Mahkeme Kararı : Bakırköy 14. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 23/10/2013 tarihli 2012/364 esas ve 2013/465 sayılı kararı
Suç : Uyuşturucu madde ticareti yapma
GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ:
A) KONUYLA İLGİLİ BİLGİLER:
Fransa Adli makamlarından istinabe suretiyle elde edilen bilgilere göre; 02/05/2006 tarihinde Fransız Guayanasına bağlı Martinique Adası'nın 350 mil doğusunda uluslararası sularda Fransa Devlet görevlileri tarafından yapılan kontrol ve arama sırasında Hollanda bayraklı "..." adlı yelkenli mürettabatı ..., ..., ... ve ...'un yangın çıkarttıkları, yangın söndürülemediğinden teknenin battığı, batan teknenin yangının başladığı oturma bölümünde her biri 30 paket içeren 46 bütün ve birkaç tane de kalıntı paket içerisinde toplam 66,300 kilogram kokain ele geçirildiği olayla ilgili olarak Fransa Martinik Asliye Mahkemesi'nin 26/06/2009 tarih ve 117/2009 yargılama numarası ile yapılan yargılamada, Türk vatandaşı olan sanık ... ve diğer sanıklar hakkında uluslararası sularda 01/04/2006 - 02/05/2006 tarihleri arasında kokain ihraç etmek suçunu işledikleri sabit görüldüğünden 6 yıl hapis cezası ile cezalandırılmalarına karar verilmiştir.
Sonrasında ülkemize gelen sanık ... hakkında aynı eylem sebebiyle 15/10/2012 tarihinde kamu davası açılmış ve Bakırköy 14. Ağır Ceza Mahkemesi'nin 23/10/2013 tarihli 2012/364 esas ve 2013/465 sayılı kararı ile sanık ...'in "TCK'nın 188/3, 188/4, 62/1, 52, 53. maddeleri gereğince 7 yıl 6 ay hapis ve 1.500 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına, Fransa Martinik Asliye Mahkemesi'nin 26/06/2009 tarih ve 117/2009 yargılama nolu kararı ile verilen 6 yıl hapis cezasının TCK'nın 11 ve 13. maddeleri gereğince mahsubu ile sanığın neticeten 1 yıl 6 ay hapis ve 1.500 TL adli para cezasıyla cezalandırılmasına" karar verilmiştir.
Bakırköy 14. Ağır Ceza Mahkemesince verilen hükmün sanık ve müdafii tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 9. Ceza Dairesinin 16/01/2017 tarih, 2015/16780 esas ve 2017/15 karar sayılı ilamı ile hükmün düzeltilerek onanmasına karar verilmiştir.
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca Yargıtay 9. Ceza Dairesi'nin düzeltilerek onamaya ilişkin bu kararına itiraz edilmiştir.
B) İTİRAZ NEDENLERİ:
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı itiraz nedenlerini;
“1. İtirazın konusu, 5237 sayılı TCK'nın 13. maddesine göre, TCK’nın 8. maddesi
kapsamında fiilin kısmen veya tamamen Türkiye'de işlenmemesi veya neticenin Türkiye'de gerçekleşmemesi ve ayrıca Adalet Bakanının da talebinin olmaması halinde, soruşturma ve kovuşturma şartının gerçekleşmesinin mümkün olmadığı bu durumda 5271 sayılı CMK’nın 223/8 maddesi gereği düşme kararı verilmesi gerektiği halde yargılama yapılarak mahkumiyet kararı verilip verilemeyeceğine ilişkindir.
2. Dosyadaki bilgi ve beyanlara göre, TCK’nın 8. maddesi kapsamında fiilin kısmen veya tamamen Türkiye'de işlenmesinin veya neticenin Türkiye'de gerçekleşmesinin söz konusu olmadığı; yine dosyada bulunan Allianz Sigorta şirketi tarafından düzenlenen poliçeye göre teknenin suç tarihinde ABD bayraklı olduğu, Emniyet Genel Müdürlüğü’nün 11/11/2010 tarihli ve 195406 sayılı yazısında İnterpolden alınan bilgilere göre teknenin Hollanda bayraklı olduğu anlaşılmaktadır. Fransız mahkemesi kararında da teknenin Hollanda bayraklı olduğu ifade edilmiştir.
3. Bu duruma göre, TCK’nın 13. maddesi kapsamında eylem Türk vatandaşı tarafından ülke dışında işlenen uyuşturucu ticareti suçunu oluşturduğu, anılan madde kapsamında bu eylemin Türk mahkemelerinde yargılamasının yapılabilmesi için yabancı ülkede mahkûmiyet veya beraat hükmünün verilmemiş olması ve Adalet Bakanının talebinin olması şartına bağlı olduğu; itiraza konu dosyada her iki şart da gerçekleşmediği halde TCK’nın 11. ve 13. maddelerine yapılan atıfla mahkûmiyet kararı verilmesi hukuka aykırılık oluşturmaktadır.” şeklinde belirterek, Yargıtay 9. Ceza Dairesi'nin sanık hakkındaki düzeltilerek onama kararının kaldırılmasını ve yerel mahkeme hükmünün belirtilen nedenlerle bozulmasını istemiştir.
C)YARGITAY CUMHURİYET BAŞSAVCILIĞININ İTİRAZIYLA İLGİLİ YASA HÜKÜMLERİ:
1- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 11. maddesi:
(1) Bir Türk vatandaşı, 13 üncü maddede yazılı suçlar dışında, Türk kanunlarına göre aşağı sınırı bir yıldan az olmayan hapis cezasını gerektiren bir suçu yabancı ülkede işlediği ve kendisi Türkiye'de bulunduğu takdirde, bu suçtan dolayı yabancı ülkede hüküm verilmemiş olması ve Türkiye'de kovuşturulabilirliğin bulunması koşulu ile Türk kanunlarına göre cezalandırılır.
(2) Suç, aşağı sınırı bir yıldan az hapis cezasını gerektirdiğinde yargılama yapılması zarar görenin veya yabancı hükûmetin şikâyetine bağlıdır. Bu durumda şikâyet, vatandaşın Türkiye'ye girdiği tarihten itibaren altı ay içinde yapılmalıdır.
2- 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 13. maddesi:
(1) Aşağıdaki suçların, vatandaş veya yabancı tarafından, yabancı ülkede işlenmesi hâlinde, Türk kanunları uygulanır:
a) İkinci Kitap, Birinci Kısım altında yer alan suçlar.
b) İkinci Kitap, Dördüncü Kısım altındaki Üçüncü, Dördüncü, Beşinci, Altıncı, Yedinci ve Sekizinci Bölümlerde yer alan suçlar.
c) İşkence (madde 94, 95).
d) Çevrenin kasten kirletilmesi (madde 181).
e) Uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti (madde 188), uyuşturucu veya uyarıcı madde kullanılmasını kolaylaştırma (madde 190).
f) Parada sahtecilik (madde 197), para ve kıymetli damgaları imale yarayan araçların üretimi ve ticareti (madde 200), mühürde sahtecilik (madde 202).
g) Fuhuş (madde 227).
h) (Mülga bent: 26/06/2009-5918 S.K./1.mad)
i) Deniz, demiryolu veya havayolu ulaşım araçlarının kaçırılması veya alıkonulması (madde 223, fıkra 2, 3) ya da bu araçlara karşı işlenen zarar verme (madde 152) suçları.
(2) (Ek fıkra: 29/06/2005-5377 S.K./3.mad) *1* İkinci Kitap, Dördüncü Kısım altındaki Üçüncü, Dördüncü, Beşinci, Altıncı ve Yedinci Bölümlerde yer alanlar hariç;
birinci fıkra kapsamına giren suçlardan dolayı Türkiye'de yargılama yapılması, Adalet Bakanının talebine bağlıdır.
(3) Birinci fıkranın (a) ve (b) bentlerinde yazılı suçlar dolayısıyla yabancı bir ülkede mahkûmiyet veya beraat kararı verilmiş olsa bile, Adalet Bakanının talebi üzerine Türkiye'de yargılama yapılır.
D) İTİRAZIN VE KONUNUN İRDELENMESİ:
5237 sayılı TCK’nın 13. maddesinin 3. fıkrasına göre, yurt dışında işlenen uyuşturucu madde ticareti suçlarından dolayı Türkiye’de yargılama yapılabilmesi için, yabancı ülkede hüküm verilmemiş olması gerekmekte olup, hüküm verilmiş ise aynı suçtan dolayı Türkiye’de yeniden kovuşturma yapılamayacaktır. Böyle bir durumda yabancı ülkede hüküm verilmiş olması halinde, aynı fiilden dolayı birden fazla hüküm verilemeyeceğine ilişkin “non bis in idem” kuralı uyarınca, TCK’nın 13. maddesi ve 5271 sayılı CMK’nın 223. maddesinin 7. fıkrası uyarınca davanın reddine karar verilmesi gerekecektir. Ayrıca TCK’nın 13. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, yabancı ülkede uyuşturucu madde ticareti yapmak suçunu işlediği iddia edilen Türk vatandaşı sanıklar hakkında Türkiye’de yargılama yapılması Adalet Bakanının talebi olması şartına bağlanmıştır.
Suç konusu kokainin Türkiye’den ihraç edildiğine dair yeterli delil bulunmaması, sanığın Fransa Martinik Asliye Mahkemesince cezalandırılıp hükmün kesinleşmiş olması karşısında, sabit olan fiilinin "yurt dışında uyuşturucu madde ticareti yapma" suçunu oluşturduğu, TCK'nın 13. maddesine göre, bu eylemin Türk mahkemelerinde yargılamasının yapılabilmesi için yabancı ülkede mahkûmiyet veya beraat hükmünün verilmemiş olması ve Adalet Bakanının talebinin olması şartına bağlı olduğu, somut olayda ise her iki şart da gerçekleşmediği halde TCK’nın 11. ve 13. maddelerine yapılan atıfla mahkûmiyet kararı verilmesinin hukuka aykırılık oluşturduğu anlaşılmakla, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının itiraz yazısında ileri sürülen düşünce yerinde görüldüğünden itirazın kabulüne karar vermek gerekmiştir.
E) KARAR: Açıklanan nedenlerle;
1-Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın itirazının kabulüne,
2-Yargıtay 9. Ceza Dairesinin 16/01/2017 tarihli 2015/16780 esas ve 2017/15 karar sayılı düzeltilerek onama kararının KALDIRILMASINA,
3-Suç konusu kokainin Türkiye’den ihraç edildiğine dair yeterli delil bulunmaması, sanığın Fransa Martinik Asliye Mahkemesince cezalandırılıp hükmün kesinleşmiş olması karşısında, sabit olan fiilinin "yurt dışında uyuşturucu madde ticareti yapma" suçunu oluşturduğu, TCK'nın 13. maddesine göre, yurt dışında işlenen uyuşturucu madde ticareti yapma suçundan dolayı Türkiye'de yargılama yapılabilmesi için yabancı ülkede hüküm verilmemiş olması gerektiği, hüküm verilmiş ise aynı suçtan Türkiye'de yeniden kovuşturma yapılamayacağı, böylece yabancı ülkede hüküm verilmesi halinde aynı fiilden dolayı birden fazla hüküm verilemeyeceğine ilişkin "non bis in idem" kuralının kabul edildiği gözetilmeden; TCK'nın 13. maddesi ile CMK'nın 223. maddesinin 7. fıkrası uyarınca sanık hakkındaki davanın reddine karar verilmesi yerine sanığın mahkûmiyetine hükmolunması,
Yasaya aykırı, sanık ve müdafiinin temyiz itirazları bu nedenle yerinde olduğundan hükmün BOZULMASINA, 27/10/2022 tarihinde oy birliği ile karar verildi.