Rekabet Kurumu Başkanlığından,
REKABET KURULU KARARI
Dosya Sayısı : 2007-2-207 (Devralma)
Karar Sayısı : 07-90/1151-445
Karar Tarihi : 13.12.2007
A. TOPLANTIYA KATILAN ÜYELER
Başkan : Prof. Dr. Nurettin KALDIRIMCI, 10
Üyeler : M. Sıraç ASLAN, Süreyya ÇAKIN, Mehmet Akif ERSİN,
Dr. Mustafa ATEŞ, İsmail Hakkı KARAKELLE
B. RAPORTÖRLER: Hakan Suat ÖLMEZ, Remzi Özge ARITÜRK
C. BİLDİRİMDE : Hacı Ömer Sabancı Holding
BULUNAN Sabancı Center Kule 2 Kat 18 4.Levent 34330 İstanbul
D. TARAFLAR : - Pilsa Plastik Sanayi A.Ş.
Ceyhan Yolu Üzeri 7. Km. P.K. 87 01321 Yüreğir/Adana 20
- Wavin B.V.
Stationsplein 3, Zwolle, Hollanda
E. DOSYA KONUSU : Wavin B.V.’nin Pilsa Plastik Sanayi A.Ş.’nin hisselerinin
%100’ünü devralması işlemine izin verilmesi talebi.
F. DOSYA EVRELERİ: Kurum kayıtlarına 23.11.2007 tarih ve 284 sayı ile giren
başvuru üzerine, 4054 sayılı Rekabetin Korunması Hakkında Kanun ve 1997/1 sayılı
Rekabet Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ
hükümleri çerçevesinde yapılan değerlendirmeye ilişkin 7.12.2007 tarih ve 2007-2-
207/Öİ-07-HSÖ sayılı Devralma Ön İnceleme Raporu, 7.12.2007 tarih ve
REK.0.06.00.00-120/350 sayılı Başkanlık Önergesi ile Kurul gündemine alınarak 07-90 30
sayılı Kurul toplantısında karara bağlanmıştır.
G. RAPORTÖRLERİN GÖRÜŞÜ: İlgili raporda; bildirim konusu işlemin izne tabi bir
devralma işlemi olduğu ancak devralma işleminin gerçekleşmesi halinde ilgili ürün
pazarında, Kanun’un 7. maddesinde belirtilen hakim durum yaratılmasının veya
mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin söz konusu olmaması nedeniyle devralma
işlemine izin verilebileceği ifade edilmiştir.
H. İNCELEME VE DEĞERLENDİRME
H.1. Taraflar
H.1.1. Pilsa Plastik Sanayi A.Ş (Pilsa)
Sabancı Holding bünyesinde 1971 yılında kurulan şirket, plastik boru sistemleri 40
üzerinde faaliyet göstermektedir. Temel olarak plastik boru üretimi yapsa da, üretilen
bu boruların kullanım yerleri itibarıyla farklılıklarından dolayı ürün çeşitlendirmesi
vardır. Bu ürünlerin başlıcaları, PVC temiz su, pis su, kanalizasyon, çatı oluğu, drenaj
boru ve parçaları, yağmurlama boru ve parçaları, PEX boru ve parçaları ve yine
benzeri ürünlerdir.
Pilsa’nın halihazırdaki hisse yapısı aşağıdaki gibidir:
Tablo 1: Pilsa’nın hisse yapısı
Ortağın adı Hisse Oranı
Hacı Ömer Sabancı Holding A.Ş: 51,225%
Hacı Ömer Sabancı Vakfı 0,003%
Türkan Sabancı 2,949%
Dilek Sabancı 2,949%
Sevil Sabancı 2,949%
Ömer Metin Sabancı 1,578%
Özcan Sabancı 2,510%
Ömer Sabancı 2,675%
Mehmet Sabancı 2,675%
Demet Çetindoğan 2,675%
Şevket Sabancı 7,418%
Zerrin Sabancı 0,921%
Alı İsmail Sabancı 1,097%
Emine Kamışlı 1,097%
Erol Sabancı 2,588%
Belkıs Sabancı 1,371%
Suzan Sabancı Dinçer 0,952%
Çiğdem Sabancı Bilen 0,954%
Demir Sabancı 4,012%
Nazmiye Sevda Sabancı 2,401%
Serra Sabancı 4,012%
Güler Sabancı 0,274%
Nur Düvenci 0,274%
Yakup Sabancı 0,439%
Toplam 100%
Çoğunluk hisseye sahip Sabancı Holding de yine Sabancı ailesine aittir.
H.1.2. Wavin B.V. (Wavin) 50
Merkezi Hollanda’da bulunan Wavin Alpha XI B.V. satış sözleşmesine taraf olan Wavin
B.V.‘nin %100 hissedarı olduğu Hollanda’da kurulu bir şirkettir. Wavin Grup, plastik
boru sistemleri alanında Avrupa’nın önemli üreticilerinden birisidir. 27 Avrupa ülkesinde
faaliyet gösteren Grup, 16 ülkede doğrudan üretim gerçekleştirmektedir. Avrupa
dışında, Çin, Avustralya, Afrika ve Amerika’daki bazı yerlerde de faaliyet
göstermektedir.
H.2. İlgili Pazar
H.2.1. İlgili Ürün Pazarı
Başvuruya konu devralma işlemi açısından, hem devredilen hem de devralan
teşebbüslerin faaliyet alanları temel alındığında ilgili ürün pazarı, aşağıda gösterildiği 60
üzere, kendi içerisinde çeşitli dallara ayrılmakla birlikte genel anlamda basınçlı ve
basınçsız boru sitemleri olarak iki grupta incelemek mümkündür.
Basınçlı Boru Sistemleri: Termoplastikler (PVC, PB, PP, PPr, PE, PEX, metalplastikler
vb.), bakır, çelik, dökme demir ve başka tip plastik olan GRE (glass reinforced epoxy)
gibi bir çok materyalden oluşmaktadır. Bu farklı materyaller ise anılan pazarda birbirleri
ile ikame edebilmektedir. Bu çerçevede termoplastiklerin toplam pazardaki payı %40
oranlarına ulaşmıştır. Bu materyalleri ise kısaca aşağıdaki gibi belirtmek mümkündür:
- PVC: İçme suyu şebekelerinde, tarımsal sulama sistemlerinde, su nakillerinde
kullanılan bu boru sistemleri, PVC hammaddeden değişik çaplarda ve atülerde1
üretilmektedir. 70
- PPRC: Bina sıhhi tesisatında ve sıvı naklinde kullanılan PPRC boru sistemleri
termoplastik grubuna ait bir plastik çeşidi olan Polipropilen Random Kopolimer
hammaddesinden değişik çap ve atülerde üretilmektedir.
- PE: PE100, PE80 PE32 gibi değişik dayanım grupları olan polietilen boru
sistemleri PVC boru sistemlerine göre yüksek gerilme mukavemeti ve dayanıma
sahiptir. PE borular, içme ve kullanma suyu şebekelerinde, tarımda, denizcilikte,
kimya endüstrisinde, gaz dağıtım sistemleri ve daha pek çok alanda
kullanılmaktadır.
- PEX: (Çapraz bağlı polietilen) boru sistemleri esnekliğin yanı sıra yüksek sıcaklık
ve basınca uzun süre dayanımın istendiği uygulamalar için üretilmiştir. Genellikle 80
ısıtma sistemlerinde ve binaların iç ve dışındaki kullanım suyu sistemlerinde
kullanılan boru sistemleridir.
- Bakır / Demir / Çelik / Gre: Değişik teknikler ve hammaddelerle üretilen bu boru
sistemleri kullanım suyu, sağlık tesisleri, sanayi, inşaat, tarım, gaz dağıtım
sistemleri ve sıvı nakillerinde kullanılmaktadır.
Basınçsız Boru Sistemleri: Termoplastikler (PVC, PP, PE,) beton, kil, dökme demir ve
bakır gibi birçok materyalden oluşmaktadır. Bu farklı materyaller ise anılan pazarda
birbirleri ile ikame edebilmektedir. Bu materyaller ile ilgili detaylı bilgi aşağıda yer
almaktadır.
- PVC: Genellikle atık suların uzaklaştırılmasında bina içi ve dışında kullanılan pis 90
su boruları, drenaj boruları, çatı olukları, kanalizasyon boruları vb boru sistemleri bu
gruptandır. PVC hammaddeden üretilen boru sistemleri, atık suyun istenmeyen
alanlardan istenilen alanlara taşınmasında kullanılırlar.
- PP: Basınçsız polipropilen boru sistemleri de PVC ve PE boru sistemleri gibi
drenaj ve atık suyun uzaklaştırılması amacıyla kullanılırlar. Üretiminde polipropilen
hammadde kullanılmaktadır.
- PE: Polietilen boru sistemleri de PVC ve PE boru sistemleri gibi kanalizasyon, atık
su boruları, kablolama boruları ve sulama hortumları bu gruptur.
- Beton / Kil / Dökme Demir / Bakır: Bu boru sistemleri kullanışmış suyu
uzaklaştırma, su drenajı, çatı drenajı ve kanalizasyon sistemlerinde kullanılır. Aynı 100
zamanda inşaat, sanayi ve tarımda, sıvı nakillerinde ve basınçsız su sistemlerinde
de kullanılmaktadır.
Yukarıda yer alan bilgilerden, bildirim konusu işlem bakımından ilgili ürün pazarı “boru
sistemleri pazarı” pazarı olarak tespit edilmiştir.
H.2.2. İlgili Coğrafi Pazar
Türkiye sınırları içerisinde ilgili ürünler bakımından rekabet şartlarının farklılaşmasına
neden olacak bir unsur bulunmaması nedeniyle, ilgili coğrafi pazar “Türkiye
Cumhuriyet sınırları” olarak belirlenmiştir.
1 Atü, bir çeşit ölçü birimi olup, borunun kullanılabileceği basınç değerinin göstergesidir
H.3. Yapılan Tespitler ve Hukuki Değerlendirme
H.3.1. Devralma İşleminin Şekli 110
Başvuru konusu işlem, Wavin B.V.’nin Pilsa’nın hisselerinin %100’ünü alması işlemidir.
Yalnız, anılan başvuruda Wavin Pilsa’nın %100’ünü devralacağı ifade edilmekle
birlikte, yine Wavin tarafından atanacak ve beş taneye kadar olmak üzere başka
alıcılarla birlikte alabileceği de ifade edilmektedir.
Dosya kapsamındaki bilgiler doğrultusunda, her durumda hisselerin çoğunluğu
Wavin’de olacak ve üçüncü taraflardan olabilecek hissedarların yönetimde kendilerine
kontrol verebilecek azınlık hakları olmayacaktır.
Anonim şirketlerde en az beş hissedar olması yasal gerekliliğinin yerine getirilmesi
amacıyla, Türkiye’de “Wavin Bir Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi” ve “Wavin İki
Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi” ticari unvanlarını haiz iki ayrı şirket kurulacak, 120
Kapanış sürecinde Wavin İki Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi ile birlikte Wavin
Assurantie B.V., Wavin Alpha II B.V., Wavin Staf B.V., Wavin Alpha V B.V.,
şirketlerinin Pilsa’nın hisselerini satın alacağının planlandığı belirtilmektedir. Buna göre
Pilsa’nın hissedarları aşağıdaki şekilde olacaktır;
1. Wavin İki Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (ana hissedar)
2. Wavin Assurantie B.V. (sembolik hissedar)
3. Wavin Alpha II B.V. (sembolik hissedar)
4. Wavin Staf B.V. (sembolik hissedar)
5. Wavin Alpha V B.V. (sembolik hissedar)
Burada ana hissedar olan Wavin İki Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi’nin 130
hissedarlık yapısı işe şu şekildedir.
1. Wavin Bir Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi (ana hissedar)
2. Wavin Assurantie B.V. (sembolik hissedar)
3. Wavin Alpha II B.V. (sembolik hissedar)
4. Wavin Staf B.V. (sembolik hissedar)
5. Wavin Alpha V B.V. (sembolik hissedar)
“Wavin Bir Plastik Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi” ortaklı yapısı ise aşağıdaki
şekilde olacaktır;
1. Wavin Alpha XI B.V. (ana hissedar)
2. Wavin Assurantie B.V. (sembolik hissedar) 140
3. Wavin Alpha II B.V. (sembolik hissedar)
4. Wavin Staf B.V. (sembolik hissedar)
5. Wavin Alpha V B.V. (sembolik hissedar)
Wavin Alpha XI B.V. ise satış sözleşmesine taraf olan Wavin B.V.‘nin % 100 hissedarı
olduğu Hollanda’da kurulu bir şirkettir.
H.3.2. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 2. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
Devir işlemi öncesinde Sabancı Holding kontrolünde bulunan Pilsa, devir işlemi
sonrasında Wavin Grup kontrolüne geçecektir. Dolayısıyla dosya konusu işlem 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve 1998/2 sayılı Tebliğ ile değişik 1997/1 sayılı Tebliğ’in 2.
maddesi kapsamında bir devralmadır. 150
H.3.3. 1997/1 Sayılı Tebliğ’in 4. Maddesi Açısından Yapılan Değerlendirme
1997/1 sayılı Tebliğ’in 4. maddesinde “bir birleşme veya devralma sonucunda
birleşmeyi veya devralmayı gerçekleştiren teşebbüslerin, ülkenin tamamında veya bir
bölümünde ilgili ürün piyasasında, toplam pazar paylarının, piyasanın % 25’ini aşması
halinde veya bu oranı aşmasa bile toplam cirolarının yirmibeş trilyon Türk Lirası’nı
aşması halinde Rekabet Kurulu’ndan izin almaları zorunludur” hükmü yer almaktadır.
Dosyadaki bilgilere göre tarafların Türkiye’deki ciroları aşağıdaki şekildedir:
- Pilsa’nın 2006 yılı Türkiye net cirosu (………….) YTL, yurt içi ve yurt dışı toplam
cirosu ise (…………..) YTL'dir
- Wavin’in 2006 yılı Türkiye net cirosu ise (………….) Avro2 dur. 160
Pazar payı açısından ise, Pilsa’nın her iki ilgili ürün pazarında da (basınçlı boru
sistemleri ve basınçsız boru sistemleri) tahmini pazar payı %3’dür. Devralan taraf olan
Wavin’in basınçsız boru sistemleri pazarında tahmini pazar payı ise çok düşüktür
(yaklaşık 0,1%). Wavin’in Türkiye’de basınçlı boru sistemleri pazarında ise faaliyeti
bulunmamaktadır.
Aşağıda Pilsa’nın her iki ilgili ürün pazarındaki pazar payları yer almaktadır:
Basınçlı Boru Sistemleri Basınçsız Boru Sistemleri
Firma % %
Thermoplastik üreticileri
Pilsa 3 3
Akin Plastik 6 1
Ege Yildiz 3 3
Esen Plastik 1 6
Firat Plastik 12 16
Diğerleri 15 11
Tüm Thermoplastik
üreticileri 40 40
Diğer Materyallerden
Üreticiler 60 60
Toplam 100 100
Yukarıdaki bilgilerden, başvuruya konu işleme taraf teşebbüslerin toplam cirolarının,
anılan Tebliğ’in 4. maddesinde belirtilen 25 milyon YTL’lik ciro eşiğini aştığı fakat
%25’lik pazar payı eşiğini aşmadığı görülmektedir. Bu nedenle dosya konusu işlem
1997/1 sayılı Tebliğ kapsamında izne tabi bir işlemdir. 170
H.3.4. İşlemin 4054 sayılı Kanun’un 7. Maddesi Çerçevesinde Değerlendirilmesi
4054 sayılı Kanun’un 7. maddesi, hakim durum doğuran ya da mevcut bir hakim
durumu güçlendiren ve bunun sonucunda ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde
azalmasına yol açan birleşme ve devralmaları yasaklamaktadır.
Bildirim konusu işleme bakıldığında, devredilen teşebbüs olan Pilsa’nın ilgili ürün
pazarında yaklaşık %3’lük paya sahip olduğu, piyasada kendisinden daha büyük
başkaca teşebbüsler de bulunmaktadır. Devralan teşebbüs olan Wavin’in Türkiye’de
basınçsız boru sistemlerinde %0,1 pazar payına sahipken, basınçlı boru sistemlerinde
ise herhangi bir faaliyeti bulunmamaktadır. Bu nedenle Wavin’in Türkiye’deki
2 Wavin BV’yi kontrol eden Wavin NV dünya cirosu yaklaşık (……………..) Avro’dur.
faaliyetlerinin ihmal edilebilir düzeyde olduğu görülmektedir. Dolayısıyla, anılan işlem 180
sonucunda tarafların toplam pazar payları yine %3 civarında olacak ve söz konusu
işlemin yoğunlaşma anlamında piyasaya herhangi bir etkisi bulunmayacaktır. Bu
nedenle anılan devralma işlemi neticesinde, ilgili pazar açısından Kanun’un 7. maddesi
kapsamında hâkim durum yaratılmasına veya mevcut hâkim durumun güçlendirilerek
rekabetin önemli ölçüde azaltılmasına yol açacak bir durumun oluşmayacağı kanaatine
varılmıştır.
H.3.5. Yan Sınırlamalar
Taraflar arasında düzenlenen “Hisse Satış Sözleşmesi”nin 14.11. nolu “Rekabet
Etmeme” başlıklı maddesinde satıcı üzerinde hisse devrinden sonraki 2 yıl için rekabet
etmeme, 3 yıl için de çalışanlara iş teklif/istihdam etmeme yükümlülüğü bulunmaktadır. 190
Söz konusu maddeden, rekabet etmeme yükümlülüğünün sadece işlemin taraflarını ve
devir konusu teşebbüslerin iş alanlarını kapsadığı, süre açısından da 2 yıllık rekabet
yasağının makul bir yan sınırlama olduğu, ayrıca çalışanlara iş teklif etmemeye ilişkin
yer alan düzenlemenin de kabul edilebilir olduğu anlaşılmakta dolayısıyla yan
sınırlama olarak değerlendirilmektedir.
I. SONUÇ
Düzenlenen rapora ve incelenen dosya kapsamına göre, bildirim konusu işlemin 4054
sayılı Kanun’un 7. maddesi ve bu Kanun’a dayanılarak çıkarılan 1997/1 sayılı “Rekabet
Kurulu’ndan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ”
kapsamında izne tabi olduğuna, işlem sonucunda aynı Kanun maddesinde belirtilen 200
nitelikte hakim durum yaratılmasının veya mevcut hakim durumun güçlendirilmesinin
ve böylece ilgili pazarda rekabetin önemli ölçüde azaltılmasının söz konusu
olmadığına, bu nedenle bildirime konu işleme izin verilmesine OYBİRLİĞİ ile karar
verilmiştir.
Full & Egal Universal Law Academy