TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ
T.C
ANKARA
ASLİYE SEKİZİNCİ TİCARET MAHKEMESİ
K A R A R
ESAS NO: 2023/348
KARAR NO: 2023/761
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 07/11/2022
KARAR TARİHİ: 14/12/2023
GEREKÇELİ KARARIN
YAZILDIĞI TARİH : 08/01/2024
Mahkememizde görülmekte olan Rücuen Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
DAVA:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; kurumları tarafından yapılan hizmet alımı ihaleleri kapsamında ..., davalı firmalar bünyesinde 07.07.2015-28.03.2017 tarihleri arasında özel güvenlik işinde çalışmakta iken 28.03.2017 tarihinde iş akdinin feshedilmesinden dolayı yüklenici iş akdinin sona erdirildiğini, ve dava dışı ...' a 1 yıl 8 ay 7 günlük hizmeti karşılığı 975,71-TL net ve 7,46-TL damga vergisi olmak üzere toplam 983,17-TL Toplu İş Sözleşmesi kıdem tazminatı farkı ödemesi yapıldığını, bu miktarın davalı şirketlerden ödeme tarihi olan 29/01/2018 tarihinden itibaren uygulanacak sözleşme faizleri, faiz oranı belirlenmeyen sözleşmelerde ticari faiziyle birlikte sorumlulukları oranında müştereken ve müteselsilen rücuen tahsilini ve yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı taraflara yükletilmesini dava ve talep etmiştir.
CEVAP:
Davalı ...Özel Güv. Dan. Eğt. Alarm Cihazları ve Sist. Tic. Ltd. Şti. ve... Özel Güvenlik Hizmetleri Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; dava dışı işçiye yapılan ödemenin hangi alacaklara istinaden yapıldığının açık olmadığını, davacı ile aralarında imzalanan sözleşmeler ya da teknik ve idari şartnamelerde işçilik alacaklarının rücu edilebileceğine ilişkin düzenleme olmadığını, davacının ihale şartnamesinde yazılı olmayan alacakları dava dışı işçiye ödemesinin mümkün olmadığını, davacı kurumun ihaleye çıktığı işçi sayısını zaman içerisinde düşürdüğünü ve bu durumu bir gün önce kendilerine bildirdiği bu nedenle de işçilere bilgi verme, tutanak tutma, ihbar önelleri vs. için zamanları kalmadığını, davacının ödediği vergileri talep edemeyeceğini, alacakların zamanaşımına uğramış olup rücu imkanı bulunmadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, rücuen alacak istemine ilişkindir.
Mahkememizce aldırılan 26/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; davacının kıdem tazminatı farkı bakımından; ...Özel Güvenlik Dan. Eğt. Alarm Cihazları ve Sis. Tic. Ltd. Şti. ve... Özel Güvenlik Hiz. Ltd. Şti. ’lerine net 910,87-TL, müştereken ve müteselsilen (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla), ...Özel Güvenlik Dan. Eğt. Alarm Cihazları ve Sis. Tic. Ltd. Şti.' ye 72,30-TL rücu edebileceği tespit edilmiştir.
Uygulamada son işverenden tahsil edilen işçilik alacakları, çoğunlukla işçinin birden fazla alt işverenler nezdindeki çalışmalarını kapsamaktadır. İşçinin çalışmış olduğu her bir alt işverenin dönemine isabet eden işçilik alacaklarından, ilgili olan alt işveren sorumlu olacağından alt işverenin sorumluluğu da sadece kendi dönemi ile sınırlı olmalıdır. Davacın “son işveren“ olması da bu sonucu değiştirmez. Bununla birlikte feshe bağlı bir hak olan ihbar tazminatından ise, diğer işverenler sorumlu olmayıp, sadece son işveren sorumludur. Başka bir ifade ile davacı üst işveren, dava dışı işçiye ödemiş olduğu ihbar tazminatını ancak son işverendentalep edebilir. Bunun dışındaki tüm işçilik alacaklarından ise, işçinin çalışmış olduğu alt işverenler, üst işverene karşı, kendi dönemleriyle sınırlı olmak üzere sorumludurlar. Yine, son işveren, yargılama gideri (dava ve icra), avukatlık ücreti, harç, faiz gibi fer'i borçlardan, her bir davalı alt işverenin toplam ana para tutarı içinde sorumlu olduğu tutarına oranı kadarını ilgili alt işverenlere rücu edebilir. Uyuşmazlığın İş Hukuku değil, Borçlar Hukuku hükümlerine göre çözümlenmesi gerektiğinden, “iş hukukunda geçerli olan mevzuat ve içtihatlara göre yapılan değerlendirmeler" rücu davalarında hükme esas alınamaz.Değinilmesi gereken bir başka nokta ise alt işverenlerin sorumlu oldukları dönemlere ilişkin hesaplama yapılırken hangi tarihteki ücretlerin esas alınması gerektiğidir. Son işveren, iş mahkemesi ilamı gereğince işçilik alacaklarını iş akdinin sona erdiği tarihteki ücret üzerinden ödemekte olup,iş mahkemesi ilamındaki usul ve hesaplamalar doğrultusunda alt işverenlerden rücu isteminde bulunabilir. ( Bkz. Yargıtay 13. Hukuk Dairesi 03.12.2015 tarih, 2014/38758 E., 2015/35433 K.)
Bu açıklamalar ışığından somut olayda ilama konu mahkeme kararındaki işçinin davalılar nezdinde çalıştığı SGK kayıtlarından anlaşılmaktadır. Taraflar arasında iş yeri devri söz konusu olmaksızın ihale alıcısının değişmesi suretiyle eski işçilerin ihale alan şirket nezdinde çalıştırılması söz konusudur. Bu kapsamda dava dışı işçinin davalılar bünyesinden bilirkişi raporunda belirtilen dönemlerde raporda belirtilen gün kadar çalıştığı anlaşılmaktadır. Her bir davalı davacı ile arasındaki sözleşmede açıkça işçi alacaklarından davalının sorumlu oldukları düzenlenmesine ve Hizmet İşleri Genel Şartnamesinin 6. Bölüm 38. Maddesi göre ancak işçiyi çalıştırdığı dönem için sorumludur. Alınan usul ve yasaya uygun denetime ve hüküm kurmaya elverişli görülen bilirkişi raporunda davalıların dava dışı işçiyi çalıştırdıkları dönemlere ilişkin raporda belirtilen miktarda sorumlu olduklarından davacının davasının kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Nedenleri yukarıda açıklandığı üzere;
Davacının davasının KABULÜ ile, 910,87 TL'nin ...Özel Güvenlik .. Limited Şİrketi ve... Özel Güvenlik ... Limited Şirket'inden müştereken ve müteselsilen,
72,30 TL'nin ...Özel Güvenlik .. Limited Şirketi'nden dava tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
İş bu dava nedeniyle alınması gerekli 269,85 TL harçtan 80,70 TL peşin harcın mahsubu ile kalan 189,15 TL harcın davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Arabuluculuk Kanununun 18/A(13). maddesi uyarınca karar tarihinde yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak hazineye gelir kaydına,
Davacı tarafından yapılan 353,50 TL posta ve tebligat gideri, 2.000,00 TL bilirkişi ücreti, dava açılırken ödenen 161,40 TL yargılama harcı olmak üzere toplam 2.514,90 TL yargılama giderinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya ödenmesine,
Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT gereğince takdir ve tespit edilen 983,17 TL vekalet ücretinin davalılardan sorumlulukları oranında alınarak davacıya verilmesine,
Taraflarca yatırılan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalılar vekilinin yokluğunda dava değeri istinafa başvuru sınırı altında olduğundan 6100 sayılı HMK'nun 341/2 maddesi gereğince kesin olmak üzere karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 14/12/2023
¸e-imzalıdır.
¸e-imzalıdır. ¸e-imzalıdır.