MAHKEMESİ : ANKARA 20. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 16/04/2009
NUMARASI : 2009/5-2009/123
Taraflar arasında görülen davada;
Davacılar, Altındağ Belediye Encümeninin 18.4.2000 tarih, Ankara Büyükşehir Belediye Encümeninin 29.6.2000 günlü kararları ile yeni bir imar planı olan 68600/2 sayılı imar planının yürürlüğe konulduğunu, bu planda ıslah planında mevcut adaların değişikliği uğratıldığını, mevcut olmayan adalar meydana getirildiğini, Ankara 2.İdare Mahkemesinin 2000/1621 sayılı dosyasında plan iptali için dava açıldığını, ancak planın iptalinin taşınmazın eski plan gereği müvekkilleri adına tescilini sağlamayacağını ileri sürüp, Altındağ 19613 ada 4-6, 19626 ada 1-2-3-4, 19627 ada 1-2-19, 631 ada 1, 19628 ada 1, 19624 ada 3-4 sayılı parsellerin tapu kayıtlarının iptaline eski halinin iadesine; 55 ada 1 ve 8787 ada 7-8-9-10-11-12-13-14 nolu parselleri olarak müvekkilleri adına tesciline karar verilmesini istemişlerdir.
Davalı Altındağ Belediyesi, yapılan planın parselasyon planı olduğunu, Ankara 2.İdare Mahkemesinin 2001/1621 sayılı dosyasında dava sonucunun beklenmesi gerektiğini belirtip, davanın reddini savunmuştur.
Davalı Hazine, imar planının iptali için idare mahkemesinde dava açabileceğini, idare mahkemesince plan iptal edildiği takdirde kendiliğinden eski haline iade edileceğini, bu nedenle adliye mahkemelerinde dava açma hakkı olmadığını belirterek, davalı Vakıflar İdaresi ise 19626 ada 2 sayılı parselde müvekkili idarenin payı olmadığını belirterek davanın reddi gerektiğini savunmuştur.
Davanın kabulüne ilişkin kararın temyizi üzerine Dairece; "... 5366 Sayılı Yıpranmış Tarihi ve Kültürel Taşınmaz Varlıklarının Yenilenerek Korunması ve Yaşatılarak Kullanılması Hakkında Kanun uyarınca Ankara Büyükşehir Belediye meclisinin 15.7.2005 gün ve 1952 sayılı kararı ile bu yerlerin yenileme alanı olarak belirlendiği ve bu belirlemenin Bakanlar Kurulunca onaylandığı ve Resmi Gazetede yayımlandığı, Oysa, sözkonusu yasanın, yasa kapsamına giren parsellerde uygulanabilmesi ve yapılacak yenileme projesi hükümlerine tabi olması için aynı yasanın 4. maddesine göre anlaşma yoluyla kamulaştırma yapılması, anlaşma sağlanamadığı takdirde ilgili İl Özel İdaresi ve belediye tarafından kamulaştırılması gerektiği, taşınmazların bulunduğu yerlerin yenileme alanı olarak belirlenmesinin eldeki davanın görülmesine engel olmadığı, davanın niteliği gereği ve mevcut duruma göre 5366 sayılı yasanın eldeki davada uygulanma olanağının bulunmadığı, hal böyle olunca, işin esası hakkında karar verilmesi gerekirken, yazılı olduğu üzere hüküm kurulmuş olmasının doğru olmadığı...." gerekçesi ile bozularak yerel mahkemesine iade edilmiş, mahkemece bozmaya uyularak yapılan yargılama sonucunda, davanın kabulüne karar verilmesi üzerine Karar, bir kısım davalılar vekilleri tarafından süresinde temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi Selda Özer'in raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.
Dava, imar parsellerinin tapularının iptali ile kadastral çapa dönülmesi istemine ilişkindir.
Davacılar, imar parsellerinin oluşumuna esas idari işlemin idari yargı yerinde iptal edilerek kesinleştiğini ileri sürerek kadastral çapa dönülmesi istemi ile eldeki davayı açmışlardır. Temyiz incelemesine esas olarak eksikten getirtilen Ankara Büyükşehir Belediye Başkanlığı İmar ve Şehircilik Dairesi Başkanlığının 17 Haziran 2009 tarihli yazısına göre; 68600/2 sayılı imar planının Ankara 2. İdare Mahkemesinin 06.06.2001 tarih 2000/1621 Esas ve2001/703 Karar sayılı kesinleşmiş ilamı ile iptaline karar verildikten sonra davaya konu taşınmazların tekrar ele alınarak 68600/3 ve 68600/4 sayılı imar uygulamalarına tabi tutulduğu, bunun üzerine davacılar tarafından 68600/4 nolu parselasyon planını onaylayan idari merci kararının iptali için Ankara 8. İdare Mahkemesinde iptal davası açıldığı, Mahkemenin 30.12.2005 gün 2004/498 Esas ve 2005/2548 sayılı kararı ile işlemin iptaline karar verildiği, kararın temyizi üzerine Danıştay 6. Dairesinin 23.02.2007 tarih 2006/5047 Esas ve 2007/1095 Karar sayılı ilamı ile bozulmasına karar verildiği anlaşılmaktadır.
Mahkemece uyulan bozma ilamı doğrultusunda davanın kabulüne ve kadastral çapın ihyasına karar verilmiş olması kural olarak doğru ise de, imar uygulamaları sonrasında oluşan yeni imar parsellerine ait idari işlemin ayakta olup olmadığı işlemin iptali için davacılar tarafından açılan davanın neticelenip neticelenmediği ve sonucunun ne olduğu mahkeme tarafından araştırılmamıştır. Bilindiği gibi, tescilin dayanağını oluşturan idari karar hukuki varlığını koruduğu sürece açılan tapu iptali tescil davasının dinlenebilme olanağı yoktur. Diğer bir deyişle, tapu kütüğündeki tescil idari karara dayanması halinde kararın idari yargı yerinde iptal edilmesi durumunda tescil hukuki dayanağını yitirir ve yolsuz tescil halini alır.
Hal böyle olunca; yukarıda sözü geçen idare mahkemesi dosyasının neticesinin elde görülmekte olan davayı etkileyecek mahiyette olması sebebi ile dava devam ediyorsa bekletici mesele yapılması, sona ermiş ise imar işlemi dayanağı idari işlemin iptal edilip edilmediği göz önüne alınarak uyuşmazlığın çözümü bakımından olumlu yada olumsuz bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı şekilde davanın kabulüne karar verilmiş olması doğru değildir.
Davalılar Hazine, Altındağ Belediye Başkanlığı ve Vakıflar Genel Müdürlüğü vekillerinin temyiz itirazları bu bakımdan yerinde görüldüğünden kabulü ile hükmün açıklanan gerekçe ile HUMK.nun 428.maddesi uyarınca BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 18.4.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy