(3167 S. K. m. 16/2) (1412 S. K. m. 343)
Dava: 3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkında Kanuna muhalefet suçundan sanık Cemal'in anılan Kanunun 16/1. maddesi uyarınca 1 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına dair, Şişli Birinci Asliye Ceza Mahkemesince verilen 29.12.1989 gün ve 1989/765-1186 sayılı kararın Yargıtay Yedinci Ceza Dairesi'nin 21.1.1991 gün ve 1990/5185 E. 1991/53 K. sayılı ilamı ile onanarak kesinleşmesini müteakip, cezanın infazı sırasında 26.1.1993 tarihinde Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren ve 3167 sayılı Kanunun 16. maddesinin 2. fıkrasının değiştirilmesine ilişkin, 3863 sayılı Kanunun geçici maddesi hükmü nedeniyle sanık vekili tarafından vukubulan cezanın bütün neticeleri ile ortadan kaldırılmasına ilişkin, 3.1.1993 günlü talebinin reddine dair Şişli Birinci Asliye Ceza Mahkemesi'nin 14.4.1993 gün ve 1989/765-1186 sayılı kararma vaki itirazın kabulü ile cezanın bütün neticeleri ile ortadan kaldırılmasına dair, İstanbul Altıncı Ağır Ceza Mahkemesi'nce verilen 6.5.1993 gün ve 1993/33 d. iş sayılı kararı havi dosya incelendi,
Karar: 3167 sayılı Kanunun 16. maddesinin 2. fıkrasının değiştirilmesine ilişkin 3863 sayılı Kanunun geçici maddesi hükmünde, çek bedelinin veya karşılıksız kalan bölümünün % 10 tazminat ve gecikme faiziyle birlikte muhatap bankaya veya herhangi bir şubesine yatırılması halinde kamu davası ve cezanın bütün neticeleri ile ortadan kaldırılacağı öngörüldüğü halde, cebri icra yolu ile çek bedelinin icra dairesince sanıktan tahsil olunması hususunun ise aynı hukuki sonucu yaratmayacağı gözetilmeden itirazın reddi yerine yazılı olduğu şekilde gerekçe ile kabulüne karar ittihazında isabet görülmediğinden bahisle,
CMUK. nun 343. maddesi uyarınca, anılan kararın bozulması lüzumu Yüksek Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğü ifadeli 22.6.1993 gün ve 025845 sayılı yazılı emirlerine müsteniden ihbar ve mevcut evrak C. Başsavcılığı'nın 5.7.1993 gün ve YE/54080 sayılı tebliğnamesiyle Daireye gönderilmekle incelendi ve aşağıdaki karar tesbit edildi.
3167 sayılı Çekle Ödemelerin Düzenlenmesi ve Çek Hamillerinin Korunması Hakkındaki Yasanın değişiklikten önceki 16/2. maddesi, Bu fiillerden dolayı takibat yapılması çek hamilinin şikayetine bağlıdır. Şikayetten vazgeçme hüküm kesinleşinceye kadar geçerlidir. Fiili işleyenin 8. maddeye göre düzeltme hakkını kullanmak suretiyle hamilin zararım karşılamış olması veya düzeltme hakkı yoksa, anılan maddede belirtilen müddet içinde çek bedelinin karşılıksız kalan kısminin % 10 tazminatı gecikme faizi ile birlikte muhatap bankaya veya herhangi bir şubesine yatırmış bulunması halinde şikayet hakkı doğmaz. hükmünü getirmiş, buna göre, hüküm kesinleşinceye kadar ancak vazgeçme ile kamu davasının düşmesi söz konusu iken, 3863 sayılı Yasa ile değişik 16/2. madde, keşidecinin çek bedelinin karşılıksız kalan kısmım % 10 tazminatı ve gecikme faizi ile birlikte muhatap bankaya veya herhangi bir şubesine yatırmış bulunması halinde de, vazgeçme şartı onanmaksızın, kamu davasının ve cezanın ortadan kaldırılmasına karar verilir hükmünü öngörmektedir.
3863 sayılı Yasa ile vaki değişiklikten önce bulunmayan ve sanık yararına olan bu yeni hükümden sanığın yararlanması gerekir. 3863 sayılı Yasanın yürürlüğe girmesinden önceki ödemelerin yeri ve şekline bakılmaksızın geçerli ve uyumlu bir ödeme olarak kabulünde zorunluluk vardır.
Sanık tarafından keşide edilen suca konu çek bedeli 4.965.000 TL.'dır. İcra takibi aşamasında % 10 tazminatı ve gecikme faizlerini de kapsayacak şekilde 9.325.700 lira olarak İstanbul Beşinci İcra Müdürlüğü'nün 1989/8655 sayılı dosyasına ödenmek suretiyle muameleden kaldırılmıştır.
3863 sayılı Yasa ile getirilen değişiklik yürürlükte olmadığı halde, iyi niyetle çek beden ile % 10 tazminat ve gecikme faizlerini icraya ödemek suretiyle hamilin zararım gideren sanığın metne sadık kalınarak ikinci kez muhatap bankaya ödemeye zorlamak hak ve adalet duygularına ve yasanın amacına aykırıdır.
Bu suretle 26.1.1993 tarihlerinden önceki ödemenin, icra takibi sonucu başka bir ifade ile cebri icra marifetiyle yapıldığından geçerli olamayacağı yolundaki yazılı emir isteği yerinde görülmemiştir.
Sonuç: Bu nedenlerle yazılı emir isteğinin reddine ve dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C. Başsavcılık makamına tevdiine, 21.10.1993 günü oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy