(4721 S. K. m. 683) (1086 S. K. m. 376, 381, 388, 389) (2709 S. K. m. 141)
Dava: Taraflar arasında görülen davada;
Davacılar, kayden maliki oldukları dava konusu 38854 ada 26 parsel sayılı taşınmazlarına davalıların gecekondu inşa etmek suretiyle haksız olarak elattıklarını ileri sürerek elatmanın önlenmesi, yıkım ve ecrimisil isteklerinde bulunmuşlardır.
Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.
Mahkemece, davalılara ait yapıların imar uygulaması ile tecavüzlü hale geldiği gerekçesiyle davanın kısmen kabul kısmen reddiyle davalılar Yaşar, Fazlı, Tahsin, Osman Veli'nin elatmasının önlenmesine, karada belirtilen enkaz bedellerinin davalılara ödenmesi karşılığı davalılara ait yapıların yıkımına ve ecrimisile karar verilmiş, davalılar Hüseyin İyigün ve Hüseyin Cılvırlıoğlu hakkında dava atiye bırakıldığından karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.
Karar, davacılar vekili, davalılar Veli ve Osman mirasçıları vekilleri ile davalılar Tahsin Daştan, davalı Fazlı Baştürk tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi Uğur Şentürk'ün raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: Dava, çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi, yıkım ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Bilindiği üzere, tarafların tüm delilleri toplanıp, tetkik edildikten ve HUMK.nun 376. maddesine göre; son sözleri dinlenip duruşmanın bittiği bildirildikten sonra hakimin; aynı yasanın 388. maddesi uyarınca kararı gerekçesi ile birlikte (tam olarak) yazması ve hüküm sonucunu 389. maddede öngörülen biçimde tefhim etmesi asıldır.
Ne var ki, uygulamada söz konusu yasanın 381. maddesinin son fıkrasının getirdiği ayrıcalığa dayanılarak bazı zorunlu nedenlerle sadece hükmün sonucu tutanağa geçirilip tefhim edilmekte, gerekçeli karar daha sonra yazılmaktadır.
İşte bu gibi hallerde HUMK.nun 389. maddesine uygun olarak tarafların hak ve yükümlülüklerini açıkça gösteren tefhim ile aleniyet ve hukuki varlık kazanan kısa karara daha sonra yazılan gerekçeli kararın uygun olması zorunludur. Esasen kısa kararı yazıp, tefhim etmekle davadan elini çekmiş olan hakimin artık bu kararını değiştirmesine yasal olanak yoktur. Öte yandan, kısa kararla gerekçeli kararın çelişkili olması, yargılamanın aleniyeti, kararların alenen tefhim edilmesine ilişkin Anayasa'nın 141. maddesi ile HUMK.nun yukarıda değinilen buyurucu nitelikteki maddelerine de aykırı bir durum yaratır. Ayrıca anılan husus kamu düzeni ile ilgili olup, gözetilmesi yasa ile hakime yükletilmiş bir ödevdir. Aksine düşünce ve uygulama yargı, yargıç ve kararlarının her türlü düşünceden uzak, saygın ve güvenilir olması ilkesi ile de bağdaşmaz.
Kısa kararda olmadığı halde, gerekçeli kararda catiye bırakıldığından davalılar Hüseyin İyigün ile Hüseyin Cılvıroğlu hakkında karar verilmesine yer olmadığına denilmek suretiyle kısa kararla gerekçeli karar arasında çelişkiye düşülmüştür.
Sonuç: Değinilen ilke ve yasa hükümleri gözardı edilerek kısa karara çelişkili olarak gerekçeli karar yazılması doğru değildir. Hal böyle olunca, hükmün 10.4.1992 gün, 1992/7 Esas, 1992/4 sayılı Yargıtay İçtihatları Birleştirme Kararı çerçevesinde bir karar verilmek üzere HUMK.nun 428. maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 12.07.2007 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy