Uyuşmazlık Mahkemesi 2017/22 Esas 2017/23 Karar

                        T.C.

UYUŞMAZLIK MAHKEMESİ

           CEZA BÖLÜMÜ

           ESAS     NO  : 2017/22

           KARAR NO  : 2017/23 

           KARAR TR  : 10.04.2017

 

 ÖZET: 2247 sayılı Kanunun 14. ve 19. maddelerinde öngörülen görev uyuşmazlıkları-nın oluşabilmesi için ortada farklı görev alanındaki mahkemelerin mevcudiyeti şart olup; davanın somutunda olduğu gibi askeri ve adli yargı yerleri savcılıkları bakımından görev uyuşmazlığının oluştuğu gerekçesiyle Uyuş-mazlık Mahkemesine başvuru yapılabilmesi mümkün olmadığından; 2247 sayılı Yasa’nın 1. ve 27. maddeleri uyarınca BAŞVURUNUN REDDİNE karar verilmesi gerektiği hk                                        

 

 

 

 

K A R A R

 

 

 

            Davacı             :K.H.

            Şüpheliler       : 1- A.B.

                                    2-T.A.

                         

OLAY            : Kütahya/Simavİlçe J. Komutanlığı emrinde görevli şüphelilerJ.Er A.B. ile J.Er T.A.’nın, Komutanlığın,  Emniyetve Kaza Önleme Talimatı  başlıklıyazılı emri şüpheli J.Er A.B.’e 8.6.2016 tarihinde,diğer şüpheli J.Er T.A.’ya 4.5.2016 tarihinde tebliğedildiği halde, 16.6.2016 günü, birlik tel örgülerindenatlayarak önce birlik dışında bulunan Ziraat Bankasından100 TL para çektikleri, daha sonra tekel bayiden sigara, birşişe votka ve bir şişe enerji içeceği alarakbirlik nizamiyesinden içeri soktukları, böylece, şüphelilerinyasak olduğu halde birlik içine alkollü içki sokmaksuretiyle, bu hususta kendilerine verilen yukarıda tebliğ edilenhizmete müteallik yazılı emirlerin gereklerini hiç yapmayıp,hilaflarına hareket ederek emre itaatsizlikte ısrar suçunuişledikleri iddiası ile Eskişehir Mu.Hv.Kv.K.lığıAdli Müşavirlik tarafından soruşturma emri verildiğibelirtilerek;

2803 sayılı JandarmaTeşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu’nda, 25.7.2016 tarihli ve668 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile yapılandeğişiklikler sonucunda; Jandarmanın askerî birgüvenlik kuvveti olmaktan çıkarıldığı ve kuralolarak Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesindenayrıldığı, Jandarma personelinin askerî görevlerininsınırlandırıldığı, Jandarma personelineaskerî görev verilmesinin istisnai olduğu ve belirlişartlar gerçekleştiğinde, ancak askerî görevverilebileceği, Askerî Mahkemelerin Jandarma personeliniyargılama görevinin sadece askerî görev verildiği takdirdesöz konusu olabileceğinin anlaşıldığı,  2803sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve YetkileriKanunu’nun 7. maddesine göre, Jandarmaya sadece Kanunlarlaaskerî görev verilebileceği ve aynı Kanun’un 15/d.maddesine göre, Jandarma personelinin sadece askerî görevverildiği takdirde askerî mahkemelerde yargılanabileceğiaçıklanarak;

Emre itaatsizlikte ısrarsuçunu işlediği iddia edilen şüphelilerinaskerî görev kapsamında bu suçu işlediklerininkabul edilmesinin hukuken mümkün bulunmadığı, bunedenle Jandarma personelinin sadece askerî görev verildiğitakdirde askerî mahkemelerde yargılanabileceğini düzen-leyen,2803 sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve YetkileriKanunu’nun, 25.7.2016 tarihli ve 668 sayılı KHK iledeğişik, 15. maddesinin “d” bendinin, askerîmahkemelerin Jandarma personeli üzerindeki yargılama görevinidüzenleyen bir usul hükmü olup, tüm usulhükümleri gibi, yürürlüğe girdiği tarihtensonra, derdest olan davalarda uygulanması gerektiğinden 2803sayılı Jandarma Teşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu’nun15. maddesinin “d” bendine göre, şüphelilerhakkında atılı suçlardan yargılama yapmayaaskerî mahkemelerin görevli olmadığı, şüphelilerinemre itaatsizlikte ısrar suçunu işledikleri iddiasınailişkin soruşturma ve kovuşturma yapılması ile ilgiliaskeri yargının görevli olmadığı sonucunavarıldığı gerekçesiyle, Muharip Hava KuvvetiKomutanlığı Askeri Savcılığı’nın29.11.2016  gün ve E:2016/387,  K: 2016/159  sayılıkararı ile  görevsizlikkararı vermiş,karar kesinleştiğinde soruşturma dosyasının şüphelileringörev yeri olan ve soruşturmada görevli ve yetkiligörülen Kütahya/Simav CumhuriyetBaşsavcılığına gönderilmesine itirazı kabil olmaküzere karar verilmiştir.

 

Simav Cumhuriyet Başsavcılığı’nın25.1.2017 gün ve Soruşturma No:2016/2103, Karar No: 2017/3     sayılı kararı ile, şüphelilerin suç tarihindejandarma er oldukları, Simav İlçe Jandarma Komutanlığındagörevli ikenüzerlerine atılı emre itaatsizlikte ısrar suçunu işledikleri, 353sayılı Askeri MahkemelerKuruluşu ve YargılamaUsulü Kanunu’nun 10 . maddesine göre erlerin asker kişisayıldığı, aynı Kanun’un9. maddesine göreasker kişilerin askeri olan suçlarına ait davalara askerimahkemelerin bakmakla görevli olduğu,  şüphelilerinasker kişi oldukları, asker kişilerin askeri suç olan emre itaatsizlikte ısrar suçunuişlediklerinin anlaşıldığı, her ne kadar 2803sayılı Jandarma Teşkilat, Görevve Yetkileri Kanunu’nda25.7.2016 tarih ve 668 sayılı KHK ile yapılandeğişiklikler sonucunda Jandarmanın askeri bir güvenlikkuvveti olmaktan çıkarıldığı ve kural olarakTürk Silahlı Kuvvetleri bünyesindenayrıldığı ve ancak askeri bir görev verildiğindeaskeri mahkemelerde yargılanabileceği açık ise de, budurumun erleri kapsamadığı, erlerin asker kişisıfatının devam ettiği, yapılandeğişikliklerle 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun36. maddesine “Jandarma Hizmetleri Sınıfı” eklendiğive bu sınıfın Jandarma Genel Komutanlığıkadrolarında bulunan subay, astsubay ve uzman jandarmalarıkapsayacağının hüküm altınaalındığı, ayrıca 2803 sayılı JandarmaTeşkilat, Görev ve Yetkileri Kanunu’na Geçici 5. maddesinineklendiği, buna göre Jandarma GenelKomutanlığının er ve erbaş ile askerlikyükümlüsü ihtiyacının, 21.6.1927 tarihli ve 1111sayılı Askerlik Kanunu hükümleri çerçevesindeMilli Savunma Bakanlığı tarafından üç yılsüreyle karşılanacağı,  ancakİçişleri Bakanlığınıngöstereceği lüzum üzerine ve Bakanlar Kurulu kararıyla bu sürenin uzatılabileceği, bu suretle Jandarma GenelKomutanlığı emrine verilen er ve erbaşlar ile askerlik  yükümlülerihakkında, diğer er ve erbaşlar ile askerlikyükümlülerinin tabi olduğu hükümlerinuygulanacağı, bunların giderlerinin Jandarma GenelKomutanlığı bütçesinden karşılanacağıhükmünün getirildiği açıklanarak, budeğişiklikler ve hükümler çerçevesinde erlerin jandarma personeli olmadığı ve asker kişisıfatlarının devam ettiği, soruşturmakapsamındaki şüphelilerin de jandarma er oldukları, izahedilen gerekçelerleaskeri suç olan emre itaatsizlikteısrar suçunun yargılamasının askeri mahkemelere aitolduğu gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmiş,  ayrıcaadli yargı ile askeri yargı arasında çıkan olumsuzgörev uyuşmazlığının çözümüve görevli yargı merciin belirlenmesi amacıyla soruşturmadosyasının Uyuşmazlık Mahkemesine gönderilmesine kararverilmiştir.

 

İNCELEME VE GEREKÇE: Uyuşmazlık MahkemesiCeza Bölümünün, Nuri NECİPOĞLU’nunBaşkanlığında, Üyeler; Kenan YUMUŞAK, OsmanATALAY, Gökhan KARABURUN, Mehmet AVCIOĞLU, Sevilay TEMİZYÜREKBATIR, Remzi İĞREK’in katılımlarıylayapılan 10.04.2017 günlü toplantısında;Raportör-Hâkim G. Fatma BÜYÜKEREN’in,başvurunun reddi yolundaki raporu ve dosyadaki belgeler okunduktan; ilgiliBaşsavcılarca görevlendirilen Yargıtay CumhuriyetSavcısı Halil İbrahim ÇİFTÇİ ile AskeriYargıtay Başsavcı Yardımcısı EkinMANAV’ın, başvurunun reddine ilişkin yazılı vesözlü  açıklamaları dinlendikten sonra GEREĞİGÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:

 

UyuşmazlıkMahkemesi’nin görev ve yetkileri, 2709 sayılı TürkiyeCumhuriyeti Anayasası’nın 158. maddesi ile 2247sayılı Uyuşmazlık Mahkemesi’nin Kuruluş ve İşleyişiHakkında Kanun’un 1. maddesinde açıkçagösterilmiş, Mahkeme adli, idari ve askeri yargı mercileriarasındaki görev ve hükümuyuşmazlıklarını kesin olarak çözmeye yetkilikılınmıştır.

 

2247sayılı Yasa’nın 14. maddesinde, “Olumsuz görevuyuşmazlığının bulunduğunun ilerisürülebilmesi için adli, idari veya askeri yargımercilerinden en az ikisinin tarafları, konusu ve sebebi aynı olandavada kendilerini görevsiz görmeleri ve bu yolda verdiklerikararların kesin veya kesinleşmiş olması gerekir.

           Bu uyuşmazlığın giderilmesi istemi, ancak davanıntaraflarınca ve ceza davalarında ise ayrıca ilgili makamlarcaileri sürülebilir” denilmiş; 

 

         Aynı Yasa’nın 19.maddesinde, “Adli, idari, askeriyargı mercilerinden birisinin kesin veya kesinleşmişgörevsizlik kararı üzerine kendisine gelen bir davayıincelemeye başlayan veya incelemekte olan bir yargı mercii davadagörevsizlik kararı veren merciin görevli olduğukanısına varırsa,  gerekçeli bir  karar ilegörevli merciin belirtilmesi için Uyuşmazlık Mahkemesinebaşvurur ve elindeki işin incelenmesini UyuşmazlıkMahkemesinin karar vermesine değin erteler.

        (Değişik ikinci fıkra: 23/7/2008 – 5791/9 md.) Yargımerciince, önceki görevsizlik kararına ilişkin davadosyası da temin edilerek, gerekçeli başvuru kararı ilebirlikte dava dosyaları Uyuşmazlık Mahkemesinegönderilir” hükmü yer almıştır.

 

          Aynı Yasanın 27. maddesinde ise, Uyuşmazlık Mahkemesinin,uyuşmazlık çıkarmaya veya görevuyuşmazlıklarına ilişkin istemleri önce şekil vesüre açısından inceleyeceği; yöntemine uymayanveya süresi içinde ileri sürülmemiş istemlerireddedeceği kuralına yer verilmiştir.

 

Dosyanın incelenmesinde, şüphelilerhakkında  “emre itaatsizlikte ısrar” suçunedeniyle yapılan soruşturma sırasında,  Muharip Hava KuvvetiKomutanlığı Askeri Savcılığı’nın29.11.2016  gün ve E:2016/387,  K: 2016/159  sayılı görevsizlikkararı  ile  soruşturma  dosyasının Kütahya/Simav CumhuriyetBaşsavcılığına gönderilmesine  kararverilmesi üzerine, Kütahya/Simav Cumhuriyet Başsavcılığı’nın25.1.2017 gün ve Soruşturma No:2016/2103, K: 2017/3 sayılı kararı ilegörevsizlik kararı verilmiş, ayrıca oluştuğuileri sürülen olumsuz görevuyuşmazlığının  çözümlenmesiiçin soruşturma dosyasının UyuşmazlıkMahkemesi’ne gönderilmesine karar verildiğianlaşılmıştır.

 

Öncelikle 2247sayılı Yasa’nın 14. maddesindeöngörüldüğü biçimde olumsuz görevuyuşmazlığının oluşupoluşmadığının saptanması gerekmektedir.Uyuşmazlık Mahkemesince görevuyuşmazlıklarının çözümekavuşturulabilmesi için ortada, bir yargı yoluuyuşmazlığı bulunması zorunludur.  Başka biranlatımla; iki  ayrı yargı düzeni içinde yeralan yargı mercilerince verilmiş kesin veya kesinleşmişbulunan görevsizlik kararları mevcut olmalıdır.

 

 

Anayasanın 9.  maddesinde, “Yargı yetkisi, Türk milleti adınabağımsız mahkemelerce kulla-nılır”.denilmiş,  böylece  yargı organının “bağımsız mahkemeler” olduğuaçıkça belirtilmiş olup, ceza yargılamasındaiddia makamı olarak adalete hizmet eden, iddia görevini yaparak devlet adınaceza davası açan, daha açık bir ifade ile, suçhaberinin kendisine ulaşmasıyla birlikte devlet adınaaraştırma ve soruşturma faaliyetinde bulunmak, kamu davasınınaçılmasını gerektiren şartlar oluştuğunda dava açmak ve yürütmek, mahkemelerin verdiğikararları yerine getirmek ve kanunlakendisine verilen diğer görevleri yapmak durumunda olansavcılığın, somut olayda, Muharip Hava Kuvveti Komutanlığı  AskeriSavcılığı’nın ve Kütahya/Simav CumhuriyetBaşsavcılığı’nın  2247sayılı Yasa’nın 14. maddesinde belirtilen yargımercilerinden olmadığı  ve verilen görevsizlikkararlarının da  yargı kararı niteliğindebulunmadığı kuşkusuzdur.

 

Açıklanannedenlerle,  Mahkememize gönderilen dosyada, 2247 sayılıYasa’nın 14. madde-sinde  belirtildiği şekilde biryargı yolu uyuşmazlığı (olumsuz görevuyuşmazlığı) bulunmadığı gibi yine 14. maddehükmüne göre yargı yerlerince verilmiş kesingörevsizlik kararları da bulun-mamaktadır. AynıYasa’nın 19. maddesinde açıklanan görevli merciinbelirlenmesi için başvurma koşulları daoluşmamıştır. Bu durumda, 2247 sayılıYasa’nın 1 ve 27. maddeleri uyarınca UyuşmazlıkMahkemesi’nin görev alanı dışında kalan hususlarile ilgili başvurunun reddine karar verilmesi  gerekmiştir.  

 

SONUÇ : 2247sayılı Yasa’nın 1 ve 27. maddeleri uyarıncaUyuşmazlık Mahkemesi’nin görev alanıdışında kalan hususlar ile ilgili BAŞVURUNUN REDDİNE, 10.04.2017günü  OYBİRLİĞİ  İLE KESİN OLARAK karar verildi.

 

 

           Başkan

Nuri NECİPOĞLU

 

 

 

 

 

 

 

 

Üye

Kenan YUMUŞAK

 

                           

 

 

 

 

Üye

Mehmet AVCIOĞLU      

 

Üye

Osman ATALAY

 

 

 

 

 

 

Üye

Sevilay TEMİZYÜREK BATIR

Üye

Gökhan KARABURUN

 

 

 

 

 

 

Üye

Remzi İĞREK

 

 

Full & Egal Universal Law Academy