MAHKEMESİ : Ankara Bölge Adliye Mahkemesi 16. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/3001 E., 2024/163 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Gölbaşı (Ankara) 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/632 E., 2023/414 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davalılar ... ve ... vekili, davalılar ... ve ... vekili, davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle ve davacılar vekili tarafından temyize cevap dilekçesinde duruşma talebinde bulunduğu görülmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, 23.12.2025 Salı günü duruşma yapılmasına ve duruşma gününün taraflara davetiye ile bildirilmesine karar verilmiştir.
Belli edilen günde, temyiz edilen davacılar vekili Avukat ... ile temyiz eden davalı ... vekili Avukat ..., davalılar ... ve diğerleri vekili Avukat ..., davalılar ... ve diğerleri vekili Avukat ... geldiler, davetiye tebliğine rağmen başka gelen olmadı. Gelen vekillerin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi. Temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacılar; dava konusu olan Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 223 parsel, 3 56... , 2, 3 parsel ile 1230 87... ve 8 parsel sayılı taşınmazların muris tarafından davacılardan mal kaçırmak için muvazaalı olarak devredildiğini, muris ...'ın dava konusu taşınmazların maliki iken dava konusu 223 parselde kain taşınmazın satışının gerçekleştirilmesi için ...'ya vekalet verdiğini ve yine diğer taşınmazları için ise torunu ...'a vekaletle yetki verildiğini, Ankara ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 3 56... parsel sayılı taşınmazın tamamının murise vekaleten ... tarafından amcası ...'a 97.500,00 TL'ye satıldığını, 3 56... parsel sayılı taşınmazın 97.200,00 TL bedelle ...'na satıldığını, 3 56... parselde bulunan taşınmazın 97.200,00 TL bedelle ...'a satıldığını, 1230 87... parselde bulunan taşınmazın murisin oğlu ve ...'ın babası ...'a satıldığını, bu satışların taşınmazların gerçek bedellerinin çok altında yapıldığını, satışların muvazaalı olarak mal kaçırma amaçlı yapılan birer gizli bağış işlemi olduğunu, taşınmazların elden çıkartılması için bir neden olmadığını, murisin 92 yaşında ve giderek sağlığının bozulduğu bir evrede elindeki taşınmazların neredeyse tamamına yakınını elinden çıkardığını, davalıların da taşınmazları piyasa değerleri üzerinden satın almaya güçlerinin bulunmadığını belirterek davacıların veraset ilamındaki 3/16'şardan toplam 6/16 hissesinin iptali ve bu oranda adlarına tapuya tesciline, olmadığı takdirde taşınmazların satış tarihlerindeki rayiç değer üzerinden satış tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tazminata hükmedilmesine veya tenkisine karar verilmesini istemişlerdir.
II. CEVAP
Davalı ...; davanın kendisi yönünden usulen ayrılması gerektiğini, aleyhine açılan davanın konusu olan parsele isabet eden alanın 14.125 m² olduğunu, taşınmazın imar görmediğini, davacıların dilekçelerinde devamlı olarak muris adına vekaleten satış yapan vekil ... ile alıcılar arasındaki sosyal münasebetten bahsettiğini, asıl satıcı muris ... ile alıcılar arasındaki sosyal ekonomik münasebet durumunu gündeme getirmediklerini, murisin asıl amacının taşınmazların alım-satımı sonucu hayır yapmak olduğunu, vekilin ise kendisine çıkar sağladığını, vekalet akdinin kötüye kullanılmasının söz konusu olduğunu, bu davanın konusu olmadığını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalı ...; dava konusu 223 parselin 1267/1367 hissesinin devrinde malik vekili ...'ın parasını aldığını, gerçek alıcının ... olduğunu, ... aleyhinde 2014/289 Esas sayılı dosyası açıldığından taşınmazın kendisi adına tescil edildiğini, satışın gerçek bedelinin 4.100.000,00 TL olduğunu, ... tarafından da 4.500.000,00 TL'ye ... adına devredildiğini, kendisine husumet düşmeyeceğini belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalılar ... ve ...; dava konusu 3 56... ve 3 parsel sayılı taşınmazların 3.000 m² olduğunu ve 450.000,00 TL'ye alındığını, ...'in ...'ı tanıdığını, ...'in ise ...'in arkadaşı olduğunu, taşınmazları alabilecek ekonomik güçlerinin olduğunu, muris ...'ın cami yaptırmak istediğini, taşınmaz bedelinin bir kısmı yönünden altışar aylık senetler düzenlendiğini, iyi niyetli olduklarını belirterek davanın reddini savunmuştur.
Davalılar ... ve ...; davalı ...'ın ölünceye kadar muris babası ve annesi ile birlikte ikamet ettiğini ve çiftçilikle uğraştığını, ...'ın ise ....'da çalıştığını, 223 parselin 100/1367 hissesinin ... tarafından parası ödenerek satın alındığını, avukat ...'nın murisin vekili olarak hak kazandığı 3 dönümlük hisse karşılığı vekalet ücretine hak kazandığını, satış bedelini avukatın aldığını, diğer parseller yönünden yapılan devir işleminin ...'ın vekaletnamede hibe yetkisi olmasına rağmen tapuda alım-satım olarak gösterildiğini, gerçekte hibe akdi olduğunu belirterek davanın reddini savunmuşlardır.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 06.11.2018 tarihli ve 2016/527 Esas, 2018/670 Karar sayılı kararı ile; tanık beyanları nazara alındığında muris ...'ın davacı mirasçılarından mal kaçırmak ve davalı çocuklarına mallarını bağışlamak için dava konusu taşınmazları satış yoluyla muvazaalı olarak davalılara devrettiği, davalıların fikir ve eylem birliği içinde oldukları, resmi şekilde yapılmayan bağış akitlerinin ve muvazaalı olarak yapılan satış akitlerinin geçerli olmadıkları anlaşılmakla davanın kabulüne karar verilmiş, söz konusu kararın davalı ... vekili, davalı ... vekili, davalılar ... ve... vekili, davalılar ... ve ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 07.09.2021 tarihli ve 2019/710 Esas, 2021/1458 Karar sayılı kararı ile; " ... Mahkemece dava konusu edilen tüm temliklere ilişkin resmi akitlerin getirtilmesi, böylelikle muristen davalılara temlik edilen payların net olarak belirlenmesi ve hükümde iptaline karar verilen payların miktarlarının açıkça gösterilmesi, davalılar arasında mecburi dava arkadaşlığı olmadığı hususu dikkate alınarak, her bir davalı yönünden temlik alınan taşınmaz paylarından, davacıların miras payına karşılık gelen dava değeri ayrı ayrı belirlenerek davalıların sorumlu oldukları harç ve vekalet ücreti miktarlarının her davalı için ayrı ayrı hükümde gösterilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi de isabetli olmamıştır." gerekçesi ile davalıların istinaf taleplerinin kabulü ile Yerel Mahkemece verilen kararın kaldırılmasına ve dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiş, kaldırma kararı uyarınca yapılan yargılama sonucunda Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla
; dosyada mevcut tapu kayıtları, resmi senetler ve dayanak vekaletnamelerin incelenmesi neticesinde; dava dilekçesinde yer alan 223 parsel, 3 56... , 2, 3 parsel ve 1230 87... parselin aynı şekilde mevcut olduğu, 1230 87... parselin ise 1230 87... parsel ve 1230 99... parsele gittiğinin görüldüğü, resmi senetler ve tapucu bilirkişi raporuna göre davalı ...’ın 1230 87... parseldeki 111/811 payı ile 1230 87... parseldeki 150/933 payı, 500/933 payı ve 17/311 payının mirasbırakandan gelen paylar değil, dava dışı paylar olduğunun anlaşıldığı, bu nedenle bu paylar yönünden iptal kararı verilmediği; mevcut durumda ise mirasbırakanın 29.05.2016 tarihinde ölmesi, mirasbırakanın ölüm tarihinden kısa süre önce 30.11.2015 tarihi ile 01.04.2016 tarihleri arasında malvarlığını devretmesi, mahallinde icra edilen keşif sonrası alınan bilirkişi raporuna göre resmi senetteki değerler ile gerçek bedeller arasında misli fark olması, davalı tarafın paranın ödendiği savunmasını ispat edememesi, tanık beyanlarının soyut olması, vekil ... ile davalılar ... ve ... arasında akrabalık bağı bulunması ve davalıların satış işleminin gerçek olduğuna dair başkaca bir ispatta bulunamamış olması nedeniyle davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ... ve ... vekili, davalı ... vekili, davalılar ... ve... vekili, davalı ... vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; istinaf nedenleri ile sınırlı yapılan inceleme sonucunda, Mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde esas yönünden yasaya aykırılık olmadığı gerekçesi ile davalı ..., davalılar ..., ..., davalı ..., davalılar ..., ...'ın istinaf başvurularının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalılar ... ve... vekili temyiz dilekçesi ile; dava tarihine kadar taşınmazları ellerinden çıkarmadıklarını ve hiçbir tasarrufi işlemde bulunmadıklarını, iyiniyetli olduklarını, kendileri yönünden davanın reddi gerektiğini, muris ... ya da murisin vekili ... ile aralarında akrabalık ilişkisi ya da hukuki ve ekonomik bir bağ bulunmadığını, Yerel Mahkemece tanık beyanları ve resmi kayıtlara itibar edilmeksizin hukuki dayanaktan yoksun gerekçelerle kendileri yönünden davanın kabulüne karar verilmesinin doğru olmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalılar ... ve ... vekili temyiz dilekçesi ile; dava konusu 223 parsel sayılı taşınmazın 100/1367 payının ... tarafından parası ödenerek satın alındığına dair tanıklar ... ve Avukat ...'nın yeminli ifadelerinin dikkate alınmadığını, diğer dava konusu taşınmazların muris babaları tarafından, kendisine ihtimamla bakıp gözettikleri için bağışlanmasını istediğini, yapılan akitler alım-satım olarak gösterilse de gerçekte hibe akdi olduğunu, 3 56... parsel sayılı taşınmazın dava tarihinde rayiç değerinin 400.000,00 TL olduğunu, bu iki taşınmazın altyapının olmaması dikkate alındığında davacılar tarafından iddia edilen değerlerin yarısı dahi etmediğini, murisin eşi ...'ın sağ olup 1230 87... parsel sayılı taşınmaz yönünden açılan davanın dinlenemeyeceğini, ancak bu durumun Yerel Mahkemece dikkate alınmadığını, Yerel Mahkemece iddia ve savunma çerçevesinde tenkis hükümlerinin uygulanması, 223 parsel sayılı taşınmazın 100/1367 payı yönünden açılan davanın reddine karar verilmesi gerekirken tamamen usul ve hakkaniyete aykırı hüküm kurulduğunu belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı ... vekili temyiz dilekçesi ile; iyi niyetli üçüncü kişi olduğunu ve kardeşler arasındaki mal paylaşımından kaynaklanan sorunlardan dolayı mağdur olduğunu, davacı tarafından muvazaaya dayanak olarak ibraz edilen satış protokolünde taraf olmadığını, imzasının bulunmadığını, ancak Yerel Mahkemece bu durumun göz önünde bulundurulmadığını belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Dava, muris muvazaası hukuki nedenine dayalı tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde tenkis istemine ilişkindir.
Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden; 1924 doğumlu muris ...'ın 29.05.2016 tarihinde öldüğü ve geriye davacı çocukları ... ve ... ile davalı çocukları ... ve ...'ın mirasçı kaldıkları; murisin .... Noterliğinin 23.02.2016 tarih ve ... yevmiye nolu vekaletnamesi ile dava dışı torunu ...'a taşınmaz satış yetkisini içeren vekaletname verdiği, ... Noterliğinin 03.11.2015 tarih ve ... yevmiye nolu vekaletnamesi ile de 223 parsel sayılı taşınmazın 100/1367 payının satışı için dava dışı Avukat ...'ya vekalet verdiği, dava konusu edilen ... Mahallesi 223 parsel sayılı taşınmaz muris adına kayıtlı iken, murisin vermiş olduğu vekaletnameye istinaden vekili ... tarafından 100/1367 payının 30.11.2015 tarihinde 4.000,00 TL bedelle ...'a temlik edildiği, muris adına kalan 1267/71367 payın ise vekil ... tarafından 29.03.2016 tarihinde 51.307,00 TL bedelle ...'a temlik edildiği, ...'ın bu payı 24.06.2016 tarihinde ...'a sattığı, ... Mahallesi 1230 87... parsel sayılı taşınmazın 500/811 payının, murisin vekili ... tarafından 15.500,00 TL bedelle 07.04.2016 tarihinde ...'a temlik edildiği, ... Mahallesi 3 56... parsel sayılı taşınmazın murisin vekili ... tarafından 97.200,00 TL bedelle 18.03.2016 tarihinde ...'a temlik edildiği, ... Mahallesi 3 56... parsel sayılı taşınmazın murisin vekili ... tarafından 97.500,00 TL bedelle 10.03.2016 tarihinde ...'a temlik edildiği, ... Mahallesi 3 56... parsel sayılı taşınmazın murisin vekili ... tarafından 97.200,00 TL bedelle 10.03.2016 tarihinde ...'na temlik edildiği, ... Mahallesi 1230 87... parsel sayılı taşınmazda muris adına kayıtlı 23200/93300 payın ve ... Mahallesi 1230 87... parsel sayılı taşınmazdaki 175/811 payın, murisin vekili ... tarafından 15.000,00 TL bedelle 01.04.2016 tarihinde ...'a temlik edildiği, imar sonucunda 1230 87... parsel sayılı taşınmazın 1230 87... parsel sayılı taşınmaza gittiği anlaşılmaktadır.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalılar ... ve ... vekili, davalılar ... ve ... vekili, davalı ... vekili tarafından temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
Davalılar ... ve ... vekilinin, davalılar ... ve ... vekilinin, davalı ... vekilinin temyiz itirazlarının reddi ile temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının HMK'nın 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı 74.442,22 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalı ...'tan, 17.011,78 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalılar ... ve...'den, 20.394,06 TL bakiye onama harcının temyiz eden davalılar ... ve ...'dan alınmasına,
04.11.2025 tarihinde yürürlüğe giren Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca gelen temyiz edilen davacılar vekili için 40.000,00 TL duruşma vekalet ücretinin temyiz edenlerden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,23.12.2025 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.