© Translations published on
Permission to re-publish this translation has been granted by
for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC.
W.S. gegn Íslandi
Ákvörðun frá 24. ágúst 2010
Mál nr. 55338/09
3. gr. Bann við pyndingum
34. gr. Kærur einstaklinga
Útlendingar. Hælisleitendur. Brottvísun. Beiðni um bráðabirgðaráðstöfun skv. 39. grein reglna Mannréttindadómstólsins.
Mannréttindadómstóll Evrópu (fjórða aðaldeild), sem situr í deild hinn 24. ágúst 2010 skipaðri:
Nicolas Bratza, forseta,
Giovanni Bonello,
Davíð Þór Björgvinssyni,
Ján Šikuta,
Päivi Hirvelä,
Ledi Bianku,
Nebojša Vučinić, dómurum,
og Fatoş Aracı, aðstoðarritara aðaldeildar,
með hliðsjón af framangreindri kæru, sem lögð var fram 16. október 2009,
með hliðsjón af bráðabirgðaráðstöfun sem tilkynnt var ríkinu skv. 39. reglu í reglum dómstólsins,
hefur ákveðið eftirfarandi að aflokinni umfjöllun sinni:
MÁLSATVIK
Kærandi, S, er afganskur ríkisborgari, fæddur 1977 í Afganistan, og búsettur í Reykjavík. Arnar Þór Jónsson, lögmaður í Reykjavík, kom fram fyrir hans hönd gagnvart dómstólnum.
Málavextir
Málavextir, eins og þeir voru settir fram af kæranda, eru í samantekt sem hér segir:
1. Aðdragandi að komu kæranda til Íslands
Erfiðleika kæranda í Afganistan má rekja aftur til september 1996, þegar Talibanar náðu Kabúl á sitt vald. Talibanar handtóku hann og pyntuðu hann í tvo sólarhringa og endurtóku pyntingarnar nokkrum sinnum næstu mánuði á eftir. Talibanar ásökuðu hann um að hafa aðstoðað Mujahedeen-skæruliða, en þeir síðarnefndu ásökuðu hann aftur á móti um svik við sig. Árið 1997 taldi hann að sér væri nauðugur sá kostur að yfirgefa Afganistan og flýði til Írans.
Síðla árs 2001 fór kærandi til Tyrklands. Þar dvaldist hann fram til maí 2002. Eftir það fór hann til Grikklands, þar sem hann bað þegar í stað um hæli. Hann lærði grísku og tók próf í grískum háskólum og stundaði launað starf.
Meðan hann var í Grikklandi varð hann í eitt skipti fyrir árás af hálfu Afgana og taldi hann sig ofsóttan af Afgönum. Af ótta um persónulegt öryggi sitt yfirgaf hann landið.
2. Umsókn kæranda um hæli á Íslandi og málsmeðferð í tengslum við umsóknina
Í júní 2008 kom kærandi til Íslands og sótti um hæli.
Hinn 24. mars 2009 hafnaði Útlendingastofnun því að taka til greina málsástæður í umsókn kæranda um hæli og ákvað að honum skyldi vísað úr landi og hann fluttur til Grikklands á grundvelli Dyflinnarreglugerðarinnar (samantekt á viðeigandi lögum Evrópusambandsins, einkum Dyflinnarreglugerðarinnar (Dublin II), sem gilda í öllum Evrópusambandsríkjum, auk Noregs og Íslands, má finna í máli K.R.S. gegn Bretlandi nr. 32733/08, ECHR 2008‑...).
Hinn 14. maí vísaði kærandi málinu til dómsmálaráðuneytisins, sem ákvað að fresta framkvæmd brottvísunar hans meðan kannaðar væru aðstæður hælisleitenda í Grikklandi.
Að fenginni skýrslu frá júní 2009, þar sem viðurkenndir voru annmarkar á málsmeðferð hælisumsókna og bágar aðstæður hælisleitenda í Grikklandi, ákváðu stjórnvöld á Íslandi að halda áfram brottvísunum aftur til Grikklands samkvæmt Dyflinnarreglugerðinni á grundvelli sérstaks mats á hverju tilviki fyrir sig. Samkvæmt skýrslunni skyldi taka mið af því hvort mannréttindi hælisleitenda væru tryggð í Grikklandi, einkum í tilviki einstaklinga í viðkvæmri stöðu, svo sem þegar um væri að ræða sjúklinga eða einsömul börn, og hvort hætta væri á því að viðkomandi hælisleitandi yrði sendur áfram til þriðja ríkis þar sem hætt væri við því að hann sætti illri meðferð. Væru aðstæður taldar varhugaverðar skyldi „fullveldisákvæði“ 2. mgr. 3. gr. Dyflinnarreglugerðarinnar beitt þannig að íslensk stjórnvöld tækju ábyrgð á meðferð hælisumsóknarinnar.
Hinn 21. september 2009 samþykkti dómsmálaráðuneytið þá ákvörðun Útlendingastofnunar að flytja kæranda til Grikklands. Lögreglan reyndi hinn 14. október 2009 að handtaka hann í því skyni að senda hann úr landi, en tókst ekki að hafa uppi á honum.
Hinn 16. október ákvað forseti [Mannréttindadómstólsins], með hagsmuni aðila að leiðarljósi og í þágu eðlilegrar málsmeðferðar fyrir dómstólnum að beina þeim tilmælum til íslenskra stjórnvalda, sbr. 39. grein í reglum dómstólsins, að kæranda yrði ekki vísað úr landi til Grikklands að svo stöddu.
3. Önnur málsatvik er varða stöðu kæranda
Í læknisvottorði um viðtöl kæranda við lækna frá 26. júní og 23. október er ítrekað að hann hafi greinst með þunglyndi, andlitstaugarlömun og eyrnasuð (tinnitus) og að á Íslandi hefði hann leitað læknishjálpar í því skyni að viðhalda andlegri heilsu sinni. Vegna losts, sem stafaði af pyntingum í Afganistan, hefði hann þjáðst af eðlislægum skjálfta, langvinnum höfuðverk og kvíða. Hann þarfnaðist lyfjameðferðar.
Í yfirlýsingu sálfræðings frá 6. september 2009 var staðfest að kærandi hefði mörgum sinnum verið lagður inn á spítala vegna sjúkleika síns, sem olli honum svefnleysi, martröðum, streitu, taugatruflunum og öðrum sjúkdómseinkennum.
Kærandi bar ennfremur að hann hefði stofnað til fjölskyldu á Íslandi þar sem hann ætti í sambandi við íslenska konu og hefði gengið fjórum börnum hennar í föðurstað.
KÆRUEFNI
Kærandi hélt því fram að brottvísun hans til Grikklands, ef til hennar kæmi, myndi fara í bága við 3. gr. mannréttindasáttmálans, í fyrsta lagi vegna slæmra aðstæðna og meðferðar hælisleitenda í Grikklandi og í öðru lagi vegna hættu á að grísk stjórnvöld kynnu að senda hann aftur til Afganistans. Í heimalandinu yrði hann í mikilli lífshættu, þeir sem hefðu pyntað hann væru enn á eftir honum og ólíklegt væri að hann fengi þá læknismeðferð sem hann þyrfti. Ennfremur væru ekki í gildi nein virk réttarfarsúrræði í Grikklandi sem vernduðu hann fyrir brottvísun til Afganistans. Kærandi vísaði jafnframt til 14. gr., í samhengi við 3. gr., 8. gr. og 13. gr. mannréttindasáttmálans, og 1. gr. samningsviðauka nr. 7.
LAGAATRIÐI
Hinn 31. maí 2010 tilkynnti talsmaður kæranda dómstólnum að kærandi vildi draga kæru sína til baka þar sem Útlendingastofnun á Íslandi hefði hinn 25. maí 2010 veitt honum dvalarleyfi af mannúðarástæðum. Hann hefði þannig „hlotið full réttarúrræði[...] á Íslandi“.
Dómstóllinn telur að við þessar aðstæður megi líta svo á að kærandi vilji ekki lengur fylgja kæru sinni eftir, sbr. a-lið 1. mgr. 37. gr. mannréttindasáttmálans. Ennfremur telur dómstóllinn ekki að fyrir hendi séu neinar sérstakar aðstæður sem varða virðingu fyrir mannréttindum, svo sem þau eru skýrð í mannréttindasáttmálanum og samningsviðaukum hans, sem kalla á að athugun málsins verði fram haldið, sbr. lokamálslið 1. mgr. 37. gr. Í ljósi framangreinds er eðlilegt að fella málið út af málaskrá. Af ofangreindum ástæðum ákveður dómstóllinn samhljóða
að fella málið út af málaskrá sinni.
Full & Egal Universal Law Academy