MAHKEMESİ : Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1500 E., 2025/993 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Bitlis 1. Asliye Hukuk Mahkemesi
SAYISI : 2021/128 E., 2021/495 K.
Dava; tapusuz taşınmazın tapuya tescili ve idari yoldan oluşan tapu kaydının iptali ve tescili istemine ilişkindir.
Dava konusu taşınmaz bölümlerinin, Bitlis ili, Merkez ilçesi ... (...) Köyü çalışma alanında 1958 yılında yapılan kadastro çalışmaları sırasında tespit harici bırakıldığı, taşınmaz bölümlerinden 01.07.2021 tarihli teknik bilirkişi raporunda (A) harfi ile gösterile yerin tamamının Devletin hüküm ve altında iken arsa vasfıyla Bitlis Kadastro Müdürlüğünün 21.02.2006 tarih ve 243/287 sayılı yazılarına ekli değişiklik beyannamesine istinaden 24.02.2006 tarih ve 201 yevmiye numarası ile davalı ... adına tespit ve tescil edildiği anlaşılmıştır.
Davacı vekili; davacının Bitlis, Merkez ... Köyü ... Mevkiinde yer alan 835 parsel sayılı taşınmazın 1630, 59... 'lik, 849 parsel sayılı taşınmazın ise 5534, 33... 'lik kısmını 1972-1973 yıllarından itibaren tarımsal amaçlı kullandığını belirterek 835 parsel sayılı taşınmazın 1630, 59... 'lik, 849 parsel sayılı taşınmazın 5534, 33... 'lik bölümün tapusunun iptali ile davacı adına tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Vekili; dava konusu taşınmazın imar-ihya edilerek kültür arazisi haline getirilmediğini, taşınmazda iktisap koşullarının oluşmadığını, dava konusu yerin mera vasfında olduğunu, taşınmaza ilişkin verilmiş kesin hükmün bulunduğunu belirterek davanın reddini savunmuş ve dava konusu taşınmazın Maliye Hazinesi adına tescilini talep etmiştir.
Davalı ... Temsilcisi davaya cevap vermemiştir.
Bitlis Asliye Hukuk Mahkemesi 05.07.2018 tarihli 2014/264 Esas, 2018/512 Karar sayılı kararıyla; 17.10.2016 tarihli fen bilirkişi raporunda (B) harfi ile gösterilen 2.060,51 m²'lik bölümünde davacı lehine imar-ihya ve kazandırıcı zamanaşımı zilyetlik koşullarının gerçekleştiği, (A) harfi ile gösterilen kısımda süre itibariyle koşulların gerçekleşmediği ve (C) harfi ile gösterilen kısmın davacı adına tescilli olması nedeniyle davanın kısmen kabulü ile; teknik bilirkişi raporunda (B) ile gösterilen 2.060,51 m²'lik bölümün tarla vasfı ile davacı adına tapuya kayıt ve tesciline, aynı raporda (A) ve (C) ile gösterilen kısımlar yönünden davanın reddine karar verilmiş, kararın davacı ... davalı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Erzurum Bölge Adliye Mahkemesi 2. Hukuk Dairesinin 30.12.2020 tarihli 2018/1637 Esas, 2020/1284 Karar sayılı kararıyla; yapılan araştırma ve incelemenin hüküm vermek için yeterli olmadığı, dava konusu taşınmazların başında yeniden keşif yapılarak yerel bilirkişilerden ve taraf tanıklarından taşınmazın önceki ve şimdiki niteliği, imar-ihyaya konu edilip edilmediği, imar-ihyaya konu edilmiş ise başlangıç ve tamamlanma tarihlerinin belirlenmesi, taşınmaz üzerinde sürdürülen zilyetliğin süresi ve niteliği, kimler tarafından kullanıldığı, kimden kime nasıl ve ne zaman intikal ettiği hususunda ayrıntılı bilgi alınması, çelişkilerin giderilmeye çalışılması, taşınmaz dava tarihinden önce imar planı kapsamına alınmış ise imar planının onay tarihine kadar, idari yoldan tescil edildiği tarihinden sonra imar planına alınmış ise bu tarihten itibaren geçmiş hava fotoğrafları getirtilerek dava konusu taşınmazın hangi konumda bulunduğu, sınırlarının belirgin olup olmadığı, taşınmazın öncesi ve zirai faaliyete konu olup olmadığı, hangi tarihte imar-ihyaya başlandığı ve tamamlandığı, ekonomik amaca uygun zilyetliğin başladığı tarih hususunda bilirkişi raporu alınarak önceki bilirkişi raporları ile çelişkiler oluştuğu takdirde bu çelişkilerin giderilmesi, taşınmazın dört yönünden çekilmiş renkli fotoğraflarının dosyaya eklenmesi, senetsiz tescil araştırması yapılması, Mahkemenin 2011/245 E., 2013/98 K. sayılı dosyasındaki beyanlar ve bilirkişi raporları incelenerek ve TMK'nın 713/4-5 maddesi uyarınca ilanlar yapılıp süre beklendikten ve itiraz olur ise itiraz ve delilleri de değerlendirildikten sonra oluşacak sonuca göre yeniden karar verilmesi gerekçesiyle İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın yeninden görülmesi için dosyanın Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.
Kaldırma kararı sonrası İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davacı lehine kazandırıcı zamanaşımı zilyetlik koşullarının gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiş kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; İlk Derece Mahkemesince delillerin takdirinde usul ve yasaya aykırılık görülmediği ve özellikle 08/07/2021 tarihlin teknik bilirkişi raporunda; 1973, 1984, 19 94... yılında çekilen hava fotoğraflarında çekişmeli (A) ve (B) alanlarında tarımsal amaçlı tasarrufun yapılmadığı, imar-ihya yapıldığına dair iz ve emarelere rastlanılmadığı, 14.07.2021 tarihli ziraat bilirkişi raporunda ise (A) ve (B) alanları yoğun emek harcanarak mevcut hale getirilmiş olsa da imar-ihya için yeterli süre koşulunun gerçekleşmediğinin tespit edildiği gerekçesiyle 6100 sayılı HMK’nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca davacılar vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
- K A R A R-
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmediğinden temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370/1 hükmü uyarınca ONANMASINA, Aşağıda yazılı 116,60 TL bakiye onama harcının temyiz eden davacıdan alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 19.02.2026 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.