ARBITRATION AND MEDIATION CENTER İDARİ HAKEM KARARI TotalEnergies Holdings v. Deniz Utku Yıldız Dava No. D2024-2250 1. Taraflar Şikayet Eden, Fransa’da yerleşik In Concreto tarafından temsil edilen ve yine Fransa’da yerleşik TotalEnergies Holdings’dir. Şikayet Edilen, bizzat temsil edilen Türkiye’de yerleşik Deniz Utku Yıldız’dır. 2. Alan Adı ve Tescil Eden Kuruluş İhtilaflı alan adı ODTÜ Geliştirme Vakfi Bilgi Teknolojileri Sanayi Ve Ticaret Anonim Şirketi (“Tescil Eden Kuruluş”) tarafından tescil edilmiştir. 3. Usuli İşlemler Şikayet 31 Mayıs 2024 tarihinde ve İngilizce olarak WIPO Tahkim ve Arabuluculuk Merkezine (“Merkez”) sunulmuştur. 31 Mayıs 2024 tarihinde Merkez ihtilaflı alan adı ile ilgili olarak Tescil Eden Kuruluş’a tescil teyidi talebini göndermiştir. Aynı tarihte, Tescil Eden Kuruluş ihtilaflı alan adını tescil ettiren ve tescil ettirenin iletişim bilgileri ile, Şikayet’te belirtilen Şikayet Edilen (N/A) ve Şikayet Edilen’in iletişim bilgilerinin farklı olduğunu belirtmiştir. Merkez, 3 Haziran 2024 tarihinde Tescil Eden Kuruluş tarafından sağlanan tescil ettiren bilgilerini ve iletişim bilgilerini Şikayet Eden’e sunmuş ve Şikayet’te değişiklik yapmaya davet etmiştir. 7 Haziran 2024 tarihinde, Şikayet Eden İngilizce olarak değiştirilmiş Şikayet sunmuştur. 3 Haziran 2024 tarihinde Merkez, taraflara hem İngilizce hem Türkçe olacak şekilde idari işlem dili ile ilgili bir eposta bildiriminde bulunmuştur. Şikayet Eden, aynı tarihte bu bildirime cevap vererek idari işlem dilinin İngilizce olmasını talep ederken; Şikayet Edilen yine aynı tarihte bu talebe itiraz ederek, idari işlem dilinin İngilizce yerine Türkçe olmasını talep etmiştir. Merkez, Şikayet’in ve değiştirilmiş Şikayet’in, Alan Adı Uyuşmazlıkları Çözümü Politikası (“Politika” veya “UDRP”), Alan Adı Uyuşmazlık Çözümü Politikası için Yeknesak Kurallar (“Kurallar”) ve Alan Adı Uyuşmazlık Çözümü Politikası için Yeknesak Kurallara Ek Kurallar (“Ek Kurallar”)’da öngörülen şekil şartlarına uygun bir Şikayet olduğunu teyit etmiştir. Kurallar’ın 2(a) ve 4(a) maddelerine göre, Merkez, Şikayet Edilen’e usulüne uygun şekilde, Şikayet’i bildirmiştir ve idari işlem süreci 12 Haziran 2024’te hem Türkçe hem İngilizce dillerinde başlamıştır.
page 2 Kurallar’in 5(a) maddesine göre, Cevap sunumu için son tarih 2 Temmuz 2024 olarak belirlenmiştir. Şikayet Edilen tarafindan Merkez’e resmi Cevap 1 Temmuz 2024 tarihinde sunulmuştur. Merkez, 8 Haziran 2024 tarihinde İdari Hakem olarak Kaya Köklü’yü atamıştır. İdari Hakem, atamanın uygun olduğu kararına varmıştır. İdari Hakem, Kurallar’ın 7. maddesi uyarınca Kabul Bildirimi ve Tarafsızlık ve Bağımsızlık Beyanı’nı Merkez’e sunmuştur. 10 Temmuz 2024 tarihinde, Şikayet Edilen ilave beyanda bulunmuştur. 4. Vakıalar Şikayet Eden, TotalEnergies Grup’un bir parçası olarak, diğer ürünlerin yanı sıra motor yağı üretim ve pazarlaması alanında faaliyet gösteren, uluslararası tanınmış bir şirkettir. Şikayet Eden, Türkiye de dahil olmak üzere, birçok ülkede ELF markasının sahibidir. Şikayet Eden tarafından sunulan belgelere göre, Şikayet Eden, örneğin, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7, 8, 9, 10, 11, 12, 13, 14, 15, 16, 17, 18, 19, 20, 21, 22, 23, 24, 25, 26, 27, 28, 29, 30, 31, 32, 33, 34, 35, 36, 37, 38, 39, 40, 41 ve 42. sınıflardaki çeşitli mal ve hizmetleri kapsayan ve 10 Mayıs 1991 tarihinde Uluslararası Marka olarak tescil edilmiş ve Türkiye’yi de kapsayan 570847 no’lu ELF markasının sahibidir (Şikayet’e Ek 12). Şikayet Eden, ELF markasını içeren çeşitli alan adlarının sahibidir, örneğin (Şikayet’e Ek 11). Şikayet Edilen, Türkiye’de yerleşik bir şirketin alan adı yöneticisi ve teknik uzmanıdır. İlgili şirket, İnternet üzerinden motor yağları pazarlamaktadır. İhtilaflı alan adı, 5 Aralık 2022 tarihinde tescil edilmiştir. İhtilaflı alan adı ile bağlantılı web sitesinde, Şikayet Edilen, Şikayet Eden’in ELF markalı ürünleriile ilgili bilgi vermekte ve nihayetinde kullanıcıları Şikayet Eden’in ELF markalı ürünlerinin satın alınabileceği diğer web sitelerine yönlendirmektedir.1 Ürünleri sipariş etmek isteyen ziyaretçiler, başka yetkili satıcı sitelere yönlendirilerek, alışverişlerini yapabilmekteler (Cevap’a Ek 8). Ekran görüntülerinde görüldüğü ve Şikayet Eden Şikayet’inde belirtmiş olduğu gibi, ELF markalı ürünlerden başka ürünler ihtilaflı alan adına bağlı olan web sitesinde yer almamaktadır. Ayrıca, ihtilaflı alan adı ile bağlantılı web sitesinde, ELF markalı ürünlerden hariç, ELF markası kullanılmamaktadır. Ürünler, daha ziyade belirgin kırmızı ve beyaz renkli ve bir motosiklet logosunu içeren “Motor Yağı” ismi altında sunulmaktadır. İlgili web sitenin “Hakkımızda” bölümünde, ilgili web sitesinin “araç bakım ürünleri hakkında bilgi veren ve müşterileri resmi satıcılara ve distribütörlere erişmenizi kolaylaştıran bir çevrimiçi bilgilendirme platformu” olduğu bildirilmektedir. İlgili web sitesinde, ayrıca ‘“ELF” ismi ve Logosu, TotalEnergies’in tescilli markasıdır. Platformumuz “Elf” markasını temsil etmez, sadece yetkili satış noktasına ve distribütöre yönlendirir.” ifadeleri kullanılmıştır (Cevap’a Ek 8). 1Şikayet Eden, ihtilaflı alan adı ile bağlantılı web sitesine ait yeterince ekran görüntüleri sunmamış olduğu için, İdari Hakem, Şikayet Edilen tarafından sunulmuş olan ekran görüntülerini de dikkate alıp, ihtilaflı alan adına bağlı olan web sitesini kendisi ziyaret etmiştir. Bu bağlamda, İdari Hakem, arama motoru aracılığıyla Şikayet Eden’in Türkiye Distribütörü hakkında da bağımsız araştırma gerçekleştirmiştir. Özellikle Kuralların 10. ve 12. paragraflarında ifade edilen, idari hakemlerin genel yetkilerine dikkat çekilerek, bir idari hakemin, davanın esasını değerlendirmek ve bir karara varmak için yararlı olduğunu düşünmesi halinde, kamuya açık kayıtlara ilişkin konularda sınırlı araştırma yapabileceği kabul edilmiştir. WIPO’nun seçilmiş Politika soruları ile ilgili İdari Hakem görüşlerinin üçüncü baskısı (WIPO Overview of WIPO Panel Views on Selected UDRP Questions, Third Edition (“WIPO Overview 3.0”)), bölüm 4.8.
page 3 5. Tarafların İddiaları A. Şikayet Eden Şikayet Eden, Politika’da tüm öngörülen şartları yerine getirdiği kanaatinde olup, ihtilaflı alan adının kendisine devrine karar verilmesini talep etmektedir. Özellikle, Şikayet Eden ihtilaflı alan adına bağlı olan web sitesinde sadece ELF markalı ürünlerin pazarlandığını öne sürmektedir. Şikayet Eden’in görüşüne göre, bu durum bağlantılı web sitesinin İnternet kullanıcıları tarafından yanlışlıkla resmi bir web sitesi olarak değerlendirilebileceği tehlikesini oluşturmaktadır. Şikayet Edilen’in bunun bilincinde olduğunu düşünerek, Şikayet Eden ihtilaflı alan adının Şikayet Edilen tarafından, herhangi bir hakkın veya meşru menfaatin olmaksızın, kötü niyetli tescil ettirilmiş olduğu ve kullanıldığı kanaatindedir. B. Şikayet Edilen Şikayet Edilen, Şikayet’in reddedilmesini talep etmektedir. Şikayet Edilen, Şikayet Eden’e ait Türkiye distribütörü tarafından 1 Haziran 2023 tarihinde imzalanmış ve ELF markalı ürünlerinin “dijital satış kanalları dahil olmak üzere satış ve dağıtımını” yapmayı onaylayan bir belge sunarak (Cevap’a Ek 6), özel satış yetkisine sahip olduğunu iddia etmektedir. Ayrıca, ihtilaflı alan adına bağlı olan web sitesinde sadece Şikayet Eden’in orijinal ELF markalı ürünlerini satan yetkili satıcılara yönlendirerek pazarladığını, üstelik yetkili satış noktası olduğunu belirterek, Şikayet Eden ve ona ait ELF markası ile iltibas yaratacak hiçbir davranışta bulunmamış olduğunu öne sürmektedir. 6. Değerlendirme ve Tespitler 6.1. İdari İşlem Dili Kurallar’ın 11(a) no’lu maddesine göre, taraflar aksini kabul etmedikçe veya tescil kayıt sözleşmesi aksini belirtmedikçe, işlemlerin dili, tescil sözleşmesinin dili olacaktır. İhtilaflı alan adını Tescil Eden Kuruluştan alınan bilgiye göre, bu ihtilaflı alan adına ilişkin tescil sözleşmesinin dili Türkçe’dir. Tescil sözleşmesinin dili Türkçe olmasına rağmen, Şikayet Eden idari işlem dilinin İngilizce olmasını talep etmiştir. Gerekçe olarak Şikayet Eden, özellikle ihtilaflı alan adına bağlı olan İnternet sitesinin İngilizce dilinde hazırlanmış olmasını göstermiştir. Şikayet Edilen Cevap’ını ve Merkez ile tüm diğer yazışmalarını Türkçe olarak iletmiş ve İdari İşlem dilinin İngilizce olmasına itiraz etmiştir. Bu nedenle İdari Hakem, ihtilaflı alan adı için idari işlem dilinin, tescil kayıt sözleşmesinin dili ve böylece Türkçe olmasına karar vermiştir. Bölüm 4.5.1,WIPO Overview 3.0. Ancak, İdari Hakem, Şikayet Edilen’in İngilizce bildiği ve anladığını dikkate alarak, İngilizce sunulmuş olan Şikayet’in Türkçe’ye çevrilmesinin Şikayet Eden’den talep edilmesinin gereksiz zaman kaybına ve masrafa neden olacağı kanaatine varmıştır. Böylece, her iki dile sahip olan İdari Hakem, Şikayet Eden’in İngilizce sunmuş olduğu Şikayet’ini idari işlem dili açısından kabul edip, Türkçe çeviri gerekmediği kanaatine varmıştır.
page 4 6.2. İlave Beyan Şikayet Edilen tarafından 10 Temmuz 2024 tarihinde gönderilmiş olan ilave beyanın geçerliliği hakkında, İdari Hakem, Viz Communications, Inc. v. Redsun dba “www.animerica.com” and David Penava, WIPO Case No. D2000-0905 no’lu karar gerekçesini ve ayrıca WIPO Overview 3.0, bölüm 4.6’yı dikkate alıp, ilave beyanların geçerliliği hakkında dosya özelindeki duruma göre karar verilmesi gerektiği görüşüne varmıştır. Şikayet Edilen’in ilave beyannamesi ihtilaflı alan adına bağlı olan web sitesinin 10 Temmuz 2024 tarihinden sonra yapılacak değişikliklerle sınırlıdır. İdari Hakem, ilave beyannameyi atılması henüz öngörülen adımlarla sınırlı olduğu nedeniyle, mevcut dosyada verilecek kararı etkileyecek husus içermediği görüşüne varmıştır. Bu nedenle, ilave beyanın dikkate alınması için bir gerekçe görmemekle birlikte, İdari Hakem, Şikayet Edilen’in ilave beyannamesini dikkate almamıştır. Ancak İdari Hakem, ilave beyanı dikkate almış olsa bile, bunun kararın sonucunu etkilemeyeceğini belirtmektedir. 6.3. Esasa İlişkin Hususlar Kurallar’ın 15(a) maddesi uyarınca, İdari Hakem, kararını, Politika, Kurallar ve hukukun uygulanabilir tüm diğer kural ve prensipleri uyarınca ve yapılan Şikayet kapsamında verecektir. Politika’nın 4(a) maddesi uyarınca, Şikayet Eden, aşağıdaki üç hususun mevcudiyetini ispat etmek zorundadır: (i) ihtilaflı alan adının, Şikayet Eden’in markasıyla aynı veya karıştırılacak kadar benzer olduğunu; ve (ii) ihtilaflı alan adı ile ilgili olarak Şikayet Edilen’in hiçbir hakkının veya meşru menfaatinin bulunmadığını; ve (iii) ihtilaflı alan adının kötü niyetle tescil edildiğini ve kullanılmakta olduğunu. Politika’nın 4(a) maddesine göre, bütün bu şartların yerine getirilmesi konusunda ispat yükü, Şikayet Eden’dedir, Stanworth Development Limited v. E Net Marketing Ltd., WIPO Dosya No. D2007-1228. Ayrıca, İdari Hakem, uygun bulduğu durumlarda, WIPO Overview 3.0’ı dikkate almıştır. A. Aynı veya Karıştırılma İhtimali Yaratacak Kadar Benzer Öncelikle, Şikayet Eden, ELF markasının sahibi olduğunu kanıtlamıştır. Şikayet Eden, Türkiye dahil olmak üzere birçok ülkede bilinen ELF markasını tescil ettirmiş olduğunu gösteren yeterince delil ibraz etmiştir. WIPO Overview 3.0, bölüm 1.2.1. İdari Hakem, ELF markasının tamamının ihtilaflı alan adı içerisine dahil edilmiş olduğunu tespit etmektedir. Böylece, İdari Hakem, ihtilaflı alan adının, Şikayet Eden’e ait ELF markasıyla Politika anlamında karıştırılacak kadar benzer olduğu kanaatine varmıştır. WIPO Overview 3.0, bölüm 1.7. İhtilaflı alan adına başka kelimelerin eklenmesi, mevcut dosyada “motor” ve “yağı” eklemeleri, normalde Politika’nın ikinci ve üçüncü şartlarının değerlendirilmesinde dikkate alınsa da, İdari Hakem, bu eklemelerin ihtilaflı alan adının ELF markası ile karıştırılacak kadar benzerlik teşkil ettiği tespitini engellemediğini düşünmektedir. WIPO Overview 3.0, bölüm 1.8. Böylece, İdari Hakem, Şikayet Eden’in Politika’da öngörülen ilk şartı yerine getirdiği kanaatine varmıştır. B. Haklar ve Meşru Menfaatler ve Kötü Niyetli Tescil ve Kullanım Bu dosyanın koşullarını göz önünde bulunduran İdari Hakem, Politika'nın ikinci ve üçüncü unsurlarının birlikte analiz edilmesinin uygun olacağını düşünmektedir. WIPO Genel Bakış 3.0, bölüm 2.15.
page 5 Politika’nın 4(c) maddesi, şikayet edilenin ihtilaflı bir alan adı hakkında hangi haklar veya meşru menfaatleri ileri sürebileceği örnek bir liste içerir. Politika’daki gereklerin yerine getirilmesi için, şikayet eden, şikayet edilenin ihtilaflı alan adı konusunda herhangi bir hakkının ya da meşru menfaatinin bulunmadığını ispatlamak zorundadır. Ancak, menfi bir durumu ispatlamak, şikayet eden için genelde imkansız veya en azından zor olduğundan, şikayet edenin, şikayet edilenin ihtilaflı alan adı üzerinde herhangi bir hakkının veya meşru menfaatinin mevcut olmadığını ilk bakışta (prima facie) gösteren durumu ileri sürmesi halinde, bu unsura ilişkin ispat yükümlülüğü, alan adı üzerindeki hak veya meşru menfaatleri gösteren ilgili delilleri ortaya koyması için şikayet edilene geçmektedir. Mevcut dosyada, Şikayet Eden Şikayet Edilen’in resmi satış yetkisi olmadığını ve ihtilaflı alan adına bağlı web sitesinde sadece Şikayet Eden’in ELF markalı ürünlerini pazarladığı gerekçesiyle, ihtilaflı alan adı hakkında herhangi bir hakkı veya meşru menfaati olmadığını öne sürmekte. Buna karşılık, Şikayet Edilen, Şikayet Eden’e ait Türkiye distribütörü tarafından imzalanmış ELF markalı ürünlerinin “dijital satış kanalları dahil olmak üzere satış ve dağıtımını” yapmayı teyit eden bir belge sunmuştur. Ayrıca, Şikayet Edilen, ihtilaflı alan adı altında sadece Şikayet Eden’in ELF markalı ürünlerini pazarlamış olmasının, Politika’ya uygun bir şekilde kullanmış olduğunu göstermekte olduğunu savunmakta. İdari Hakem, öncelikle Şikayet Edilen tarafından Cevap’a Ek 6 olarak sunulmuş yetki belgesinin gerçek bir belge olduğunu düşünmektedir, an azından belgedeki verileri dikkate alarak, sahte evrak olduğuna dair hiçbir belirti olmadığını vurgulamaktadır. İhtilaflı alan adının kompozisyonu, Şikayet Eden’in ürünleri ile ilgili olan “motoryagi” terimleri ile birlikte ELF markasını içeren bir yapıya sahip olsa da, İdari Hakem, ihtilaflı alan adındaki web sitesinin bilgilendirici niteliğini de dikkate almakta ve WIPO Genel Bakış 3.0, bölüm 2.5.2’de belirtildiği üzere, daha bütüncül bir yaklaşım uygulayarak dosyanın genel gerçeklerini ve koşullarını incelemenin gerekli olduğunu düşünmektedir. Bu bağlamda, İdari Hakem, ihtilaflı alan adındaki web sitesinin aslında Şikayet Eden’in ürünlerini satmadığını; ancak onlar hakkında bilgi verdiğini belirtmektedir. İhtilaflı alan adındaki web sitesi ayrıca, Şikayet Eden’in ürünlerinin satın alınabileceği diğer web sitelerine yönlendirmeler içermektedir. İdari Hakem ihtilaflı alan adına bağlı olan web siteyi ve Şikayet Edilen tarafından kullanımını incelemiştir. İdari Hakem öncelikle, Şikayet Eden’in, Şikayet Edilen web sitesinde ELF markasını yanıltıcı bir şekilde kullanmış olduğu iddiasını destekleyecek delil sunmadığını tespit etmektedir.İdari Hakem, Şikayet Edilen’in kendi sunmuş olduğu belgeleri ve açıklamalarını dikkate alarak, ELF markalı ürünlerini ihtilaflı alan adına bağlı olan web sitesinde kendisi satışa sunmadığını, daha ziyade İnternet kullanıcılarını üçüncü web sitelerine yönlendirdiğini tespit etmiştir. Böylece, ihtilaflı alan adının sadece bilgi veren bir platform olarak kullanıldığını ve, dolaylı yoldan ticari bir nitelik bulunsa da, İnternet kullanıcılarının üçüncü websitelere yönlendirildiğini tespit eden İdari Hakem, Şikayet Edilen ilgili şirketin kendi isim ve logosunu kullanarak ve kendisi hakkında belirgin ve doğru açıklamalarda bulunarak, ürünlerin menşei konusunda İnternet kullanıcılarını yanıltmayı amaçlayabilecek bir kullanım tespit etmemiştir. Üstelik, Taraflar arasındaki olası ticari ilişkinin gerçekçiliği ve kapsamı, İdari Hakem’in, UDRP çerçevesinde kısıtlı yetkileri ışığında, inceleme ve değerlendirme imkanları sınırlı olmasına rağmen, Şikayet Edilen, Şikayet Eden’e ait Türkiye distribütörü tarafından 1 Haziran 2023 tarihinde imzalanmış ve ELF markalı ürünlerinin “dijital satış kanalları dahil olmak üzere satış ve dağıtımını” yapmayı onaylayan bir belge sunarak, satış yetkisine sahip olmuş olabileceği, İdari Hakem tarafından dikkate alınmamış değildir. Yine de İdari Hakem, Politika’nın aşağıdaki üçüncü şartı hakkında vermiş olduğu karar ışığında, Şikayet Edilen’in haklar veya meşru menfaatleri hakkında kesin karar vermesine gerek kalmadığı kanaatine varmıştır.
page 6 Politika kapsamında Şikayet Eden’in, Şikayet Edilen’in alan adını kötü niyetle tescil ettirdiğini ve kullandığını kanıtlaması gerekmektedir. İdari Hakem dosyada ve özellikle Şikayet’te, ihtilaflı alan adının kötü niyetle tescil edildiğini ve kötü niyetle kullanıldığını gösteren yeterince delil ya da belirti bulmamıştır. İdari Hakem ayrıca, ihtilaflı alan adına ait İnternet sitesinin Şikayet Eden’in ürünleri hakkında bilgi verdiğini ve İnternet kullanıcılarını Şikayet Eden’in ürünlerinin satışa sunulduğu sayfalara yönlendirdiğini tespit etmiştir. İdari Hakem, Şikayet Eden’in Türkiye distibutörü Şikayet Edilen’e vermiş olduğu pazarlama yetki belgesini ve ayrıca Politika’nın amacının, açıkça kötüye kullanılan “cybersquatting” eylemlerini önlemekle limitli olduğunu göz önünde bulundurarak, Şikayet Eden’in Politika’da öngörülen üçüncü şartı yerine getirmediği kanaatine varmıştır. Böylece, İdari Hakem, Şikayet Eden’in Politika’da öngörülen üçüncü şartı yerine getirmediği kanaatine varmıştır. 7. Karar Yukarıda belirtilen sebepler çerçevesinde İdari Hakem, Şikayet’in reddine karar vermiştir. /İdari Hakem/ İdari Hakem Kaya Köklü Tarih: 25 Temmuz 2024
Full & Egal Universal Law Academy