MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ
DAVA TÜRÜ : GAİPLİK - TAPU İPTALİ VE TESCİL
Taraflar arasında görülen tapu iptali ve tescil davası sonunda, yerel mahkemece davanın kabulüne ilişkin olarak verilen 26.01.2016 tarihli asıl karar ve 18.01.2021 tarihli ek karar davalı Kayyım vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ...’ün raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;
-KARAR-
Dava, 5737 sayılı Yasanın 17.maddesine dayalı olarak gaiplik, tapu iptali ve tescil isteğine ilişkindir.
Davacı ... İdaresi, “... Vakfından” icareli dava konusu 155 ada 8 parsel sayılı taşınmazın 12/21 hissesinin iştirak halinde ..., ... ve ... adlarına, 2/21 hissesinin ise ... adına kayıtlı olduğunu, adı geçenlerin gaip kişilerden olması sebebiyle ... defterdarının kayyım tayin edildiğini, 5737 sayılı Yasanın 17.maddesi uyarınca taşınmazın vakıf adına tescili gerektiğini ileri sürerek mutasarrıflar hakkında gaiplik kararı verilmek suretiyle, adlarına olan tapu kaydının iptali ile Vakfı adına tesciline karar verilmesini istemiştir.
Davalı kayyım vekili, davanın reddini savunmuştur.
Mahkemece, 5737 Sayılı Yasanın 17. madde koşullarının oluştuğu gerekçesiyle kayıt malikleri ..., ... ve ... yönünden davanın kabulüne karar verilmiş, Dairenin 02.03.2020 tarihli geri çevirme kararı ile “çekişmeli taşınmazın paydaşlarından ... oğlu ... yönünden de gaiplik kararı verilmek suretiyle iptal-tescil talebinde bulunulduğu halde, mahkemece ... oğlu ... hakkında olumlu ya da olumsuz bir hüküm kurulmadığı, 7251 sayılı Kanunun 27. maddesi ile 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununa eklenen 305/A-1 maddesi gereğince ... oğlu ... hakkındaki istek yönünden ek karar verildikten sonra dosyanın gönderilmesi” şeklinde geri çevirme yapıldığı, mahkemece geri çevirme kararı uyarınca işlem yapılarak, 18.01.2021 tarihli ek karar ile kayıt maliki ... oğlu ... yönünden de davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dosya içeriği ve toplanan delillerden; çekişme konusu 155 ada 8 parsel sayılı taşınmazın 12/21 payının verasette iştirak halinde ... oğlu ..., Vasil oğlu ... ve Vasil oğlu ... ile 7/21 payının ... oğlu ... adına 10.07.1952 tarihli kadastro işlemi ile tescil edildiği, taşınmazın kaydında "... Vakfından icareli" şerhi bulunduğu, ... 1. Sulh Hukuk Mahkemesinin 02.05.2002 tarih ve 2002/69 E. 2002/193 K. sayılı ilamı ile adı geçenlere 3561 sayılı Yasa uyarınca ... Defterdarının kayyım olarak atandığı anlaşılmaktadır.
Öncelikle belirtmek gerekir ki; 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun(TMK) 33. maddesi; "Mahkeme, gaipliğine karar verilecek kişi hakkında bilgisi bulunan kimseleri, belirli bir sürede bilgi vermeleri için usulüne göre yapılan ilânla çağırır. Bu süre, ilk ilânın yapıldığı günden başlayarak en az 6 aydır" hükmünü içermektedir. Bu hüküm uyarınca, gaip kişiler için yapılan ikinci ilânın ilk ilândan başlayarak en az 6 ay sonra yapılması gerekeceği açıktır.
Somut olayda, mahkemece anılan hüküm gözardı edilerek ilanlar 09.03.2013 ve 09.04.2013 tarihlerinde yapılmıştır.
Diğer taraftan, 5737 sayılı Yasanın 17. maddesinde “Tasarruf edenlerin veya maliklerin mirasçı bırakmadan ölümleri, kaybolmaları, terk veya mübadil gibi durumlara düşmeleri halinde icareteynli ve mukataalı taşınmaz malların mülkiyeti vakfı adına tescil edilir.” hükmüne yer verilmiş olup, anılan yasal düzenleme uyarınca taşınmazın vakfı adına tesciline karar verilebilmesi için kayıt maliklerinin gaip olup olmadıkları, mirasçılarının bulunup bulunmadığının saptanması gerekmektedir.
Ne var ki, mahkemece hükme yeterli bir araştırma yapıldığını söyleyebilmek mümkün değildir.
Şöyle ki; dosya içerisinde yer alan 14.05.1948 tarihli akit tablosunda kayıt maliki Vasil oğlu ... tarafından çekişmeli taşınmaz üzerindeki ipoteğin Dimitri kızı Sultana Kodaki adlı şahsa temlik edildiği ve anılan resmi senette yazılı nüfus bilgilerinden, “Vasil oğlu ...’in ... Nüfusundan verilen 25.02.1934 tarihli nüfusuna göre, ... ...Sokak, 35 hane, 54 cilt, 105 sahifede kayıtlı olduğu” belirtildiği, yine dosya arasında bulunan ... ... Bankası A.Ş. tarafından ... Tapu Memurluğu’na hitaben yazılan 29.08.1934 tarihli belgeden, kayıt malik ... oğlu ...’ın çekişme konusu taşınmazı ihale suretiyle edindiği, 30.10.1934 tarih ve 4849 numaralı işlemle taşınmazdaki paya malik olduğu anlaşılmakta olup, mahkemece bu bilgi ve belgelerden yararlanılarak bir araştırma yapılmış değildir.
Hal böyle olunca, TMK'nın 33. maddesi hükmü gözetierik her iki ilan arasında 6 aylık süre bulunacak şekilde ilanların yapılması, öte yandan dosya arasında bulunan, kayıt maliki Vasil oğlu ...’in taraf olduğu ipotek akit tablosu, kimlik bilgileri, yine taşınmazın kayıt maliki ... oğlu ...’a ihale edilmesine ilişkin tapu kayıtları ve belgelerden yararlanılarak, kayıt maliklerinin kimliğinin tespitine yarar başkaca belge bulunup bulunmadığının ilgili merciilerden araştırılması, getirtilecek ve dosyada mevcut bilgilerden yararlanılmak suretiyle kayıt maliklerinin mirasçı bırakmadan ölüp ölmediğinin Nüfus Müdürlüğünden ve zabıta marifetiyle yapılacak araştırma ile tereddüte yer bırakmayacak biçimde açıklığa kavuşturulması ve 5737 sayılı Kanun'un 17. maddesindeki koşulların oluşup oluşmadığı değerlendirilerek, hasıl olacak sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik araştırma ile yetinilerek yazılı şekilde karar verilmiş olması doğru değildir.
Davalı Kayyım vekilinin yerinde bulunan temyiz itirazlarının kabulü ile 26.01.2016 tarihli asıl karar ve 18.01.2021 tarihli ek kararın (6100 sayılı Yasanın geçici 3.maddesi yollaması ile) 1086 sayılı HUMK'un 428.maddesi gereğince BOZULMASINA, alınan peşin harcın temyiz edene geri verilmesine, 29/03/2021 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.