MAHKEMESİ : Diyarbakır Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/837 E., 2025/384 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Midyat 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2022/27 E., 2022/151 K.
Dava, yargılamanın yenilenmesi istemine ilişkindir.
Kadastro sonucu, Mardin ili, Midyat ilçesi, ... Mahallesi, ... Mevkii 2 58... parsel sayılı 66.581,99 metrekare yüzölçümlü, hali arazi vasıflı taşınmazın 24.07.1997 tarihinde senetsizden Hazine adına tespit edildiği, söz konusu tespitin 26.05.2004 tarihinde kesinleştiği, 26.05.2004 tarihinde ise taşınmazın bedelsiz olarak Başbakanlık Toplu Konut İdaresine devredildiği anlaşılmaktadır.
Davacı vekili; müvekkilinin 25 yıldır nizasız ve fasılasız malik sıfatıyla zilyetliğinde bulunan ... Mahallesi 2 58... parsel sayılı taşınmazın kadastro çalışmaları esnasında davalı idare adına tescil edildiğini, bu sebeple hak kaybı yaşadığını, ilgili tapu kaydının iptal edilerek kendi adına tescilini talep ettiğini, daha önce müvekkili tarafından Hazine aleyhine Midyat Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davanın 13.09.2006 tarihli ve 2004/120 E., 2006/280 K. sayılı karar ile müvekkili aleyhine sonuçlandığını, Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleşen bu kararın usul ve yasalara aykırı ve eksik incelemeyle verilmesi nedeniyle müvekkilinin mağduriyetine sebep olduğunu, HMK'nın 3 74... . maddeleri uyarınca müvekkili tarafından taşınmaz için ödenen ecrimisil ödeme belgelerinin karar kesinleştikten sonra eline geçtiğini, Anayasa Mahkemesi ve yüksek yargı kararları doğrultusunda yargılamanın yenilenmesi talep ettiklerini ileri sürerek kararın tamamen kaldırılarak haklı davalarının kabulüne karar verilmesini istemiştir.
Davalı vekili; açılan davanın haksız olup yeniden yargılama için gerekli şartları taşımadığını, HMK'nın 375. maddesinde tahdidi olarak sayılan yargılamanın yenilenmesi sebeplerinin mevcut olmadığını, kaldı ki yargılamanın yenilenmesi talebinin dinlenilmesi için öngörülen azami sürenin 10 yıl olduğunu, 2007 yılında temyiz incelemesinden geçerek kesinleşen dosya için 15 yıl sonra talebin varlığının kabul edilemeyeceğini, ayrıca taşınmaz Toplu Konut İdaresine devredildiğinden davanın husumet yokluğundan reddi gerektiğini, kadastro çalışmalarının üzerinden 25 yıl geçtiğinden davanın hak düşürücü süre nedeniyle usulden reddi de gerektiğini, dava konusu taşınmazın Devletin hüküm ve tasarrufu altında olup Hazine adına tescilinin usul, yasa ve hakkaniyete uygun olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.
İlk Derece Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacının yargılamanın iadesine yönelik dilekçesinin incelemesinde talebinin HMK'nın 375/1-ç maddesinde belirtilen "Yargılama sırasında aleyhe hüküm verilen tarafın elinde olmayan nedenlerle elde edilemeyen bir belgenin kararın verilmesinden sonra ele geçirilmiş olması" sebebine dayalı olarak açıldığı, talep konusu Midyat Asliye Hukuk Mahkemesi 2004/120 E. sayılı dosyasının temyiz incelemesinden geçerek 20.02.2007 tarihinde kesinleştiği, davacı vekili tarafından dilekçe ekinde sunulan ödeme makbuzlarının kararın kesinleşmesinden sonra ortaya çıkabilecek bir delil niteliğinde bulunmadığı, davacının yargılamanın yenilenmesini talep ettiği hususun HMK'nın 375 maddesinde belirtilen sebepler içerisinde yer almamakla birlikte yargılamanın yenilenmesini gerektirecek bir durumun söz konusu olmadığı, davacı tarafça HMK'nın 375/(1)-ç maddesine dayalı olarak sunulan belgelerin karardan sonra ortaya çıkan belge özelliği taşımadığı bu sebeple davacının yeniden yargılama isteminin yasal bir dayanağı bulunmadığı kaldı ki davacı tarafın talebine konu olan hükmün kesinleşmesinden itibaren on yıllık hak düşürücü sürenin geçmiş olduğu da anlaşılmakla esasa girilmeyerek HMK'nın 375, 3 77... /1-c maddeleri gereğince talebin reddine karar verilmiş, karara karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilâm başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararıyla
; davacı tarafından yargılamanın yenilenmesi istenen Midyat Asliye Hukuk Mahkemesinin 13.09.2006 tarihli ve 2004/120 E., 2006/280 K. sayılı kararının 20.02.2007 tarihinde kesinleşmiş olması nedeniyle HMK'nın 377/1 md. gereğince süresi içerisinde ileri sürülmemiş olmakla birlikte bahsedilen dayanak belgenin hükmün esasını etkileyecek nitelikte olmadığı, yargılama aşamasında ve temyiz aşamasında ileri sürüldüğü, hükmün bu haliyle Yargıtay incelemesinden geçerek kesinleştiği, bu nedenlerle dayanılan sebebin HMK 375/1-ç kapsamında olduğunun kabul edilemeyeceği, yargılamanın iadesi sebepleri olarak ileri sürülen sebeplerin olağan kanun yolları sırasında ileri sürüldüğü dikkate alındığında davacının yargılamanın iadesi talebinde ileri sürdüğü nedenlerin HMK'nın 375 hükmünde sınırlı olarak sayılan yargılamanın iadesi sebepleri arasında bulunmaması ve süresi içinde yargılamanın iadesi talebinde bulunulmaması nedeniyle İlk Derece Mahkemesinin varmış olduğu sonuçta bir isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
- K A R A R -
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı 116,60 TL
bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 11.02.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.