(5510 S. K. m. 21)
Dava: Dava, rücuan tazminat istemine ilişkindir.
Mahkemece, bozma üzerine, ilamında belirtilen gerekçe ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, tarafların avukatlarınca temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hakimi A. E. tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi:
Karar: 1- Davacı Kurum, iş bu dava ile, iş kazası sonucu sigortalıya bağlanan gelir ve yapılan sosyal güvenlik yardımlarından fazlaya ilişkin haklarını saklı tutarak, 11.946,98 TLnin davalılardan teselsül hükümlerine göre tahsilini; birleşen dosya ile de, kusur farkından kaynaklanan bakiye 17.17608 TLnin müteselsilen tahsilini istemiş; Mahkemece, hükmün gerekçesinde, davalılardan İ.in 69,36 TLden sorumlu olacağı belirtilerek, ilk davada talep edilen 11.946,98 TLnin davalılardan teselsül hükümlerine göre tahsiline karar verilmiştir.
Mahkemece, iş bu dava dosyası ile birleşen, İstanbul 7. İş Mahkemesinin 2011/608 Esas 2011/627 Karar sayılı dosyası ile ilgili olarak, olumlu-olumsuz bir karar verilmemiş olması, isabetsiz bulunmuştur.
2- Davalılardan İ. Y., ceza davasındaki ifadesinde, aile şirketinin işleri ile ilgilenen kişi olduğunu beyan etmiş olup; anılan davalının işyeri ile ilişkisi araştırılarak, işveren vekili olduğunun anlaşılması durumunda, işveren gibi sorumlu olacağı gözetilmelidir. Mahkemece, bu yönde araştırma yapılmaksızın, üçüncü kişi olduğundan bahisle karar verilmiş olması, hatalı bulunmuştur.
3- Sigortalının %100 çalışma gücü kaybı ve bakıma muhtaçlık durumunun, azalma ile %85 çalışma gücü kaybı oranı olarak değiştiği kesinleşmiştir. Mahkemece, hükme esas alınan bilirkişi raporunda, gelirin ilk peşin değerinin, çalışma gücü kaybı oranındaki ilk duruma göre hesaplanan gelirin, değişen orana çevrilerek hesaplanmış olması hatalıdır.
Peşin değer, gelecekte ödenecek gelirlerin, yaş, kesilme ihtimali ve Kurumca belirlenecek iskonto oranı dikkate alınarak hesaplanan tutarını ifade etmekte olup; Kurum, iş kazası, ya da, meslek hastalığı ile malullük sonucu sigortalılara ve bunların ölümü halinde hak sahiplerine yaptığı her türlü ödemelerle bağlamış bulunduğu gelirin başladığı tarihteki ilk peşin sermaye değerini, zarara sebep olan işveren ya da üçüncü kişilere rücu etmektedir.
Sürekli işgöremezlik derecesindeki düşmeye bağlı olarak değişime uğrayan gelir, yüksek işgöremezlik oranı nedeniyle bağlanmış olan başlangıçtaki gelir olup; gelir hesabındaki unsurlardan biri olan işgöremezlik oranındaki düşme karşısında, başlangıçtaki gelirin, değişen işgöremezlik oranına uyarlanması zorunluluğu bulunmaktadır.
Bu durumda, peşin sermaye değerli gelirin başladığı tarih itibariyle düşen işgöremezlik oranına göre belirlenmesi zorunlu olup; başlangıçtaki yüksek işgöremezlik oranı nedeniyle fazladan (yüksek işgöremezlik oranı ile düşen işgöremezlik oranı arasındaki fark işgöremezlik nedeniyle) ödenen fark gelirlerin, yeni oran üzerinden belirlenmiş olan peşin sermaye değerli gelire ilavesi gereği bulunmaktadır.
Şu halde, yapılması gereken iş; sigortalının, sürekli iş göremezlik durumuna girdiği ilk tarih itibarıyla %100 sürekli iş göremezlik oranı ve bakıma muhtaçlık üzerinden saptanacak ilk peşin sermaye değerli gelir miktarına, çalışma gücü kaybında azalma ile gelirin düştüğü 20.02.2009 tarihine kadar süre için fark iş göremezlik (%100 ve bakıma muhtaçlık - %85= %15) oranı nedeniyle fazladan yapılan ödeme miktarı ilave edilmek suretiyle gelirin ilk peşin sermaye değeri belirlenerek, varılacak sonuca göre karar verilmelidir.
Mahkemece, sıralanan maddi ve hukuki olgular ışığında, inceleme yapılıp, sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ve araştırma ile yazılı biçimde hüküm tesis edilmiş olması usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, taraf vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davalılara iadesine, 22.02.2013 gününde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy