(2863 S. K. m. 4, 23, 25, 27, 64, 67) (647 S. K. m. 4, 5, 6) (765 S. K. m. 59, 72)
Dava: 2863 Sayılı Yasaya muhalefet suçundan sanık E.Ş.nin yapılan yargılaması sonunda; 2863 sayılı yasanın 4. ve 27. maddeleri aracılığıyla 67; 647 sayılı yasanın 4, 5, 6. maddeleri ve TCKnun 72. maddeleri gereğince 1.201.590.000.- Lira ağır para cezasıyla mahkumiyetine dair Bozüyük Asliye Ceza Mahkemesinden verilen 05.03.2002 gün ve 2000/27 Esas, 2002/107 Karar sayılı hükmün süresi içinde Yargıtayca incelenmesi sanık vekili tarafından istenilmiş olduğundan dava evrakı C. Başsavcılığının bozma isteyen 04.06.2003 tarihli tebliğnamesi ile daireye gönderilmekle, incelenerek gereği görüşüldü:
Karar: Sanık E.Ş. ve temyize gelmeyen sanık Y.Ö.nün tanımadığı şahıslardan temin ettikleri ve sanık Y.Ö.nün evinde muhafaza ettikleri suça konu eserleri alıcı kılığında eve gelen jandarma istihbarat ekiplerine satmak isterken suçüstü yakalandığı iddia ve kabul olunan sanığın eyleminin 2863 Sayılı Yasanın 27. maddesi delaletiyle aynı yasanın 67. maddesindeki izinsiz kültür varlığı ticaretini yapmak suçunu oluşturduğu ve suçun tamamlandığının mahkemece dosya içeriğine uygun olarak kabul edildiği halde gerekçe bölümünde fazladan 2863 Sayılı Yasanın 4. maddesine muhalefet edildiğinin yazılması sonuca etkili görülmediğinden tebliğnamedeki 2, 3 ve 4. numaralı bentlerdeki bozma isteyen düşüncelere iştirak olunmamış, 14.01.2000 tarihli sanık E.Ş.ye ait evde yapılan arama tutanağında el konulan kalp şeklinde kabartma işlemeli şarap kutusunun sanıklar hakkındaki soruşturma evrakları ile ekindeki suça konu eşyalar arasında bulunmadığının anlaşılması karşısında söz konusu taşınır kültür varlığının akıbeti ve sorumluları hakkında zamanaşımı içinde işlem yapılması mümkün görülmüştür.
Yapılan duruşmaya, toplanıp karar yerinde gösterilen delillere, mahkemenin soruşturma neticelerine uygun şekilde oluşan inanç ve takdirine, incelenen dosya içeriğine göre sanık vekilinin suçun niteliğine, TCKnun 59. maddesinin uygulanması gerektiğine ilişen ve yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddine; ancak:
2863 Sayılı Yasanın 25. maddesi, 4. madde uyarınca Bakanlığa bildirilen ve 23. maddede belirlenen taşınır kültür ve tabiat varlıklarının tasnif ve tescile tabi tutulacağını öngörmüştür. Tasnif, incelenen taşınır kültür ve tabiat varlığının korunması gerekli olup olmadığının belirlenmesidir. Bu tasnif sonucunda korunması gerekli görülenlerin belge ve envanter listeleri düzenlemek suretiyle tescili yapılır ve bunların birer nüshası müze dosyalarında muhafaza edilir. Devlet müzesinde bulunması gerekli görülenler usulüne uygun biçimde ve 64. maddede yazılı koşullar uyarınca müzelere alınırlar. Müzelere alınmasına gerek bulunmayanlar ise yukarıda açıklanan belgelerle sahiplerine iade olunurlar.
Bu itibarla bir taşınır kültür varlığının hem tescil dışı olması ve hem de müzede korunması gerekli değer taşıması mümkün değildir. Zira tescil dışı bırakılan varlıklar korunması gerekmeyen ve bu nedenle 2863 Sayılı Yasa kapsamı dışında kalan kültür varlıklarıdır.
Mahkemece suça konu eserler üzerinde öğretim üyelerinden oluşan bilirkişilerin inceleme yaparak düzenlediği 05.07.2000 ve 16.07.2001 günlü bilirkişi raporları ile arkeolog bilirkişilerin düzenlediği 26.04.2001 tarihli bilirkişi raporlarında suça konu eserlerin tasnif ve tescil dışı, müzelerde korunması gerekli, etütlük değerde olduğu belirtilmiştir. Bu belirtmenin kendi içinde ve raporlar arasında çelişkili olduğu gözetilerek öncelikle suça konu taşınır kültür varlıkları üzerinde yeniden bilirkişi incelemesi yaptırılarak yukarıdaki açıklamalar ışığında her bir kültür varlığının korunması gerekli taşınır kültür varlığı olup olmadıklarının kesin olarak saptandıktan sonra karar verilmesi gerekirken, anılan çelişkili raporlara dayanılarak yazılı şekilde hüküm kurulması,
Sonuç: Yasaya aykırı, sanık vekilinin temyiz itirazları bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebeplerden dolayı CMUKnun 321inci maddesi uyarınca istem gibi BOZULMASINA, 29.06.2004 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy