Mahkemesi :Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Dava, iş kazası sonucu vefat eden sigortalının haksahiplerine bağlanan gelirler ile yapılan ödemelerin 506 sayılı Yasanın 10 ve 26. maddesi gereğince davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalılardan ... avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra, işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davalılardan ...'ın sair temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Davada, davalılardan ... tescilsiz çalışanı olan ... 09.08.2005 tarihinde maruz kaldığı cinayet neticesinde ölümü ile sonuçlanan olayda davacı Kurum tarafından ölen sigortalının hak sahiplerine bağlanan gelirler ile, yapılan ödemelerin davalılardan tahsili talep edilmiştir. Davalılardan Naime Arslan sigortalının işverenidir.
Aynı olay nedeniyle açılan ceza davasında, davalılardan ... kasten adam öldürmek suçundan müebbet hapis cezasıyla cezalandırılmış ve karar kesinleşmiştir.
Mahkemece hükme esas alınan kusur raporunda, davalılardan ...'e %85, işveren ...'a %15 kusur verilerek, davanın kabulüne karar verilmiştir.
Dava konusu somut olayda, davalılardan ...'ün haksız eylemi ile ölüm olayı arasında neden-sonuç ilişkisi bulunduğu kanaati ile cezalandırılmıştır. İş bu davada, sigortalının işvereni de kusurlu bulunarak aleyhine hüküm kurulmuş ise de; diğer davalının kasıtlı eylemi ile işverenin kusurlu eylemi birlikte değerlendirilerek kusur verilmiş ve hüküm kurulmuştur. Oysa ki, maddi olayın varlığı ceza davasında kesinleşmiş olup, davalı ...'ün olaydaki kusuru ile, diğer davalı işverenin fiili ve sigortalının ölümü arasında uygun neden sonuç bağının bulunup bulunmadığı da gözetilerek, gerekirse, uzman bilirkişilerden denetlemeye elverişli rapor da alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekir
Mahkemece, hükme esas alınan heyet raporunda gerekli iş güvenliği önlemlerinin alınmadığı ( kurum sigortalısının kadın olmasını da özellikle göz önüne alarak , iş güvenliğini sağlayacak elemanlar bulundurmak ve bu tür hırsızlık olaylarını en yakın karakola haber vermesine imkan verecek teknolojik sistemleri -alarm gibi- işyerine kurdurması, dışarıdan gelecek bu tür eylemler de ne yapması gerektiği
hakkında bilgi verilmesi gibi) gerekçesi ile işverene %15 kusur verildiği anlaşılmakta ise de; davalı işverence alınmadığı belirtilen bu önlemlerin zararlı sonucun oluşmasına katkısının bulunup bulunmadığı ile davalı işverenin fiili ve sigortalının ölümü arasında uygun neden sonuç bağının bulunup bulunmadığı da gözetilmeden %15 kusurlu bulunması,
3-Davacı Kurum, davalılar yönünden; 506 sayılı Kanunun 10. maddesi uyarınca istemde bulunduğu halde, mahkemece, bu madde koşullarının oluşup oluşmadığı irdelenmemiştir.
Davalı işverenin, 506 sayılı Kanunun 10. maddesine göre sorumluluğu, kusursuzluk ilkesine dayanmakta olup, zararlandırıcı sigorta olayında işverenin hiç kusuru olmasa bile, şayet sigortalının işe giriş bildirgesi yasal süre içerisinde Kuruma verilmemişse ve zararlandırıcı sigorta olayı bu yasal süreden sonra meydana gelmişse, Kurumca yapılan sigorta yardımlarından 10. maddeye göre sorumlu tutulması gerekir.
İşverenin 506 sayılı Kanunun 10. maddesine göre sorumluluğu; kusursuz sorumluluk ilkesine dayanır. Buna göre işveren, zararlandırıcı sigorta olayında hiç kusuru olmasa bile, şayet, sigortalının işe girişini süresinde Kuruma bildirilmemişse, Kurumca yapılan sosyal sigorta yardımlarından 10.maddeye göre % 100 oranında kusurlu sayılarak sorumlu tutulması gerekir. Ancak bu durumda Borçlar Kanununun 43 ve 44 maddeleri gözetilerek hakkaniyet indirimine gidilmesi uygun olacaktır.
Mahkemece, davalıların yukarıda anlatılan ilkeler çerçevesinde 506 sayılı Yasanın 10. maddesi gereğince sorumluluğunun bulunup bulunmadığının araştırılmaması isabetsizdir.
Yukarıda açıklanan maddi ve hukuki esaslar gözetilmeksizin, eksik araştırma, inceleme ve yanılgılı değerlendirme sonucu yazılı biçimde hüküm kurulması, usule ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davalılardan ...'nın bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılardan ... (...)'e iadesine, 08.03.2013 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy