(1086 S. K. m. 428, 445) (4916 S. K. m. 24)
Taraflar arasında görülen davada;
Davacı, 321 ada 30 parsel s. taşınmaz ile ilgili kesinleşmiş ve birbiri ile çelişen iki hakem kararı bulunduğunu, bu durumun HUMK. nun 445 vd. hükümleri uyarınca yargılamanın iadesi nedeni olduğunu ileri sürerek yargılamanın yenilenmesi isteminin kabulü ile Gebze 1. Asliye Hukuk Mahkemesine ilişkin 1985/239 esas, 1986/142 karar s. hakem sıfatıyla verilen ilamın ortadan kaldırılması isteminde bulunmuştur.
Davalı, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, hakem sıfatıyla yapılan yargılama sonucu, çekişmeli taşınmazda imar uygulaması yapıldığı, çekişmeli durumun giderildiği gerekçesiyle hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiştir.
Karar, davacı vekili tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi Sadettin Akyol'un raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.
Dava, yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkindir.
Mahkemece, hakem sıfatıyla yapılan yargılama sonucu hüküm kurulmasına yer olmadığına karar verilmiştir.
Dosya içeriğinden, toplanan delillerden; çekişme konusu 321 ada ve 30 parsel s. taşınmaz ile ilgili olarak Gebze Belediye Başkanlığı'nın Mal Müdürlüğü aleyhine açmış olduğu mülkiyete yönelik dava sonucunda, Gebze 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1985/239 esas, 1986/142 karar s. hakem kararı ile dava konusu taşınmazın Belediye'ye aidiyeti yönünde hüküm kurulduğu ve kararın 17.7.1986 gününde kesinleştiği, aynı taşınmazla ilgili olarak Milli Savunma Bakanlığı'nın, Belediye aleyhine açmış olduğu dava sonucunda da Gebze 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 1998/562 esas, 1999/444 karar s. hakem kararı ile taşınmazın 4415 m2'lik bölümünün Milli Savunma Bakanlığı'na ilişkin olduğunun belirlendiği ve bu kararın da 17.1.2000 gününde kesinleştiği; Hazinenin eldeki dava ile belirtilen hakem kararları arasındaki çelişkinin giderilmesi ve Gebze 1.Asliye Hukuk Mahkemesine ilişkin 1985/239 esas, 1986/142 karar s. hakem hükmünün ortadan kaldırılması isteminde bulunduğu davaya hakem sıfatıyla bakılıp, 27.4.2004 gününde sonuçlandırıldığı görülmektedir.
Bilindiği üzere, HUMK. nun 428. maddesi gereğince yargılamanın yenilenmesi istekli davalarda görevli mahkeme hükmü veren mahkemedir. Ne var ki, yürürlükte bulunan 3533 S. Kanunun 4. maddesi 19.7.2003 gününde yürürlüğe giren 4916 S. Kanunun 24. maddesi ile değişikliğe uğramış, yeni düzenleme ile "taşınmaza ait uyuşmazlıklarda, taşınmazın aynına yönelik" çekişmeler hakemin görev alanından çıkarılmıştır.
Somut olayda uyuşmazlığın taşınmazın aynına yönelik olduğu tartışmasızdır. Öte yandan görev kuralları kamu düzeni ile ilgili olup, mahkemece davanın her aşamasında re'sen (kendiliğinden) dikkate alınması zorunludur. Yeni kanuni düzenleme eldeki dava bakımından da göz önünde bulundurulmalıdır.
Hal böyle olunca, anılan yasadan sonra davada hakemin görevli olamayacağı düşünülerek yargılamanın yenilenmesi istemli davanın genel yargı yerinde görülmesi yönünde, davanın görev yönünden reddine karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu üzere hüküm kurulması doğru değildir. Davacı hazinenin temyiz itirazları yerindedir. Kabulüyle, hükmün açıklanan sebeplerden ötürü HUMK. nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, 28.04.2005 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy