Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava, sigorta başlangıç tarihinin 26.09.1988 olduğunun tespiti istemine ilişkindir.
Mahkeme, ilâmında belirtildiği şekilde davacının ilk işe giriş tarihinin 18 yaşını ikmal ettiği tarih olan 16.09.1990 tarihi olarak ve bu tarihte 1 gün süreyle çalıştığının tespitine şeklinde kısmen kabul kararı vermiştir.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun Geçici 7. maddesi uyarınca davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanunun 79/10. maddesidir. Anılan Kanunun 6. maddesinde ifade edildiği üzere, “sigortalı olmak hak ve yükümünden kaçınılamaz ve vazgeçilemez.” Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
506 sayılı Kanunun “Sigortalı Sayılmayanlar” başlıklı 3. maddesinin (H) bendinde; “resmi meslek ve sanat okullariyle, yetkili resmi makamların müsaadesiyle kurulan meslek veya sanat okullarında tatbiki mahiyetteki yapım ve üretim işlerinde çalışan öğrenciler”in sigortalı sayılmayacağı belirtilmiştir. Sözü edilen öğrencilerin sigortalı sayılmamaları, ‘tatbiki mahiyetteki yapım ve üretim işleri’ nin gördükleri öğrenimin doğal bir gereği olmasından ötürüdür. Bir başka anlatımla, bu işler -SSK anlamında sigortalı işçilerin gördükleri iş görünümünde bulunsalar bile- belirgin olarak öğrenim çevresine girmektedir. Bu bakımdan, bu gibi durumlarda, esasen bir hizmet akdinin varlığından söz edilemeyeceği için sigortalılık niteliği edinme hali de söz konusu değildir (Sosyal Sigortalar Kanunu Şerhi; Mustafa Çenberci, 1977 Baskı–s;130).
Dosyadaki kayıt ve belgelere göre, davacının, 26.09.1988 başlangıç tarihli işe giriş bildirgesi üzerinde stajyer olarak çalıştığına dair bir açıklamanın bulunmadığı, SGK'nın 22.10.2012 tarihli yazı cevabında ise söz konusu işe giriş bildirgesini düzenleyen ... Anadolu Teknik ve Endüstri Meslek Lisesine ait stajyerlik işe giriş kaydı olduğunun belirtildiği anlaşılmaktadır.
Somut olayda; davacının, uyuşmazlığa konu tarihteki çalışmasının mahiyeti şüpheye yer bırakmayacak şekilde belirlenebilmiş değildir.
Mahkemece, davacının talep tarihinde stajyer olarak çalışıp çalışmadığı araştırılmalı, bu bağlamda ... Anadolu Teknik ve Endüstri Meslek Lisesinden ve davalı ... Müdürlüğünden ilgili belgeler istenmeli, çalışmanın niteliği kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirlendikten sonra, hasıl olacak neticeye göre karar verilmelidir.
Kabule göre de, 15.09.1972 doğumlu olan davacının 18 yaşını ikmal ettiği tarih 15.09.1990 olduğu halde, maddi hata sonucu 18 yaşını ikmal ettiği tarih olarak 16.09.1990 tarihinin gösterilmesi ayrıca isabetli görülmemiştir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın, eksik inceleme ve araştırmayla yazılı şekilde hüküm kurulması usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O hâlde, davalılar vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenle BOZULMASINA, 26.09.2013 gününde oybirliğiyle karar verildi.