10. Hukuk Dairesi 2009/4769 E., 2010/9432 K. FİNANSMANI SAĞLANAN SAĞLIK HİZMETLERİ VE SÜRESİ VERGİ VE FON MUAFİYETİ
5502 S. SOSYAL GÜVENLİK KURUMU KANUNU [ Madde 36 ] 5510 S. SOSYAL SİGORTALAR VE GENEL SAĞLIK SİGORTASI KANUNU [ Madde 63 ]
"İçtihat Metni"
Davacı, E…
… Üniversitesi Hastanesinde yapılan tedavisinde kullanılan 2 adet Prometheus Fransiyone Plazma Seperasyonu ve Direkt Adzorbsiyonu Yapay Karaciğer Destek Sistemi Komple Set bedeli olan 10.576,64 TL.'nin tahsiline karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, davanın kabulüne karar vermiştir.
Hükmün, davalı Kurumun avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi M…
… A…
… tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1-)1479 sayılı Yasa kapsamında haksahibi olarak sağlık yardımlarından yararlanma hakkı olduğu çekişmesiz bulunan davacının, Ege Üniversitesi Hastanesinde yapılan tedavisinde 2 adet Prometheus Fransiyone Plazma Seperasyonu ve Direkt Adzorbsiyonu Yapay Karaciğer Destek Sistemi Komple Set kullanıldığı; tedavinin bir kısım bedellerinin Kurumca karşılanmasına karşın, dışarıdan temin edilen 2 adet Set'in 10.576,64 TL. olan toplam bedelinin karşılanmadığı anlaşılmaktadır.
Davacının tedavisinin gerçekleştirildiği dönemde yürürlükte olan, 1479 sayılı Yasanın sağlık sigortası yardımlarına ilişkin Ek 13. maddesi, tedavi süresince gerekli ilaç ve iyileştirme vasıtalarının sağlanması olanağına yer vermiştir. Ancak, "Sağlık sigortası yardımlarının şekil ve şartları... diş hastalıkları tedavisi, gözlük, işitme cihazı, ortez, protez ve iyileştirme vasıtaları ve benzeri yardımların yapılması ile bunların cinsi, evsafı, miktarı, kullanma süresi ve Kurumca ödenecek bedel tespitine ilişkin esasların yönetmelikle..." düzenleneceği de anılan Yasanın Ek 18. maddesinde yer almıştır.
Davacının tedavisinde gerekli görülerek, tıbbi yetkililer tarafından reçetelendirilen tıbbi malzeme bedelinin davalı Kurum tarafından sağlanması konusundaki yasal yükümlülüğe karşın; malzemenin nitelik ve bedelinin belirlenmesi konusundaki yasal yetki de gözetilerek, tedavi gereklerini sağlama konusunda (tespit edilirse) aynı sonucu doğurması mümkün olabilecek birden fazla malzeme türü arasından, insan yaşamının kutsallığı ve temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının özüne dokunacak sınırlamalar getirilemeyeceği konusundaki ilkeler ışığında, Kurumun düzenleme yetkisinin olduğu ve eldeki davada da, bunun yargısal denetiminin olanaklı bulunduğunun kabulü zorunludur.
Eldeki davada; davacının tedavisinde kullanılan 2 adet Prometheus Fransiyone Plazma Seperasyonu ve Direkt Adzorbsiyonu Yapay Karaciğer Destek Sistemi Komple Set'in kullanımının zorunlu olup olmadığı; fiyatı daha az olan benzer marka veya ürünlerin kullanılmasının istenen sonuca ulaşmada yeterli olup olmayacağının, bilimsel ölçütler kullanılarak açıkça ortaya konulması zorunluluğu vardır.
Mahkemece, davacının tedavisinde kullanılan 2 adet Set'in kullanımının, yukarıda belirtilen açıklama ışığında zorunlu olup olmadığının tespiti amacıyla, davacının tedavi edilen hastalığının uzmanı bilirkişiden rapor alınarak, bedeli dava konusu olan 2 adet Set'in kullanımının, hastanın sağlığına kavuşması yönünden, faydalı olma durumundan öteye, zorunlu olup olmadığı, Set'lerin kullanılmamasının yaratacağı sağlık riskleri, yargısal denetime elverir biçimde bilimsel gerekçeleriyle ortaya konulmalıdır.
2-)Hastanın tedavisi için gerekli görülerek reçetelendirilen malzemenin, yukarıdaki bent kapsamındaki değerlendirme sonucunda zorunlu olduğunun belirlenmesi halinde; anılan malzeme bedelinin denetlenip, faturadaki haliyle ödenecek nitelikte olup olmadığının ve buna bağlı olarak Kurum tarafından karşılanabilir miktarının belirlenmesi gerekecektir.
5510 sayılı Yasanın 63. maddesinde yer alan "Kurum, finansmanı sağlanacak sağlık hizmetlerinin teşhis ve tedavi yöntemleri ile (f) bendinde belirtilen sağlık hizmetlerinin türlerini, miktarlarını ve kullanım sürelerini, ödeme usûl ve esaslarını Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir. Kurum, bu amaçla komisyonlar kurabilir, ulusal ve uluslararası tüzel kişilerle işbirliği yapabilir. Komisyonların çalışma usûl ve esasları Maliye Bakanlığı ile Sağlık Bakanlığının görüşü alınarak Kurumca belirlenir." düzenlemesi ile Genel Sağlık Sigortası İşlemleri Yönetmeliği'nin 22. maddesindeki, "Kurum, finansmanı sağlanan ortez, protez, tıbbî araç ve gereç, kişi kullanımına mahsus tıbbî cihaz, tıbbî sarf, iyileştirici nitelikteki tıbbî sarf malzemelerini ve bu malzemelerin temini, garanti süresi sonrası bakımı, onarılması ve yenilenmesi hizmetleri ile ödeme usul ve esasları Sağlık Bakanlığının görüşünü alarak belirlemeye yetkilidir." hükmü gözetilerek; kullanılan Set'lerin bedelinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından yukarıda sıralanan düzenlemeler çerçevesinde belirlenmesinin sağlanması, fiyat tespitinin makul süre içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından gerçekleştirilmemesi halinde ise, konu hakkında teknik ve mali bilgiye sahip bilirkişiden, piyasa değerleri ve ilgili kuruluşların görüşü ışığında fiyat tespitine ilişkin rapor alınarak, tüm kanıtlar ışığında yapılacak değerlendirmeyle bir sonuca varılmalıdır.
3-)Kabule göre, 20.05.2006 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren 5502 sayılı Sosyal Güvenlik Kurumu Kanununun 36. maddesinde yazılı olan "İlgili kanunlarda yer verilmemiş olsa dahi, ... Kurumun taraf olduğu davalar, icra kovuşturmaları ile ilâmlar, ... damga vergisi ve harçlar ile belediyelerde yürütülecek her türlü hizmet karşılığı alınan ücret ve katılım payından müstesnadır" hükmü gereğince harçtan müstesna olduğu göz önünde bulundurulmaksızın, davalı Kurumun harçtan sorumlu tutulmuş olması, isabetsizdir.
2009
Mahkemece, sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında inceleme yapılmaksızın, eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurumun avukatının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, 28.06.2010 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy