MAHKEMESİ : ALTINÖZÜ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 30/12/2009
NUMARASI : 2008/59-2009/302
Taraflar arasında görülen davada;
Davacı, paydaşı olduğu 880 parsel sayılı taşınmazın paydaşlar arasında fiilen taksim edildiğini, davalının bu parsel üzerindeki evine müdahale ettiğini, ayrıca taşınmazın bir kısmını iletişim şirketine direk dikmesi için kiraya verdiğini, yine paydaşı olduğu 879 parsel sayılı taşınmazında bir bölümünün yol olarak kullanıldığını ileri sürerek, elatmanın önlenmesine ve ecrimisile karar verilmesini istemiştir.
Davalı, davalıya ait taşınmazlara haksız bir müdahalesi olmadığını belirterek, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, çekişme konusu taşınmazlara davalının haksız müdahalesi ve kullanımı olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Karar, davalı tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp, düşünüldü.
Dava, elatmanın önlenmesi ve ecrimisil isteklerine ilişkindir.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden, çekişme konusu 880 parsel sayılı taşınmazda davacı ile davalının paydaş oldukları, 879 parsel sayılı taşınmazda ise yalnız davacının paydaş olduğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiş ise de, paydaşlar arasında kullanmaya ilişkin bir anlaşma olup olmadığı belirlenmemiştir.
Bilindiği üzere; paylı mülkiyette taşınmazdan yararlanamayan paydaş, engel olan öteki paydaş veya paydaşlardan payına vaki elatmanın önlenilmesini her zaman istiyebilir. Hatta elbirliği mülkiyetinde dahi paydaşlardan biri öteki paydaşların olurlarını almadan veya miras şirketine temsilci atanmadan tek başına ortak taşınmazdan yararlanmasına engel olan ortaklar aleyhine elatmanın önlenilmesi davası açabilir. Ancak, o paydaşın, payına karşılık çekişmesiz olarak kullandığı bir kısım yer varsa açacağı elatmanın önlenilmesi davasının dinlenme olanağı yoktur. Yerleşmiş Yargıtay İçtihatlarına ve aynı doğrultudaki bilimsel görüşlere göre, payından az yer kullandığını ileri süren paydaşın sorununu elatmanın önlenilmesi davası ile değil, kesin sonuç getiren taksim veya şuyuun satış yoluyla giderilmesi davası açmak suretiyle çözümlemesi gerekmektedir.
Öte yandan, yurdumuzda sosyal ekonomik nedenlerle kırsal kesimlerden kentlere aşırı akım, nüfus çoğalması, büyük mesken ve işyeri ihtiyacı nedeniyle hızlı yapılaşma karşısında görevli mercilerin aciz kalmaları veya çeşitli nedenlerle göz yummaları sonucu, izinsiz, ruhsatsız, resmi kayıtlara bağlanmayan büyük yerleşim alanları oluştuğu, bu arada paylı taşınmazların tapuda resmi ifrazları yapılmadan paydaşlar arasında haricen veya fiilen taksim edilip üzerlerine büyük mahalleler hatta beldeler yapıldığı bir gerçektir. Bilindiği üzere T.M.K.nun 706, B.K.nun 2l3, T.K.nun 26. maddeleri hilafına tapulu taşınmazlarda harici veya fiili taksim ile payların mülkiyeti ana taşınmazdan ayrılamaz. Ne varki, taşınmazın kullanma biçimi tüm paydaşlar arasında varılan bir anlaşma ile belirlenmiş ya da fiili bir kullanma biçimi oluşmuş, uzun süre paydaşlar bu durumu benimsemişlerse kayıtta paylı, eylemsel olarak ( fiilen) bağımsız bu oluşumun tapuda yapılacak resmi taksime veya şuyuun satış suretiyle giderilmesine yahut o yerde bir imar uygulaması yapılmasına kadar korunması, " ahde vefa" kuralının yanında M.K.nun 2. maddesinde düzenlenen iyi niyet kuralının da bir gereğidir. Aksi halde, pekçok kimse zarar görecek toplum düzeni ve barışı bozulacaktır.
O halde, paydaşlar arasındaki elatmanın önlenilmesi davalarında öncelikle tüm paydaşları bağlayan harici bir taksim sözleşmesi ve özel bir parselasyon planın olup olmadığı veya fiili kullanma biçiminin oluşup oluşmadığı üzerinde özenle durulmalı, varsa çekişmeli yerin kimin kullanımına terk edildiği saptanılmalı, harici veya fiili taksim yoksa uyuşmazlık yukarıda değinildiği gibi, T.M.K'.nun müşterek mülkiyet hükümlerine göre çözümlenmelidir.
Hal böyle olunca, tarafların ve dava dışı kişilerin paydaşı olduğu 880 parsel sayılı taşınmazda özel parselasyon veya fiili kullanma biçiminin oluşup oluşmadığının, oluşmuş ise davacının payına özgülenen, diğer bir deyişle payına karşılık kullanımına bırakılan davalının bir elatmasının bulunup bulunmadığının duraksamaya yer bırakmayacak biçimde belirlenmesi, aksi durumda fiili kullanma biçiminin oluşmadığının kabulü halinde, uyuşmazlığın paylı mülkiyet hükümlerine göre çözümleneceği gözetilerek, davacının kullandığı ya da kullanabileceği yer bulunup bulunmadığının saptanması, ayrıca davacının paydaşı olduğu 879 parseli 3.kişi konumundaki davalının yol olarak kullanıp kullanmadığının da tereddüde yer bırakmayacak şekilde belirlenerek, hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere karar verilmiş olması yerinde değildir.
Davalının, temyiz itirazı yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerle HUMK.'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 28.6.2010 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy