(506 S. K. m.9, 10, 26, 87) (1086 S. K. m.74) (818 s K. m.43, 44)
Davacı, iş kazası sonucu sürekli iş göremezlik durumuna giren sigortalıya bağlanan peşin değerli gelirler ile yapılan harcama ve ödemeler nedeniyle uğranılan kurum zararının rücuan ödetilmesini istemiştir.
Mahkeme, bozmaya uyarak ilamında belirtildiği şekilde isteği hüküm altına almıştır.
Hükmün, taraflar Avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi Osman Bülbül tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Dava; işe girişi süresinde Kuruma bildirilmeyen sigortalı işçi Erol Kızılay'ın 09.07.1996 tarihinde meydana gelen iş kazası sonucu sürekli iş göremez duruma gelmesi üzerine Kurumca yapılan Sosyal Sigorta Yardımlarının 506 sayılı Kanunun 10, 26 ve 87. maddeleri uyarınca rücuan ödetilmesi istemine ilişkin olup, somut olayda; davalı Vahdettin Şahin'in, davalı işveren Orhan Toptan'ın işçisi konumunda olup, taşeronluk sıfatının bulunmadığı, dolayısıyla 87. maddenin davamızda uygulama yerinin bulunmadığı, sigortalının işvereni Orhan Toptan yönünden 506 sayılı Kanunun 9. ve 10. maddesindeki koşulların oluştuğu ve zararlandırıcı sigorta olayında davalı işveren Orhan Toptan'ın %60, ustabaşı Vahdettin Şahin'in %10, sigortalı işçi Erol Kızılay'ın %30 oranında kusurlu olduğu dava dosyasındaki bilgi ve belgelerden açıkça anlaşılmaktadır.
Davalı işverenin 506 Sayılı kanunun 10. maddesine göre sorumluluğu; kusursuzluk ilkesine dayanır. Zararlandırıcı sigorta olayında işverenin hiç kusuru olmasa bile, şayet sigortalının işe girişi süresinde Kuruma bildirilmemişse Kurumca yapılan sosyal sigorta yardımlarından 10. maddeye göre sorumlu tutulması gerekir.
Hakkaniyet indirimi yapılırken, sigortalının müterafik kusuru oranında indirim yapılması halinde, 26. maddeye dayanılarak açılan dava sonucunda verilecek karar ile 10. maddeye dayanılarak açılan dava sonucunda verilecek karar arasında herhangi bir fark kalmayacağından, hakkaniyet indiriminin, sigortalının müterafik kusurundan az olması gerekir.
Mahkemece yapılacak iş; sigortalının yılda 360 gün yasal asgari ücretle çalışacağı kabul edilerek, öncelikle davalı Vahdettin Şahin'in sorumlu olduğu maddi zarar miktarı 26. madde çerçevesinde tespit edildikten ve zararlandırıcı sigorta olayında %60 kusurlu bulunan davalı işveren Orhan Toptan'ın %100 kusurlu olduğu kabul edilerek, hesaplanacak maddi tazminat miktarından, Borçlar Kanununun 43 ve 44. maddeleri uyarınca sigortalının kusurunun %50'den az olmamak üzere hakkaniyet indirimi yapılarak davalı işverenin sorumlu olduğu gerçek zarar tavanı belirlendikten sonra Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 74. maddesindeki taleple bağlılık ilkesi de dikkate alınarak tavan aşılmamak suretiyle rücu alacağına hükmetmekten ibarettir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözetilmeksizin eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şeklide hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde tarafların bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 25.03.2004 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy