1 REKABET KURUMU
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : D3/1/O.S.-00/2 (Menfi Tespit)
Karar Sayısı : 00-18/178-96
Karar Tarihi : 16.5.2000
A- TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Tamer MÜFTÜOĞLU
Üyeler : Dr. Kemal EROL, Mehmet Zeki UZUN, Sadık KUTLU,
İsmet CANTÜRK, Nejdet KARACEHENNEM, Mustafa PARLAK, A.Ersan GÖKMEN,
R.Müfit SONBAY, Kubilay ATASAYAR,Murat GENCER
B- RAPORTÖRLER: Orçun SENYÜCEL, Bülent GÖKDEMİR
C- BAŞVURUDA BULUNAN: Gabriele2 Vermögensverwaltung Gmbh, Gabriele3
Vermögensverwaltung Gmbh ve Xerium S.A. temsilcisi Av. Tolga KARATAŞ
Lamartine Cad. No: 10 80090 Taksim İSTANBUL
D- TARAFLAR: - Wangner-Finkch GmbH
Föhrstrasse 39, 72760 Reutlingen ALMANYA
- Gabriele2 Vermögensverwaltung Gmbh
Bethmannstrasse 50-54, 60311 Frankfurt , ALMANYA
- Gabriele3 Vermögensverwaltung Gmbh
Bethmannstrasse 50-54, 60311 Frankfurt , ALMANYA
- Xerium S.A.
30-40 Rue Sainte Zithe L-2763 Lüksemburg
E- DOSYA KONUSU: Wangner Finckh GmbH’nin hisselerinin, Gabriele2
Vermögensverwaltung Gmbh, Gabriele3 Vermögensverwaltung Gmbh ve
Xerium S.A. tarafından devralınması işlemine menfi tespit belgesi verilmesi
talebi.
F- DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 3.4.2000 tarih, 1132 sayı ile giren
başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun’un 8. maddesi
uyarınca düzenlenen 10.4.2000 tarih, D3/1/O.S.-00/2 sayılı Menfi Tespit Ön
İnceleme Raporu, 10.5.2000 tarih, REK.0.07.00.00/30 sayılı Başkanlık önergesi ile
00-18/178-96 sayılı Kurul gündemine alınarak karara bağlanmıştır.
2 REKABET KURUMU
G- RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: Başvuru konusu devralma işleminin, tarafların
ilgili ürün pazarındaki toplam pazar payları ve ciro yönüyle, 4054 sayılı Kanun’un 7.
maddesine dayanılarak çıkarılan, 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı
‘Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında
Tebliğ’in 4. maddesi kapsamında izne tabi bir devralma olmadığı, sözleşmede
getirilen üç yıl rekabet etme yasağının sektörün yapısı göz önüne alındığında makul
bir yan sınırlama olduğu, dolayısıyla 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında
Kanun hükümlerini ihlal etmediği ve aynı Kanun'un 8. maddesi çerçevesinde Menfi
Tespit Belgesi verilmesinde bir sakınca olmadığı düşünülmektedir.
H- İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
1. İlgili Pazar
Ürün Pazarı: Devralmaya konu ürün olan kağıt makine örtüsü; kağıdın oluşum,
presleme ve kurutma aşamalarında kullanılmaktadır. Aynı kaynaktan tedarik
edilebilmesi rahatlığı, garantisi ve bu örtülerin kağıt yapım işlemlerinin değişik
aşamalarında kullanılması nedeniyle, müşterilerce aynı üreticiden çeşitli tarzda
örtüler alınmaktadır. Bu nedenle, kağıt endüstrisi tarafından yüksek kalite
standartları talep edilmektedir. Piyasadaki önemli satıcıların çoğunun müşterilerine
örtünün tam portföyünü önermesi sebebiyle, kağıt makine örtüsü piyasası ilgili ürün
pazarı olarak ele alınmıştır.
Coğrafi Pazar: Kağıt makine örtüsünün Türkiye genelinde satışa sunulması ve ülke
içerisinde pazar farklılaşması yaratacak faktörlerin bulunmaması nedeniyle ilgili
coğrafi pazar Türkiye Cumhuriyeti sınırları olarak belirlenmiştir.
2. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
Menfi tespit başvurusu yapılan devralma sözleşmesinin tarafları; Xerium Group’ta
yer alan Gabriele 2, Gabriele 3, Xerium S.A. ile devralınan Wangner Finch
GmbH’dir. Taraflardan Gabriele 2 ve Gabriele 3 sınırlı sorumlulukları olan, Alman
kanunlarına göre yeni kurulmuş iki şirkettir. Gabriele 2’nin tamamına Gabriele 3,
Gabriele 3’ün tamamına ise Xerium 3 S.A. sahiptir. Xerium 3 S.A. ise Lüksemburg
kanunlarına göre kurulu ve dolaylı yoldan Xerium S.A.’in bağlı kuruluşu olan bir
şirkettir. Xerium S.A. ise Xerium Group’un içinde yer almaktadır. Bu sebeple, yapılan
devir sonucunda Wangner şirketinin yönetimi Xerium Group’un eline geçecektir
Wangner Finch GmbH, kağıt makinelerinde kullanılan kağıt makine örtüsü üretmekte
olup, kağıt makinesi silindiri pazarında faaliyeti bulunmamaktadır. Wangner Finch
GmbH, kağıt endüstrisi örtü üretimi için kullanılan teknolojiye ve malzemelere dayalı
olarak endüstriyel ürünler üretir ve dikiş teknolojisi sağlayıcılarındandır. Xerium S.A.
ise direkt veya dolaylı bağlı ortaklıkları vasıtasıyla iki esas ürün kategorisinde
faaliyet göstermektedir: Kağıt üreticileri için örtü ve silindir. Kısaca, Xerium S.A. kağıt
makine örtüsü ve silindir üretiminde kullanılan teknolojiye ve malzemeye dayalı
olarak endüstriyel ürünler üretmektedir.
3 REKABET KURUMU
Devralma işleminin taraflarının 1999 yılı itibarıyla ilgili pazardaki ciroları; Xerium
Group …………… TL, Wangner GmbH ……………… TL olmak üzere toplam
353.487.376.000 TL’dir.
Türkiye kağıt örtüsü pazarının toplam büyüklüğü 1999 yılı itibarıyla 3,5 Trilyon TL
olarak tahmin edilmektedir. Söz konusu pazarda Xerium Group ve Wangner’in pazar
payları 1999 yılında sırasıyla %…. ve %…. olmak üzere toplam %9,8’dir.
Söz konusu devir işleminin, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ’le değişik 4. maddesinde belirtilen 25
trilyon TL ciro sınırını ve %25’lik pazar payı eşiğini aşmadığı görülmektedir. Bu
nedenle söz konusu işlem aynı Tebliğ maddesi kapsamında izne tabi bir devralma
işlemi değildir.
Devir işlemi için yapılan Çerçeve Anlaşması’nın ‘Rekabet Etmeme Taahhüdü’
başlıklı 9.2. maddesinde; “Aile Hissedarları, kendileri ve iştirakleri adına, devir
işlemi sonuçlanma tarihinden itibaren üç yıllık bir süre boyunca, … Grup
Şirketleri’nin ticaretlerini yürüttükleri topraklar (ülke) dahilinde, … Grup Şirketleri ile,
kendilerinin fiili olarak iş yaptıkları topraklar (ülke) dahilinde doğrudan veya dolaylı
yollardan her hangi bir rekabete girmeme” yi taahhüt etmektedirler.
Bilindiği gibi, devralma işlemlerinde devralanlar, devraldığı teşebbüs tarafından
oluşturulmuş müşteri portfoyü ve mevcut know-how'ın korunması amacıyla devreden
teşebbüslerin belli bir süreyle kendileriyle rekabet etmemelerini
öngörebilmektedirler. Bu nedenle, bu tür kısıtlamalar işlemin etkili olduğu ürün ve
coğrafi pazarlarla ve belli sürelerle sınırlı olmak koşuluyla devralmanın geçekleşmesi
için gerekli kabul edilmektedir.
Kağıt makine örtüsü üretiminin yüksek teknolojiyi gerektirmesi sebebiyle, devralma
sonucunda bir know-how aktarımı olacaktır. Ayrıca, getirilen rekabet sınırlaması
müşteri portföyünün korunmasını da amaçlamaktadır.
Bu değerlendirmeler sonucunda, söz konusu sözleşmenin 9.2. maddesinde aile
hissedarlarına getirilen üç yıl rekabet yasağının, know-how ve müşteri portföyü
devrini içeren bir devralma işlemi neticesinde getirilen makul bir yan sınırlama
olduğu anlaşılmaktadır.
İ- SONUÇ
Wangner-Finckh GmbH’nin hisselerinin; Gabriele2 Vermögensverwaltung GmbH,
Gabriele3 Vermögensverwaltung GmbH ve Xerium S.A. tarafından devralınması
amacıyla yapılmış olan “Çerçeve Anlaşması” nın değerlendirilmesi sonucunda; söz
konusu devir işleminin, tarafların ilgili ürün pazarındaki toplam pazar payları ve ciro
yönüyle, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesine dayanılarak çıkarılan, 1998/2 sayılı
Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı ‘Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme
ve Devralmalar Hakkında Tebliğ’ in 4. maddesi kapsamında izne tabi bir devralma
olmadığına,
4 REKABET KURUMU
Sözleşmede getirilen üç yıl rekabet etme yasağının sektörün yapısı göz önüne
alındığında makul bir yan sınırlama olduğu; dolayısıyla, 4054 sayılı Rekabetin
Korunması Hakkında Kanun hükümlerini ihlal etmediği gerekçeleriyle aynı Kanun'un
8. maddesi çerçevesinde yapılan başvuruya Menfi Tespit Belgesi verilmesine,
OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy