(765 S. K. m. 70. 71, 75, 77)
Dava: 1 - 27.6.1976 tarihinde işlediği kasten adam öldürmek ve tabanca taşımak suçlarından Altındağ İkinci Ağır Ceza Mahkemesince verilen 17.6.1977 tarihinde kesinleşen 3.5.1977 gün ve 1976/173 Esas 1977/125 sayılı kararı ile 18 sene ağır hapis 1 yıl hapis ve 500 lira ağır para,
2 - 31.12.1975 tarihinde işlediği kasten adam öldürmek suçundan İstanbul Altıncı Ağır Ceza Mahkemesinin 27.12.1979 tarihinde kesinleşen 3.10.1979 gün 1976/563 esas 1979/393 karar sayılı ilamı ile 15 sene ağır hapis,
3 - 15.4.1974 tarihinde işlediği 6136 sayılı kanuna muhalefet suçundan İzmir Birinci Asliye Ceza Mahkemesinin 23.5.1979 tarihinde kesinleşen 12.5.1974 gün ve 1974/374-932 sayılı kararı ile 1 sene hapis ve 500 lira ağır para,
4 - 4.3.1975 tarihinde işlediği 6136 sayılı kanuna muhalefet suçundan Diyarbakır Asliye Ceza Mahkemesinin 14.4.1975 tarihinde kesinleşen 3.4.1975 gün 1975/159-180 sayılı kararı ile 10 ay hapis ve 416, 60 lira ağır para,
5 - 9 Ocak tarihinde işlediği ve yine 6136 sayılı kanuna muhalefet suçundan Kocaeli Asliye Ceza Mahkemesinin temyiz edilmiyerek kesinleşen 21.10.1982 gün ve 1982/246/498 sayılı kararı ile 2 yıl hapis ve 6000 lira ağır para cezalarına hükümlü Halitin işbu cezalarının içtimasına ilişkin talebin reddine ve Diyarbakır Asliye Ceza Mahkemesince verilen Cezanın zamanaşımı nedeniyle ortadan kaldırılmasına mütedair Ankara Beşinci Ağır Ceza Mahkemesinin 23.8.1983 gün ve 1983/38 müt. ve aynı mahkemece verilen 12.5.1989 gün ve 1989/51 D. İş Sayılı Kararlarında isabet görülmediğinden bahisle CMUK.nun 343. maddesi uyarınca anılan kararların bozulması lüzumu Yüksek Ad. Bak. Ceza İşleri Genel Müdürlüğü ifadeli 20.6.1989 gün ve 32124 sayılı yazılı emirlerine atfen ihbar ve evrak Cumhuriyet Başsavcılığının 26.6.1989 gün ve 920 sayıı tebliğnamesiyle dairemize gönderilmekle incelendi ve aşağıdaki karar tespit edildi :
Karar: Bir kimse hakkında başka başka katileşmiş hükümler verilir ve mahkemece cezanın içtimaı kaidesinin tatbik edilmesi olduğu görülürse ceza kanunun bu hususa müteallik ahkamı dairesinde bir ceza tayini için mahkemeden bir karar istenir.
TCK.da 1953 yılındaki tadille hukuki içtima sistemi terk edilerek cezaların cemi sistemi benimsenmiştir. Toplama (cem) sisteminde aynı cinsten cezaların içtimaı halinde ceza nevinin değişmemesi kaidedir. İstisna TCK.nun 70,71/2. maddelerinde gösterilmiştir. 647 sayılı kanunla da hürriyeti bağlayıcı cezaların nevinin infazda ve şartla tahliye hükümlerinin uygulanmasında biri ayrıcalık getirmemiştir. Ancak toplamada belli yukarı hadler kabul edilmiş
Özetle,
Otuz yılı aşan ağır hapis cezası başka nevi cezalarla içtima etse dahi TCK.nun 77/1. maddesindeki sınırı aşmamak şartiyle hükmolunun para cezasıyla birlikte ağır hapis cezasının tamamının uygulanması ve yerine getirilmesi
Ancak otuz yılı aşan ağır hapisle birlikte içtimai gereken başka neviden hürriyeti bağlayıcı muvakkat cezaların 77/2. madde hükmüne göre ağır hapis cezasından indirilmesi (hariç tutulması) gerekir. Başka neviden şahsi hürriyeti bağlayıcı muvakkat cezaların toplamının otuz yılı geçemiyeceği yolundaki TCK.nun 77/2. madde hükmünün ancak ağır hapis cezaları toplamının otuz yılı geçmediği hallerde uygulanması söz konusudur.
Olayımızda sanığa verilen ağır hapis cezaların toplamı 33 yıl olduğuna göre ağır hapis ile içtimaı gereken hapis cezalarının anılan madde hükmü karşısında ağır hapisle içtimasına ve infazına yasal olanak bulunmamaktadır.
Sanığa verilen cezalarını toplamı 33 yıl ağır hapis 4 yıl 10 ay hapis ve değişik miktarda para cezasından ibaret olup TCK.nun 71, 77/1-2, 75/2.madde gereğince cezaların sonuç olarak 33 yıl ağır hapis ve 7416.60 TL. ağır para cezası olarak içtima ve infazına karar verilmesi gerekirdi. Zira sanığa verilen ağır hapis cezası TCK.nun 77/6. maddesinde koşul olarak kabul edilen 77/1. maddede öngörülen 36 yıllık üst sınıra yukarı hadde ulaşmadığı için hapis cezalarını infazına karar verilemez.
Bir başka tabirle, sanık hakkında TCK.nun 77/1-2. maddeleriyle uygulama yapılması kanuni zaruret olup burada 77/6. maddede gösterilen limit Yukarı hadde baliğ olan ceza) 33 yıl olmayıp 36 yıl ağır hapistir.
Altıncı bent, birinci bentte yukarı hadleri tespit edilen cezaya kat'i surette (doğrudan yada içtimaen) mahkum olan bir kimsenin yeni suçlar işlemesinin önüne geçmek amacıyla eklenmiştir. TCK.nun 112/2. madde ve fıkra hükmü nevileri başka başka cezalar havi olan hükümler en ağır ceza için konulan müddetin geçmesi ile ortadan kalkar hükmünün açıklığı karşısında da Ankara Beşinci Ağır Ceza Mahkemesinin 23.8.1983 ve 12.5.1989 günlü kararları isabeti haiz görülmemiştir.
Sonuç: Yazılı emre dayalı tebliğname münderecaatı bu itibarla yerinde bulunduğundan CMUK.nun 343. maddesi uyarınca anılan Ankara Beşinci Ağır Ceza Mahkemesinin 23.8.1983 gün ve 1983/38 müt. sayılı kararı ile yine aynı mahkemece verilen 12.5.1989 gün 1989/51 D. İş sayılı kararlarının BOZULMASINA müteakip işlemlerin mahalinde yapılmak üzere infaz dosyasının Cumhuriyet Başsavcılığına tevdiine 14.9.1989 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy