kabahatler Kanunu'na dayanak 3. maddenin Anayasa Mahkemesi'nce 1.3.2006 gün ve 2005/108 E ve 2006/35 K sayı ile iptal edilmiş ve iptal kararı da öngörülen 6 aylık sürenin sonu olan 22.1.2007 tarihinde yürürlüğe girmiş olduğundan, Sulh Ceza Mahkemesinin olaya ilişkin görev ve yetkisinin de ortadan kalktığı, anılan İş Kanunu'nun 108. maddesinde itirazın idare mahkemesince değerlendirileceği anlaşılmakla, itirazın kabulüne ve Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 28.12.2006 gün ve 2006/1357 Müt. sayılı kararın kaldırılmasına, Mahkemenin görevsizliğine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu gereğince dava dosyasının görevli ve yetkili İstanbul Vergi Mahkemesine gönderilmesine, kararın taraflara tebliğ ve dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi için dava dosyasının Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'ne gönderilmesine karar vermiştir.
Bu kez, dosyanın gönderildiği İSTANBUL 8. VERGİ MAHKEMESİ; 13.7.2007 gün ve E:2007/1689, K:2007/1850 sayı ile, Nihat Uyar Demir Çelik Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi vekili tarafından Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı İstanbul Bölge Müdürlüğü'ne karşı 4857 sayılı İş Kanunu'nun 77. maddesine göre verilen 714.00.-YTL para cezasına ilişkin 17.3.2006 tarih ve 10607 sayılı işlemin iptali istemiyle Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi nezdinde açılan ve ilgili Mahkemece 28.12.2006 tarih ve 2000/1357 müteferrik sayılı kararına vaki itiraz sonucu İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nce 11.04.2007 tarih ve 2007/205 sayılı müteferrik kararıyla Mahkemenin görevsizliğine, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu gereğince dava açmaya görevli ve yetkili İstanbul Vergi Mahkemesine gönderilmesine, dosyanın görevli mahkemeye gönderilmesi için Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'ne gönderilmesine karar verilmesi üzerine Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 15.6.2007 tarihli yazısıyla gönderilen dosyanın incelenip gereğinin düşünüldüğü, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun "Görevli Olmayan Yerlere Başvurma'' başlıklı 9. maddesinin 3622 sayılı Kanun'un 2. maddesiyle değişik 1. bendinde, çözümlenmesi Danıştay'ın, idare ve vergi mahkemesinin görevlerine girdiği halde, adli ve askeri yargı yerlerine açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde bu husustaki kararların kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılabileceğinin belirtildiği, aynı Kanunun 3. maddesinin 1. bendinde, idari davaların Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesinin başkanlıklarına hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılacağının öngörüldüğü, 2577 sayılı Kanun'un "Dilekçelerin Verileceği Yerler" başlıklı 4. maddesinde de, dilekçeler ve savunmalar ile davalara ilişkin her türlü evrakın, Danıştay veya ait olduğu mahkeme başkanlıklarına ve bunlara gönderilmek üzere idare ve vergi mahkemesi başkanlıklarına, idare veya vergi mahkemesi bulunmayan yerlerde asliye hukuk hakimliklerine veya yabancı memleketlerde Türk konsolosluklarına verileceğinin hükme bağlandığı, İdari Yargılama Usulü Kanunu'nda idare veya vergi mahkemelerinde açılacak davalara ilişkin dilekçelerin verilebileceği yerler sayıldığından adli yargı yerlerinde görevsizlik kararı verilmesi üzerine, 3. madde uyarınca idare ve vergi mahkemelerine hitaben yazılmış usulüne uygun bir dilekçenin anılan 9. maddede öngörülen sürede 4. maddede sayılan yerlere verilmesi suretiyle davanın açılmasının gerektiği, bunun dışında görevsizlik kararı veren adli mahkeme tarafından usul yönünden görevli vergi mahkemesine dosyanın gönderilmesi şeklinde bir dava açma usulüne mevzuatta rastlanmadığı, dolayısıyla, adli yargı yerince görevsizlik kararı verildikten sonra dava dosyasının gönderilmesiyle idari yargı yerinde davanın açılmış sayılamayacağı gerekçesiyle 2577 sayılı Kanun'un 9. maddesine göre Mahkemelerinde açılan bir dava ve 3. maddesine göre idari yargı mercilerine hitaben yazılmış bir dilekçe olmadığından ve bu haliyle uyuşmazlığı inceleme olanağı bulunmadığından, dosyanın İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi'ne iade edilmek üzere Fatih 1.Sulh Ceza Mahkemesi'ne gönderilmesine karar vermiştir.
Bunun üzerine, İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nce, İstanbul 8. Vergi Mahkemesi'nin 2007/1689 Esas sayılı dosyasında verilen karar ile Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nin 2006/1357 Müt. sayılı dosyasında verilen karar arasında uyuşmazlık doğduğundan bahisle dosya Uyuşmazlık Mahkemesi'ne gönderilmiştir.
İNCELEME VE GEREKÇE:
Uyuşmazlık Mahkemesi Hukuk Bölümü'nün, Ahmet AKYALÇIN'ın Başkanlığında, Üyeler: Mustafa KICALIOĞLU, Mahmut BİLGEN, Habibe ÜNAL, O.Cem ERBÜK, Serdar AKSOY ve Muhittin KARATOPRAK'ın katılımlarıyla yapılan 7.7.2008 günlü toplantısında; Hâkim-Raportör Nurdane TOPUZ'un 2247 sayılı Yasa'da öngörülen koşulları taşımayan başvurunun reddi gerektiği yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen Yargıtay Cumhuriyet Savcısı Ayla SONGÖR ile Danıştay Savcısı Gülen AYDINOĞLU'nun, başvurunun reddi gerektiğine ilişkin sözlü açıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
Dosya üzerinde 2247 sayılı Yasa'nın 27. maddesi uyarınca yapılan incelemeye göre;
Uyuşmazlık Mahkemesi Genel Kurulunun 11.7.1988 günlü, E:1988/1, K:1988/1 sayılı İlke Kararında, "2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanunun bütünüyle incelenip değerlendirilmesinden, bu Kanunun uygulanması yönünden 2 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan, 'ceza uyuşmazlıkları' ibaresinden, savcının ya da şahsi davacının talebi ile başlayan yargılaması sonunda sanığın mahkumiyetine ya da beraatine hükmedilebilecek davalarda, askeri ve adli ceza mahkemeleri arasında çıkan görev ve hüküm uyuşmazlıklarının anlaşılması, bunun dışında kalan tüm görev uyuşmazlıklarının 'hukuk uyuşmazlığı' sayılması gerektiği sonucuna varılmaktadır. Uygulanması idari organlara bırakılan cezalar, adli nitelikte olmadığından, bunlar hakkında yapılan itirazlar ya da açılan davalar 'ceza davası' olarak nitelendirilemezler. İdari niteliklerinden dolayı bu davalara ilişkin görev ve hüküm uyuşmazlıklarının Uyuşmazlık Mahkemesinin Hukuk Bölümünde incelenip çözümlenmesi gerektiği..." açıkça belirtilmiştir. Bu durum göz önüne alındığında, olay bölümünde yazılı başvuru konusu görev uyuşmazlığının Hukuk Bölümünde incelenmesi gerektiği kuşkusuzdur.
2247 sayılı Uyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun'un 14. maddesine göre; olumsuz görev uyuşmazlığının bulunduğunun ileri sürülebilmesi için adli, idari veya askeri yargı mercilerinden en az ikisinin tarafları, konusu ve sebebi aynı olan davada kendilerini görevsiz görmeleri ve bu yolda verdikleri kararın kesin veya kesinleşmiş olması gerekmekte; bu uyuşmazlığın giderilmesi istemi ise, hukuk uyuşmazlıklarında ancak davanın taraflarınca ileri sürülebilmektedir. Aynı Yasanın 27. maddesinde ise, Uyuşmazlık Mahkemesinin, uyuşmazlık çıkarmaya veya görev uyuşmazlıklarına ilişkin istemleri önce şekil ve süre açısından inceleyeceği; yöntemine uymayan veya süresi içinde ileri sürülmemiş istemleri reddedeceği kuralına yer verilmektedir.
Olayda, Fatih 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nce davacının itirazının reddedilmesi nedeniyle bu karara yapılan itiraz üzerine İstanbul 1. Ağır Ceza Mahkemesi'nce, Mahkemenin görevsizliği yolunda karar verilmiş ise de; İstanbul 8. Vergi Mahkemesi'nin kararı, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 3 ve 9. maddelerinde öngörülen usul ve yönteme uygun şekilde dava açılmadığı nedeniyle dosyanın Mahkemesine iadesi yolunda olup, ortada olumsuz görev uyuşmazlığı doğmasına neden olacak şekilde, idari yargı yerince göreve ilişkin olarak verilmiş bir karar bulunmamaktadır.
Diğer taraftan, olumsuz görev uyuşmazlığının bulunması halinde, 2247 sayılı Yasa'nın 14. maddesine göre, bu uyuşmazlığın giderilmesi istemi, hukuk uyuşmazlıklarında ancak davanın taraflarınca ileri sürülebileceğinden, yargı yerlerince anılan 14. madde kapsamında olumsuz görev uyuşmazlığının giderilmesi için re'sen Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başvurulabilmesine olanak bulunmadığını da belirtmek gerekir.
Belirtilen nedenlerle, 2247 sayılı Yasa'nın 14. maddesinde öngörülen koşulları taşımayan ve yöntemine uygun bulunmayan başvurunun anılan Yasanın 27. maddesi uyarınca reddi gerekmiştir.
SONUÇ
:2247 sayılı Yasa'nın 14.maddesinde öngörülen koşulları taşımayan BAŞVURUNUN, aynı Yasanın 27. maddesi uyarınca REDDİNE, 7.7.2008 gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAK karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy