T.C.
UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ
HUKUK BÖLÜMÜ
ESAS NO : 2016/442
KARAR NO : 2016/469
KARAR TR : 24.10.2016
ÖZET : İdari yargı yerinde açılan davanın öncesinde adli yargı yerince aynı konuda verilmiş kesin veya kesinleşmiş bir görevsizlik kararı bulunmadığı anlaşıldığından, 2247 sayılı Yasa’nın 19. maddesinde belirtilen koşulların oluşmaması nedeniyle, aynı Yasa’nın 27. mad-desi uyarınca yöntemine uygun bulunmayan BAŞVURUNUN REDDİ gerektiği hk.
K A R A R Davacı : E.K. Davalı :Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu O L A Y :Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumunun 11.02.2015gün ve 8891 sayılı kararı ile, İlçe Emniyet Müdürlüğüekiplerince 09.02.2014 günü yapılan denetimlersırasında, işletmeciliğini davacınınyaptığı “K.Büfe” isimli işyerinde saat 02.50 sıralarında alkollü içkisatıldığının tespit edildiğinden bahisle,davacı adına 4250 sayılı İspirto ve İspirtoluİçkiler İnhisarı Kanunu’nun 6. maddesininbeşinci fıkrasına aykırılık nedeniyle 7.maddesinin birinci fıkrası (e) bendi ile 4733 sayılıTütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat veGörevleri Hakkında Kanun’un 8.maddesinin beşincifıkrasının (k) bendi uyarınca 35.000,00 TL. idari paracezası verilmiş, aynı Kurumun 04.03.2015 gün ve 05515 sayılıyazısı ile davacıya bildirilmiştir. Davacı, idari para cezasına karşı adliyargı yerinde itirazda bulunmuştur. Salihli Sulh CezaHakimliği’nce 26.3.2015 gün ve D.İş No: 2015/396sayılı karar ile, 4733 sayılı Tütün ve AlkolPiyasası Düzenleme Kurumu Teşkilat ve GörevleriHakkında Kanun’un 8.maddesinin onuncu fıkrasıuyarınca itirazın idari yargı yerinin görev alanınagirdiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş,yapılan itiraz sonucu Alaşehir Sulh Ceza Hakimliğince 4.5.2015gün ve D.İş No:2015/351 sayılı karar ile, itiraz edenTütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu vekilininitirazının kabulüne, Salihli Sulh Ceza Hakimliğinin26.3.2015 gün ve D.İş No: 2015/396 D.İşsayılı görevsizlik kararınınkaldırılmasına karar verilmiştir. SALİHLİ SULH CEZAHAKİMLİĞİ: 2.7.2015 gün ve D.İş: 2015/579,K: 2015/579 sayı ile, itirazın esasını inceleyerek, itirazedenin başvurusunun yerinde görülmediği ve idari yaptırımkararının hukuka uygun olması nedeniyle başvurunun reddinekarar vermiş, verilen karar itiraz edilmeden kesinleşmiştir. Davacı, bu kez aynıistemle idari yargı yerinde dava açmıştır. Manisa 2.İdare Mahkemesi, davanın görüm veçözümündedava konusu idari işlemi tesis eden idarenin bulunduğu yerdeki Ankaraİdare Mahkemesi’nin yetkili olduğu gerekçesiyledavanın yetki yönünden reddine karar vermiş, davadosyası Ankara Nöbetçi İdare Mahkemesi’negönderilmiştir. ANKARA 9. İDAREMAHKEMESİ: 24.6.2016 gün ve E:2015/1229 sayı ile, Salihli SulhCeza Hakimliğince görevsizlik kararı verilmesi üzerine davanınaçıldığını belirterek, 4733 sayılıKanun’un 8. maddesinin beşinci fıkrasının (k)bendinde ne tutarda idari para cezası verileceğinindüzenlendiği, dava konusu para cezasının ise 4250sayılı İspirto ve İspirtolu İçkilerİnhisarı Kanunu uyarınca verildiği, bu Kanunuyarınca verilen idari para cezalarına karşıaçılacak davalarda da görevli yargı yerininbelirtilmediği açıklanarak, 5326 sayılı KabahatlerKanunu’nun ilgili hükümleri uyarınca davanınçözümünün adli yargı yerine ait olduğugerekçesiyle 2247 sayılı Uyuşmazlık MahkemesininKuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un 19.maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirtilmesi içinUyuşmazlık Mahkemesi'ne başvurulmasına ve işinincelenmesinin Uyuşmazlık Mahkemesi’nin karar vermesinedeğin ertelenmesine karar vermiştir. İNCELEME VE GEREKÇE: UyuşmazlıkMahkemesi Hukuk Bölümü’nün, NuriNECİPOĞLU’nun Başkanlığında, Üyeler:Ali ÇOLAK, Yusuf Ziyaattin CENİK, Alaittin AliÖĞÜŞ, Süleyman Hilmi AYDIN, Mehmet AKBULUT veYüksel DOĞAN’ın katılımlarıyla yapılan24.10.2016 günlü toplantısında; Raportör-HakimGülten Fatma BÜYÜKEREN’in, 2247 sayılıYasa’da öngörülen koşulları taşımayanbaşvurunun reddi gerektiği yolundaki raporu ve dosyadaki belgelerokunduktan; ilgili Başsavcılarca görevlendirilen YargıtayCumhuriyet Savcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİile Danıştay Savcısı Yakup BAL’ın davadabaşvurunun reddi gerektiğine ilişkin sözlüaçıklamaları da dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dosyaüzerinde 2247 sayılı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yapılan incelemeye göre; Uyuşmazlık MahkemesiGenel Kurulu’nun 11.7.1988 günlü, E:1988/1, K:1988/1sayılı İlke Kararında, “2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişi HakkındaKanunun bütünüyle incelenip değerlendirilmesinden, buKanunun uygulanması yönünden 2 nci maddesinin ikincifıkrasında yer alan, ‘ceza uyuşmazlıkları’ibaresinden, savcının ya da şahsi davacının talebi ilebaşlayan yargılaması sonunda sanığınmahkumiyetine ya da beraatine hükmedilebilecek davalarda, askeri ve adliceza mahkemeleri arasında çıkan görev ve hükümuyuşmazlıklarının anlaşılması, bunundışında kalan tüm görev uyuşmazlıklarının‘hukuk uyuşmazlığı’ sayılmasıgerektiği sonucuna varılmaktadır. Uygulanması idari organlarabırakılan cezalar, adli nitelikte olmadığından, bunlarhakkında yapılan itirazlar ya da açılan davalar‘ceza davası’ olarak nitelendirilemezler. İdariniteliklerinden dolayı bu davalara ilişkin görev vehüküm uyuşmazlıklarının UyuşmazlıkMahkemesinin Hukuk Bölümünde incelenipçözümlenmesi gerektiği...”açıkça belirtilmiştir. Bu durumgözetildiğinde, olay bölümünde yazılıbaşvuru konusu görev uyuşmazlığının HukukBölümünde incelenmesi gerektiği kuşkusuzdur. UyuşmazlıkMahkemesi’nin görev ve yetkileri, 2709 sayılı TürkiyeCumhuriyeti Anayasası’nın 158. maddesi ile 2247sayılı Uyuşmazlık Mahkemesi’nin Kuruluş veİşleyişi Hakkında Kanun’un 1. maddesindeaçıkça gösterilmiş, Mahkeme adli, idari ve askeriyargı mercileri arasındaki görev ve hükümuyuşmazlıklarını kesin olarak çözmeye yetkilikılınmıştır. 2247 sayılı Yasa’nın 14. maddesinde,“Olumsuz görev uyuşmazlığınınbulunduğunun ileri sürülebilmesi için adli, idari veyaaskeri yargı mercilerinden en az ikisinin tarafları, konusu ve sebebiaynı olan davada kendilerini görevsiz görmeleri ve bu yoldaverdikleri kararların kesin veya kesinleşmiş olmasıgerekir. Buuyuşmazlığın giderilmesi istemi, ancak davanıntaraflarınca ve ceza davalarında ise ayrıca ilgili makamlarcaileri sürülebilir”, 19.maddesinde, “Adli, idari, askeriyargı mercilerinden birisinin kesin veya kesinleşmişgörevsizlik kararı üzerine kendisine gelen bir davayıincelemeye başlayan veya incelemekte olan bir yargı mercii davadagörevsizlik kararı veren merciin görevli olduğukanısına varırsa, gerekçeli bir karar ile görevlimerciin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesine başvururve elindeki işin incelenmesini Uyuşmazlık Mahkemesinin kararvermesine değin erteler. (Değişikikinci fıkra: 23/7/2008 – 5791/9 md.) Yargı merciince,önceki görevsizlik kararına ilişkin dava dosyası datemin edilerek, gerekçeli başvuru kararı ile birlikte davadosyaları Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilir”denilmiştir. Aynı Yasanın 27. maddesinde ise,Uyuşmazlık Mahkemesinin, uyuşmazlık çıkarmayaveya görev uyuşmazlıklarına ilişkin istemleriönce şekil ve süre açısından inceleyeceği;yöntemine uymayan veya süresi içinde ilerisürülmemiş istemleri reddedeceği kuralına yer verilmiştir. Dosyanınincelenmesinden, davacının, Tütün ve Alkol PiyasasıDüzenleme Kurumunun 11.02.2015 gün ve 8891 sayılıkararı ile, adına verilen 35.000,00 TL. idari para cezasınıniptali istemiyleadli yargı yerine yaptığı itiraz sonucunda, Mahkemece,itirazın esası incelenerek, başvurunun reddine kararverildiği, davacının bu kez aynı istemle idariyargı yerine açtığı davada, Ankara 9. İdareMahkemesi’nce davanın çözümünün adliyargı yerine ait olduğu gerekçesiyle 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargıyerinin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesi'nebaşvurulmasına ve işin incelenmesinin UyuşmazlıkMahkemesi’nin karar vermesine değin ertelenmesine kararverildiği anlaşılmıştır. Somut olayda,davacının, Tütün ve Alkol PiyasasıDüzenleme Kurumunun 11.02.2015gün ve 8891 sayılıkararı ile, adına verilen 35.000,00 TL. idari para cezasınıniptali istemiyle adli yargı yerine açtığı davada, SalihliSulh Ceza Hakimliğinin 2.7.2015 gün ve D.İş: 2015/579, K: 2015/579sayılı kararı ile, itirazın esastan incelenerek,davanın esası ile ilgili olarak “başvurununreddine” dair verilen kararın yargı yolunudeğiştiren ve idari yargının görevli olduğugerekçesiyle verilmiş bir görevsizlik kararı olmadığı,böylece adli ve idari yargı yerleri arasında, 2247sayılı Yasa’da belirtilen biçimde görevuyuşmazlığının oluştuğundan söz etmeninmümkün olmadığı, bu durumda aynı istemle idariyargı yerinde açılan davada, Ankara 9. İdareMahkemesi’nce davanın çözümünün adliyargı yerine ait olduğu gerekçesiyle 2247 sayılıUyuşmazlık Mahkemesinin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanun’un 19. maddesi uyarınca görevli yargıyerinin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesi'nebaşvurulmasına karar verildiği görülmüş isede, Ankara 9. İdare Mahkemesi’nce 2247 sayılıKanun’un 19. maddesi uyarınca Uyuşmazlık Mahkemesi'ne başvurulabilmesiiçin, Salihli Sulh Ceza Hakimliği’nce aynı konudaverilmiş kesin veya kesinleşmiş bir görevsizlik kararıbulunması, bunun üzerine kendisine açılan davada SalihliSulh Ceza Hakimliği’nin görevli olduğu kanısınavarması ve görevli merciin belirtilmesi içinUyuşmazlık Mahkemesine başvurması gerektiğiaçıktır. Oysa olayda, Salihli Sulh CezaHakimliği’nce “Tütün ve Alkol PiyasasıDüzenleme Kurumunun 11.02.2015gün ve 8891sayılı kararı ile, davacı adına verilen 35.000,00TL. idari para cezasının iptali istemiyle açılandavanın sonucunda” verilen kararın, başvurunun reddineilişkin olup, yargı yolunu değiştiren ve idariyargının görevli olduğu gerekçesiyle verilmişbir görevsizlik kararı olmadığı, bilakis, verilenidari para cezasına karşı yapılan itirazın esasının incelenerek reddine dair bir karar olduğu, bu nedenleolayda adli yargı yerince aynı konuda verilmiş görevuyuşmazlığı oluşturacak şekilde birgörevsizlik kararı bulunmadığıanlaşılmıştır. Bu durumda, ortada 2247sayılı Yasa’nın 19. maddesinde öngörülenbiçimde, idari yargı yerinde açılan davanınöncesinde, adli yargı yerince aynı konuda verilmiş kesinveya kesinleşmiş bir görevsizlik kararının bulunmadığı kuşkusuzdur. Açıklanan nedenlerle,Ankara 9. İdare Mahkemesi’nce davanınçözümünün adli yargı yerine ait olduğugerekçesiyle 2247 sayılı Uyuşmazlık MahkemesininKuruluş ve İşleyişi Hakkında Kanun’un 19.maddesi uyarınca görevli yargı yerinin belirtilmesi içinyaptığı başvurunun, idari yargı yerindeaçılan davanın öncesinde adli yargı yerinceaynı konuda verilmiş kesin veya kesinleşmiş birgörevsizlik kararı bulunmadığıanlaşıldığından, 2247 sayılıYasa’nın 19. maddesinde belirtilen koşullarınoluşmaması nedeniyle, aynı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yöntemine uygun bulunmayan başvurunun reddine kararverilmesi gerekmiştir. S O N U Ç : 2247 sayılıYasa’nın 19. maddesinde belirtilen koşullarınoluşmaması nedeniyle, aynı Yasa’nın 27. maddesiuyarınca yöntemine uygun bulunmayan BAŞVURUNUN REDDİNE, 24.10.2016gününde OYBİRLİĞİ İLE KESİN OLARAKkarar verildi. Başkan Nuri NECİPOĞLU Üye Ali ÇOLAK Üye Süleyman Hilmi AYDIN Üye Yusuf Ziyaattin CENİK Üye Mehmet AKBULUT Üye Alaittin Ali ÖĞÜŞ Üye Yüksel DOĞAN
Full & Egal Universal Law Academy