Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-2-139
Karar Sayısı : 07-65/796-292 (Devralma)
Karar Tarihi : 21.8.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Tuncay SONGÖR (İkinci Başkan)
Üyeler : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, M. Sıraç ASLAN, 10
Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN.
B. RAPORTÖRLER : Hakan Suat ÖLMEZ, Ümit Nevruz ÖZDEMİR
C. BİLDİRİMDE
BULUNAN : - Warburg Pincus LLC
Temsilcileri: Av. Gönenç Gürkaynak, Av. Murat
Hakan ÖZGÖKÇEN
Çitlenbik Sk. No:12 Yıldız Mh. Beşiktaş/İSTANBUL
D. TARAFLAR : - Warburg Pincus LLC
Temsilcileri: Av. Gönenç Gürkaynak, Av. Murat
Hakan ÖZGÖKÇEN 20
Çitlenbik Sk. No:12 Yıldız Mh. Beşiktaş/İSTANBUL
- Bausch & Lomb Incorporated
One Bausch & Lomb Place, Rochester, NY 14604,
Amerika Birleşik Devletleri
E. DOSYA KONUSU : Warburg Pincus LLC’nin iştiraki WP Prism
Merger Sub. Inc. (WP Prism) aracılığıyla Bausch & Lomb Inc.’in
kontrolünü devralması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ : Kurum kayıtlarına 25.7.2007 tarih ve 5005 sayı ile
giren başvuru üzerine, 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1997/1 sayılı 30
Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar
Hakkında Tebliğ (1997/1 sayılı Tebliğ) çerçevesinde düzenlenen 2.8.2007
tarih, 2007-2-139/Öİ-07-HSÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 14.8.2007
tarih ve REK.0.06.00.00-120/252 sayılı Başkanlık önergesi ile Kurul
gündemine alınarak 07-65 sayılı Kurul toplantısında karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; Warburg Pincus LLC’nin
tamamına sahip olduğu iştiraki WP Prism Merger Sub. Inc. aracılığıyla Bausch
& Lomb’un kontrolünü devralması işleminin ilgili pazarlarda 4054 sayılı
Rekabetin Korunması Hakkında Kanun kapsamında, bir hâkim durum
yaratmaya veya mevcut bir hâkim durumu güçlendirmeye yönelik olarak 40
rekabetin önemli ölçüde azaltılması sonucu doğurmayacağı, işleme izin
verilmesinde bir sakınca bulunmadığı ifade edilmiştir.
07-65/796-292
2
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Warburg Pincus LLC (Warbung)
Warburg, 1971 yılından bu yana dünya çapında faaliyette bulunan bir özel
sermaye yatırımcısıdır. Warburg’un sağlık ve yaşam bilimleri, tüketici ve
perakende, endüstriyel hizmetler, finansal hizmetler, enerji, gayrimenkul ve
teknoloji, medya ve telekomünikasyon sektörlerinde yatırımları bulunmaktadır.
Warburg, Türkiye’de herhangi bir şirketi kontrol etmemektedir. 50
Gerçek kişilerin sahip olduğu bir özel sermaye yatırımcısı olarak tanımlanan
Warburg’un doğrudan ve dolaylı olarak %10’undan fazla sermayesini elinde
tutan herhangi bir kişi ya da teşebbüs bulunmamaktadır.
Warburg, 2006 yılında dünya genelinde (……………) ABD Doları (yaklaşık
(……………) YTL1) ciro elde etmiştir. Bu cironun (……………) ABD Doları
(Yaklaşık (……………) YTL2) tutarındaki kısmı Türkiye’de elde edilmiştir.
H.1.2. Bausch & Lomb Incorporated (B & L)
1853 yılında kurulan, merkezi Rochester, New York’ta bulunan B&L bir göz
sağlığı şirketidir. Şirket, temel olarak gaz içeren yumuşak ve sert kontakt
lensler ve lens bakım ürünleri, oftalmoloji cerrahisi ürünleri ve göz 60
farmasötikleri alanında ürün sunmaktadır. Bunların yanısıra, B&L, kırılma
sorunları için yapılan lazer ameliyatlarında kullanılan cerrahi ekipmanlar ve
ürünler ve intraocular lensler gibi katarakt cerrahisi ve vitreoretinal cerrahi
ürünleri de üretmektedir.
Hisseleri New York Borsası’nda işlem gören B&L, herhangi bir teşebbüs
tarafından kontrol edilmemektedir. B&L’de %5’ten fazla hisseye sahip olan
teşebbüsler ve sahip oldukları pay miktarları aşağıdaki gibidir:
Franklin Mutual Advisers LLC : %(…)
Lord, Abbete & Co. LLC : %(…)
Capital Research Management Company : %(…)
B&L, Türkiye’deki faaliyetlerini 1992 yılından bu yana Bausch & Lomb Sağlık
ve Optik Ürünleri Tic. A.Ş. (B&L Türkiye) ve distribütörleri aracılığıyla
gerçekleştirmektedir. B&L, kontakt lensler ve lens bakım ürünlerine ilişkin 70
faaliyetlerini B&L Türkiye aracılığıyla gerçekleştirmekte; oftalmoloji
farmasötiklerine, katarakt cerrahisi ve vitreoretinal cerrahi ürünlerine ve
kırılma sorunları için yapılan ameliyatlarda kullanılan ürünlere ilişkin faaliyetleri
ise distribütörleri aracılığıyla gerçekleştirmektedir.
B&L, 2006 yılında dünya genelinde (……………) Avro (yaklaşık (……………)
YTL3) tutarında ciro elde etmiştir. Bu cironun (……………) Avro (yaklaşık
(……………) YTL4) tutarındaki kısmı Türkiye’de elde edilmiştir.
1 2006 yılı TCMB Ortalama Döviz Alış Kuru (1 ABD Doları=1,4380 YTL) üzerinden
hesaplanmıştır.
2 Bkz. Dipnot 1.
3 2006 yılı TCMB Ortalama Döviz Alış Kuru (1 Avro=1,8087 YTL) üzerinden hesaplanmıştır.
4 Bkz. Dipnot 3.
07-65/796-292
3
H.2. İşlemin Kapsamı
Bildirimin konusunu Warburg’un tamamına sahip olduğu iştiraki WP Prism
aracılığıyla B&L’nin kontrolünü devralması oluşturmaktadır. Buna göre, 80
Warburg Pincus fonlarının sermayesinin tamamına sahip olduğu bir iştiraki
olan WP Prism, B&L ile birleşecek ve işlemin gerçekleşmesinden sonra
Bausch & Lomb unvanıyla faaliyetlerine devam edecektir. Warburg, WP Prism
ve B&L arasında imzalanan “Birleşme Anlaşması ve Planı” çerçevesinde
gerçekleşecek olan işlem sonucunda Warburg, B&L’nin sermayesinin ve oy
hakkının tamamına sahip olacaktır.
H.3. İlgili Pazar
H.3.1. İlgili Ürün Pazarı
Dosya konusu işlem kapsamında kontrolü değişecek olan B&L’nin faaliyetleri
beş ana başlık atında toplanmaktadır: (i) kontakt lensler, (ii) lens bakım 90
ürünleri, (iii) oftalmoloji farmasötikleri, (iv) katarakt cerrahisi ve vitreoretinal
cerrahi ürünleri ve (v) kırılma sorunları için yapılan ameliyatlarda kullanılan
ürünler.
Devralma konusu teşebbüsün faaliyetleri bakımından ilgili ürün pazarının
belirlenmesi amacıyla B&L’nin yukarıda sayılan faaliyet alanlarının
incelenmesi gerekmektedir:
i. Kontakt Lensler: Tasarımları ve bu tasarımları dolayısıyla çözüm
getirdikleri kırılma kusurlarına göre kozmetik (renkli), sferik ve torik
olmak üzere üçe ayrılan kontakt lensler B&L’nin ana faaliyet konusunu
oluşturmaktadır. B&L ile ilgili bir şikâyetin değerlendirildiği Rekabet 100
Kurulu’nun 5.4.2007 tarih ve 07-30/302-115 sayılı kararında ilgili ürün
pazarı “kontakt lens pazarı” olarak belirlenmekle birlikte şikâyetin içeriği
bakımından “sferik lens pazarı” ve “torik lens pazarı”nın alt pazarlar
niteliğinde olduğuna hükmedilmiştir. Fakat devralma işleminin
taraflarının birbiriyle örtüşen pazarlarda faaliyeti olmadığından söz
konusu faaliyet alanı bakımından ilgili ürün pazarı “kontakt lens
pazarı” olarak belirlenmiştir.
ii. Lens Bakım Ürünleri: lens bakım ürünleri; çok amaçlı solüsyonları, gaz
geçiren sert lensler için temizleme ve bakım solüsyonlarını yeniden
nemlendirme damlalarını ve tuzlu solüsyonları kapsama alanına 110
almaktadır. Dolayısıyla, ayrı bir “lens bakım ürünleri pazarı”nın
belirlenmesi gerekmektedir.
iii. Oftalmoloji Farmasötikleri: B&L’nin bu alandaki ürünleri markalı ve
jenerik oftalmoloji farmösötiklerini, göz vitaminlerini ve reçetesiz satılan
ilaçları kapsamına almaktadır. B&L’nin diğer faaliyetleriyle herhangi bir
ikame olanağı bulunmayan bu faaliyet alanı için ilgili ürün pazarı olarak
“oftalmoloji farmasötikleri pazarı” belirlenmesi uygun görülmüştür.
iv. Katarakt Cerrahisi ve Viteoretinal Cerrahi Ürünleri: İntraocular lensler,
phacomulsifacation malzemeleri ve diğer cerrahi cihaz ve ürünler
B&L’nin bu alanda sunduğu ürünlerdir. Bunun yanısıra, B&L katarakt 120
ameliyatlarında ve vitreoretinal ameliyatlarda kullanılan tek kullanımlık
ameliyat malzemelerinin satışını da gerçekleştirmektedir. Dolayısıyla,
B&L’nin bu alandaki faaliyetler açısından ilgili ürün pazarı B&L’nin bu
07-65/796-292
4
alandaki faaliyetlerini kapsar biçimde “katarakt cerrahisi ve
vitreoretinal cerrahi ürünleri pazarı” olarak belirlenmiştir.
v. Kırılma Sorunları için Yapılan Ameliyatlarda Kullanılan Ürünler: B&L’nin
bu alandaki faaliyetlerine konu olan ürünler, lazerler, mikrokretomlar,
teşhis ekipmanları ve LASIK ameliyatlarında kullanılan ekipmanlardır.
B&L’nin bu faaliyet alanı için “kırılma sorunları için yapılan
ameliyatlarda kullanılan ürünler pazarı”nın tanımlanması 130
gerekmektedir.
H.3.1. İlgili Coğrafi Pazar
Türkiye sınırları içerisinde ilgili ürünler bakımından rekabet şartlarının
farklılaşmasına neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle, ilgili coğrafi
pazarın “Türkiye Cumhuriyeti sınırları” olarak ele alınmıştır.
H.4. DEĞERLENDİRME
H.4.1. İşlemin Niteliği Bakımından Yapılan Değerlendirme
Bildirilen işlem yoluyla, B&L’nin kontrolünün değişecek olması nedeniyle, ilgili
hisse ve malvarlığı devirlerinin 1997/1 sayılı "Rekabet Kurulu'ndan İzin
Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ"in 2. maddesi 140
çerçevesinde değerlendirilmesi gerekmektedir.
1997/ 1 sayılı Tebliğ’in 2. maddesinin (b) bendine göre “herhangi bir
teşebbüsün ya da kişinin diğer teşebbüsün malvarlığını yahut ortaklık
paylarının tümünü veya bir kısmını ya da kendisine yönetimde hak sahibi olma
yetkisi veren araçları devralması veya kontrol etmesi” 4054 sayılı Kanun’un 7.
maddesi çerçevesinde teşebbüsler arası birleşme ve devralma kabul edilerek
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında değerlendirilmektedir. Bu bağlamda, bildirim
konusu işlem 1997/1 sayılı Tebliğ’de tanımlanan nitelikte bir “devralma”
işlemidir.
H.4.2. Bildirim Yükümlülüğü Bakımından Yapılan Değerlendirme 150
1997/1 sayılı Tebliğ’in 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 4. maddesinde Rekabet
Kurulundan izin alınması zorunlu olan birleşme veya devralmalar
düzenlenmektedir. Buna göre:
“Bu tebliğin 2. maddesinde belirtilen bir birleşme veya devralmayı
gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir bölümünde ilgili
ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın %25’ini aşması halinde
veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmi beş trilyon Türk Lirası’nı
[yirmi beş milyon Yeni Türk Lirası] aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin
almaları zorunludur. ”
Bildirim formunda, Warburg’un kontrolünde bulunan hiçbir şirketin B&L’nin 160
faaliyette bulunduğu pazarlarda veya bu pazarların alt ve üst pazarlarında
faaliyet göstermediği belirtilmektedir. Bu bağlamda, 1997/1 sayılı Tebliğ’le
belirlenen ciro ve pazar payı eşiklerinin aşılıp aşılmadığının ortaya konması
bakımından yapılan değerlendirmede B&L’nin ilgili pazarlardaki ciro ve pazar
payları dikkate alınmalıdır. B&L’nin ilgili pazarlardaki 2006 yılı ciro ve pazar
paylarına aşağıda yer verilmektedir:
07-65/796-292
5
Tablo1: İlgili Pazarlardaki Ciro ve Pazar Payları
İlgili Ürün Pazarı Ciro (Milyon YTL) Pazar Payı
Kontakt Lens Pazarı (….) %(….)5
Lens Bakım Ürünleri Pazarı (….) %(….)
Oftalmoloji Farmasötikleri Pazarı (….) %(...)-%(...)6
Katarakt Cerrahisi ve Viteoretinal Cerrahi Ürünleri
Pazarı
(….) %(...)-%(…)7
Kırılma Sorunları İçin Yapılan Ameliyatlarda
Kullanılan Ürünler Pazarı
(….) %(…)-%(…)
Tablo’dan da görüleceği üzere B&L’nin ilgili ürün pazarlarındaki ciroları
dikkate alındığında, herhangi bir pazarda Tebliğ’de öngörülen 25 Milyon YTL 170
ciro eşiğinin aşılmadığı görülmektedir.
Öte yandan, pazar payları açısından bakıldığında, oftalmoloji farmasötikleri ve
katarakt cerrahisi ve vitreoretinal cerrahi ürünleri pazarlarında 1997/1 sayılı
Tebliğ’de öngörülen pazar payı eşiklerinin de aşılmadığı ve dolayısıyla bu
pazarlar açısından işlemin izne tabi olmadığı; fakat kontakt lens, lens bakım
ürünleri ve kırılma sorunları için yapılan ameliyatlarda kullanılan ürünler
pazarlarında Tebliğ’de öngörülen pazar payı eşiklerinin aşılması nedeniyle,
anılan devralmanın açısından Rekabet Kurulu’ndan izin alınması zorunlu bir
işlem olduğu anlaşılmaktadır.
H.4.3. İşlemin 4054 Sayılı Kanun’un 7. Maddesi Açısından 180
Değerlendirilmesi
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi uyarınca, bir birleşme veya devralmanın
yasaklanabilmesi için işlemin, hâkim durum yaratarak ya da mevcut bir hâkim
durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltması
gerekmektedir.
Daha önce de değinildiği üzere, Warburg’un kontrolünde bulunan hiçbir
şirketin B&L’nin faaliyette bulunduğu pazarlarda veya bu pazarların alt ve üst
pazarlarında faaliyet göstermediği belirtilmektedir. Bu bağlamda, bildirilen
işlem sonucunda devralmaya konu olan B&L’nin faaliyette bulunduğu hiçbir
ilgili ürün pazarında bir yoğunlaşma meydana gelmeyecektir. 190
Dolayısıyla, dosya konusu devralma işleminin 4054 sayılı Kanun’un 7.
maddesinde belirtilen şekilde hâkim durum yaratarak veya mevcut bir hâkim
durumu güçlendirerek ilgili piyasada rekabeti önemli ölçüde azaltmadığı
anlaşılmaktadır.
5 B&L Türkiye hakkındaki bir şikâyetin incelendiği dosya kapsamında B&L Türkiye tarafından
gönderilen ve Kurum kayıtlarına 16.03.2007 tarih ve 2090 sayı ile giren yazıda 2006 yılında
B&L Türkiye’nin kontakt lens pazarındaki payı %(…) olarak bildirilmiştir. Bu farklılık
değerlendirmede herhangi bir değişikliğe yol açmayacağından kararda bildirim formunda yer
verilen pazar payı verisi kullanılmıştır.
6 B&L’nin oftalmoloji pazarındaki pazar payı hacim bazında %(…), satış tutarı bazında %(…)
olarak bildirilmiştir.
7 Pazar payları İntraocular Lensler alanında %(…)-%(…) arasında, phacomulsifacation
malzemeleri alanında %(…) olarak bildirilmiştir.
07-65/796-292
6
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu
işlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan
1997/1 sayılı “Rekabet Kurulu’ndan izin Alınması Gereken Birleşme ve
Devralmalar Hakkında Tebliğ” kapsamında izne tabi olduğuna, ancak işlem 200
sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen nitelikte hakim durum
yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin ve böylece ilgili
pazarlarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu olmadığına, bu
nedenle bildirime konu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy