(4721 S. K. m. 683, 737) (2872 S. K. m. 28)
Dava: Taraflar arasında görülen davada; Davacı 1 nolu parselde yazlık konutunun bulunduğunu, konutunun hemen karşısında Kıyı Yasası çerçevesinde 100 metrelik sahil bandı içinde bulunan 3 nolu parsel maliki davalı tarafından kapalı diskotek yapıldığını,diskoteğin deniz manzarasını kapattığını, rüzgarını kestiğini, gürültü kirliliğine sebep olduğunu ileri sürerek diskotek yapının kalini istemiştir.
Davalı, davanın reddini savunmuştur. Fer'i müdahiller, davacı iddiasının doğru olduğunu belirtmişlerdir.
Mahkemece,davanın reddine karar verilmiştir.
Karar,davacı vekili tarafından süresinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla,duruşma günü olarak saptanan 19.4.2005 Salı günü saat 9.15 te daireye gelmeleri için taraf vekillerine tebligat yapıldığı temyiz eden vekili avukata çıkarılan davetiyenin tebliğ edilemeden döndüğü,davetiye tebliğine rağmen temyiz edilenler ile vekili avukatın gelmedikleri anlaşıldı,incelemenin dosya üzerinde yapılmasına,süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra bilahare Tetkik Hakimi raporu okundu,düşüncesi alındı.Dosya incelendi gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Dava, komşuluk hukukundan kaynaklanan çekişmenin yıkım suretiyle giderilmesi isteğine ilişkindir. Mahkemece,davanın reddine karar verilmiştir. Dosya içeriğinden,toplanan delillerden; kayden davacıya ait 1 parsel sayılı taşınmaz ile deniz arasında davalı tarafından disko olarak işletilen yapı oluşturulduğu görülmektedir.Davacı anılan yapının ruhsata aykırı bölümleri bulunduğunu bu halin deniz manzarasını kısmen kapattığını ve görüntüye engel teşkil ettiğini,ayrıca diskoda yapılan müziğin kendisini rahatsız edici boyutta bulunduğunu ileri sürerek bunun giderilmesini istemiştir.
İddianın incelenmesi amacıyla yapılan keşifler sonucu bilirkişi rapor ve krokilerinden davalı tarafından çekişmeli 3 parsel sayılı taşınmazdaki yapıya imara aykırı ilaveler yapıldığı,bunun davacının deniz görüntüsünü engellediği,ses kirliliği ile ilgili olarak da yapının kullanış amacına uygun olmaması nedeniyle davacıyı rahatsız edici boyutta bulunduğu anlaşılmaktadır.
Çekişmeli yapının tadilat projesi ile imara uygun hale getirilmesi amacıyla yapılan düzenlemenin de idari yargı yerinde iptal edildiği sabittir.
İmara aykırılığın komşuluk hukuku açısından çevreye zarar vermediği takdirde idari yaptırımı ve idari yargıyı ilgilendireceğinde kuşku yoktur.Ne var ki, anılan aykırılıkların çevreye zarar verdiği hallerde bunun çözüm yerinin adli yargı yeri olacağı da tartışmasızdır.
Bilindiği üzere; çağdaş hukuk sistemlerindeki tanımıyla mülkiyet: geniş haklar, buna bağlı yetkiler ile birlikte bazı ödevlerin oluşturduğu bir hukuksal kurumdur. Başka bir söyleyişle mülkiyet, tanıdığı geniş hak ve yetkilerin yanında bazı ödevlerde yükleyen bir ayni haktır. Medeni Kanunun 683. maddesinde "Bir şeye malik olan kimse hukuk düzeninin sınırları içinde, o şey üzerinde dilediği gibi kullanma, yararlanma ve tasarrufta bulunma yetkisine sahiptir." hükmü getirilmek suretiyle mülkiyet hakkının kanunla kısıtlanabileceğine işaret olunmuştur. Bu doğrultuda olmak üzere, taşınmaz malikini komşusuna zarar verebilecek her türlü taşkınlıklardan kaçınmakla yükümlü kılan aynı kanunun 737. maddesi, komşuluk ilişkilerinden doğan zorunlu çıkar çatışmalarını düzenlemiş, bir arada yaşamak durumunda olan, komşu taşınmaz maliklerinin ekonomik, sosyal çıkarlarını dengede tutabilmek için onlara katlanma ve kaçınma ödevleri yüklemiştir.
O halde, bir toplumda birlikte yaşama olanağı sağlayan insancıl, gerçekçi, zorunlu temel hukuk kuralına göre, hakim; somut olayın özelliğini, taşınmazların konumlarını, kullanma amaçlarını, niteliklerini, yöresel örf ve adetleri, toplumun doğal ihtiyaç ve gerçeklerini göz önünde bulundurarak, komşuların birbirlerine göstermekle yükümlü oldukları olağan katlanma ve hoşgörü sınırını aşan bir taşkınlığın bulunup bulunmadığını saptama,zararı giderici önlemlerden en uygununu bulma, kaçınılmaz müdahaleleri yapmak suretiyle özverileri denkleştirme durumundadır.
Bunun içinde zararın niteliği, kapsamı ve ne surette giderileceği yönünde tarafların tüm delilleri toplandıktan, gerektiğinde yerinde keşif yapıldıktan sonra uzman bilirkişilerden bilim ve tekniğe uygun gerekçeli rapor alınması zorunludur.
Somut olayda, mahkemece yukarıda açıklanan ilkeleri kapsar biçimde bir inceleme yapıldığı söylenemez.Eksik soruşturma ile hüküm kurulmuş olması doğru değildir.Öte yandan belirlenen zararlar yönünden,davalı tarafından zararı giderilmesi yolunda tedbirlerin alınmakta olunduğu şekilde bir gerekçe ile çekişmenin çözüldüğünü,ya da çözüleceğini kabul etmek de mümkün değildir.
Hal böyle olunca,gerek görüntü gerekse ses kirliliği açısından aralarında çevre mühendisinin de bulunduğu bilirkişi kurulu aracılığıyla yeniden inceleme yapılması,bu incelemede genel hükümler yanında,2872 sayılı Çevre Kanununun ve bununla ilgili yönetmeliklerinin de dikkate alınması,iddia edilen zararlarının mevcudiyetinin saptanması halinde bilirkişilerden zararın giderilmesini sağlayabilecek önlemlerinin ne olduğunun sorulması ve bu önlem ya da önlemlerden birine hükmedilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere karar verilmesi doğru değildir.
Sonuç: Davacının temyiz itirazları yerindedir.Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü H.U.M.K.'nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA,alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine,19.4.2005 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy