10. Hukuk Dairesi 2008/19704 E., 2010/3337 K. BAĞ-KUR SİGORTALILIĞI PRİMLERİN ÖDENMESİ
1479 S. ESNAF VE SANATKARLAR VE DİĞER BAĞIMSIZ ÇALIŞANL... [ Madde 53 ]
"İçtihat Metni"
Dava, prim ödeme tarihlerinin tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi A…
… K…
… tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Davacı sigortalı; 10.04.1991 - 30.06.2000 tarihleri arasındaki 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ- Kur sigortalılığından kaynaklanan prim borçlarının tahsili amacıyla hakkında icra takibi başlatılması üzerine, davalı Kurum avukatı, davalı Kemal Pınar'a 18.09.2000 - 28.11.2000 tarihleri arasında yaptığı nakden ödemelerin, davalı Kurum kayıtlarına 03.11.2000, 22.08.2001 ve 27.08.2001 tarihlerinde intikal ettirildiğini ve kendisinden gecikme zammı talep edildiğini iddia ederek; davalı Kuruma 18.09.2000 tarihinde 150,00 TL, 28.09.2000 tarihinde 100,00 TL, 28.10.2000 tarihinde 250,00 TL. ve 28.11.2000 tarihinde 250,00 TL. prim ödemesi yaptığının tespitine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece; "davalı K... P...'ınKurum avukatı olması nedeniyle kendisine ödenen meblağların Kurum veznesine ya da icra dosyasına yatırılıp yatırılmamasının Kurumla avukatı arasındaki bir husus olduğu" gerekçesiyle hakkındaki davanın husumet nedeniyle reddine, Kurum avukatına yapılan ödemenin geçerli olduğu gerekçesiyle de, davalı Kurum yönünden davanın kabulüne karar verilmiştir.
Sosyal sigorta kurumlarının bireylere karşı üstlendiği sosyal güvenlik hizmet ve görevlerinin ifasında en önemli finansman kaynaklarından biri sigorta primleridir. 506 sayılı Kanun kapsamında sigortalılıkta; isteğe bağlı sigortalılık gibi, ayrık durumlar bulunmakla birlikte, sigortalının prim payını ücretinden keserek kendisine ait prim tutarını da buna ekleyip Kanun tarafından belirlenen süre içinde Kuruma vermek yükümlülüğü
işverene aittir. 1479 sayılı Kanun kapsamında Bağ-Kur sigortalılığında ise; niteliği gereği prim ödeme ve işlemleri takip etme yükümlülüğü bizzat sigortalıya yüklenmiştir.
Primlerin ödenmesine ilişkin usul ve esaslar, uyuşmazlığa konu işlemler döneminde yürürlükte bulunan 1479 sayılı Kanunun 53. maddesi ve anılan maddeye dayalı olarak 19.04.1988 tarih ve 19790 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan "Bağ-Kur Sigortalılarının Ödemek Zorunda Bulundukları Primlerin Hesaplanması, Ödenmesi ve Tahsili Usulleri Hakkındaki Yönetmelik"'te (11.08.2005 tarih ve 25903 sayılı Resmi Gazete yayımlanan aynı isimli yönetmelikle mülga) düzenlenmiştir. Söz konusu yönetmeliğin 6. maddesi uyarınca; "Kuruma ödenmesi gerekli sigorta ve sağlık sigorta primi, giriş keseneği ve basamak yükselme primi ve 7'nci maddeye göre hesaplanan gecikme zammı ile, diğer her türlü para, sigortalı tarafından Kuruma ödenir veya Kurumun anlaşma yaptığı bankalar ve PTT aracılığı ile gönderilir. Kuruma, Bankalara ve PTT'ye ödemenin yapıldığı tarih Kuruma ödeme tarihi sayılır. Ancak, Kuruma veya Kurumca anlaşma yapılmış banka, PTT dışındaki yollardan ödemenin yapılması halinde, ödemenin kuruluşa yapıldığı tarih esas alınır. Bu ödemelerin kuruma intikali konusunda çıkacak anlaşmazlıklarda ise, ispat yükümlülüğü sigortalıya ait olur." Bu bağlamda belirtilmelidir ki; prim tahsili amacıyla icra takibi başlatılması halinde, icra dairesine yapılan ödemelerin de, ödeme tarihi itibariyle geçerli olduğunun kabulünün gerekeceği tartışmasızdır.
Somut olayda; davacının anılan Yönetmelik kapsamında, Kurum veznesine, bankaya, PTT aracılığıyla veya icra dairesine herhangi bir ödemede bulunmadığı gibi, davalı Kurum avukatının, prim tahsil, ya da, "ahz-u kabz" yetkisinin de bulunmadığının anlaşılması karşısında; davaya ve hükme konu ödemelerin Kurum kayıtlarına intikal tarihinden önceki bir tarihin ödeme tarihi olarak kabulüne yasal olanak bulunmadığı gözardı edilerek, yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı gerekçelerle hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 09.03.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy