MAHKEMESİ : ZONGULDAK 2. ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
TARİHİ : 21/05/2013
NUMARASI : 2007/81-2013/143
Yanlar arasında görülen tapu iptali, tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın, kabulüne ilişkin olarak verilen karar taraflarca yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;
Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı pay oranında iptal ve tescili ile davalının murisin banka hesabından çektiği paranın pay oranında tahsili isteklerine ilişkindir.
Mahkemece, işlemin muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden davacıların, muris S. B.tarafından muvazaalı şekilde davalıya temlik edilen 780 parsel sayılı taşınmazın tapu kaydının iptali ile payları oranında adlarına tescili ve Zonguldak 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2001/239-286 sayılı dosyasında mirasbırakan lehine hükmolunan kamulaştırma bedelinden davalı tarafından hileyle çekilen 17.979,39.-TL'nin payları oranında tahsili istemiyle 17.979,39.-TL dava değeri göstererek eldeki davayı açtıkları ve yargılama sırasında da taşınmaza ilişkin talep yönünden harcın ikmal ettirilmediği anlaşılmaktadır.
Hemen belirtilmelidir ki; iddianın içeriği ve ileri sürülüş biçiminden davanın taşınmaz malın aynına ilişkin olduğu ve konusunu oluşturan hakkın para ile değerlendirilmesinin mümkün bulunduğu açıktır. Bu tür bir davada, HUMK'nun 413(6100 sayılı HMK'nun 120) ve 492 Sayılı Harçlar Kanununun 16. maddesi uyarınca dava değerinin tahsili istenen bedelle birlikte dava konusu taşınmazda davacıların miras paylarının değerinden ibaret olacağı ve belirlenen bu değer üzerinden Harçlar Kanununun 26, 27, 28, 30 ve 32 maddelerinin öngördüğü şekilde işlemlerin yerine getirileceği ve gerekli olan harcın alınacağı tartışmasızdır.
Öte yandan, Harçlar Kanunu harç alınmasını veya tamamlanmasını yanların isteklerine bırakmamış; değinilen yönün mahkemece kendiliğinden (re'sen) gözetilmesini hükme bağlamıştır. 492 Sayılı Kanunun 32.maddesinde ise yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı vurgulanmış 30.madde hükmünde de "... muhakeme sırasında tespit olunan değerin dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa yalnız o celse için muhakemeye devam olunur; takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz. HUMK.' nun 409.maddesinde (6100 sayılı Yasanın 150. maddesi) gösterilen süre içinde dosyanın muameleye konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır." düzenlemesine yer verilmiştir.
Hal böyle olunca; öncelikle dava konusu taşınmazda davacıların miras paylarının keşfen saptanan değeri üzerinden peşin harcın alınması ve bu gereklilik yerine getirildiği takdirde davaya devam edilmesi gerekirken, anılan husus gözardı edilerek muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı pay oranında iptal ve tescile ilişkin davanın harçsız görülmesi sonucunu doğuracak şekilde hüküm kurulması yerinde değildir.
Tarafların bu yöne değinen temyiz itirazları yerindedir. Kabulü ile hükmün açıklanan nedenlerden ötürü (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'nun 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, bozma sebebine göre sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine yer olmadığına, 09.12.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.