Mahkemesi : Asliye Hukuk (İş) Mahkemesi
Davacı, 01.10.2008 tarihinden itibaren yeniden başlatılan... (5510 sayılı Kanunun 4/1-b maddesi kapsamındaki) sigortalılığının iptali ile davalı Kurumca iptal edilen 2925 sayılı Yasa kapsamındaki tarım sigortalılığının geçerli olduğunun tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkemece, ilamında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, taraf vekillerince temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi........ tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
1-Dosyadaki yazılara, toplanan delillere ve hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin tüm temyiz itirazlarının reddi gerekir.
2-Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazları yönünden;
Somut olayda; Kurum tarafından davacının, 01.06.2003-20.12.2006 ve 01.10.2008-31.03.2011 tarihleri arasında 1479 sayılı Kanun (5510 sayılı Kanunun 4/1-b maddesi) kapsamında sigortalı kabul edildiği,.... Esnaf odasında 10.09.2003-26.12.2006 tarihleri arasında oda kaydının, 10.09.2003-26.12.2006 tarihleri arasında sicil memurluğu kaydının, müzisyenlik işi nedeniyle ..... Vergi dairesinde 01.06.2003-20.12.2006 tarihleri arasında ve 26.04.2008-devam şeklinde vergi kaydının bulunduğu, yine, davacının 01.06.2007-16.11.2010 ve 01.01.2011-30.03.2011 tarihleri arasında 2925 sayılı Kanuna tabi her ay ayda 15 gün bildirimlerinin bulunduğu, ayrıca davacı adına 09.11.2010-31.12.2010 ve 01.04.2011-31.12.2011 tarihleri arasında 5510 sayılı Yasa'nın 4/a maddesi kapsamında yapılmış bildirimlerin bulunduğu anlaşılmaktadır. Davacı, 01.10.2008 tarihinden itibaren yeniden başlatılan Bağ-Kur (5510 sayılı Kanunun 4/1-b maddesi kapsamındaki) sigortalılığının iptali ile davalı Kurumca iptal edilen 2925 sayılı Yasa kapsamındaki tarım sigortalılığının geçerli olduğunun tespitini istemiş, mahkemece, davacının 01.10.2008-16.11.2010 tarihlerinde 2925 sayılı kanuna tabi sigortalılığının geçerli sayılarak bu tarihlerdeki 5510 sayılı Kanunun 4/1-b maddesi kapsamındaki sigortalılığının iptal edilmesi gerektiğinin tespitine, 01.01.2011-30.03.2011 tarihlerindeki 2925 sayılı Yasa'ya tabi sigortalılığının iptaline ilişkin işlemin yerinde
olduğundan bahisle bu sürelere ilişkin talebinin ise reddine karar verilerek istem kısmen hüküm altına alınmıştır.
Malûllük, yaşlılık ve ölüm sigortasına ilişkin bazı geçiş hükümlerine ilişkin 17.04.2008 tarih ve 5754 sayılı Kanunun 68. maddesi ile değişik 5510 sayılı Kanunun Geçici 1. maddesinde “Bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce, 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu ile 2925 sayılı Tarım İşçileri Sosyal Sigortalar Kanunu'na tabi olanlar, bu Kanunun 4'üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında, … kabul edilir.”şeklindeki düzenleme ile 2925 sayılı Kanuna tabi sigortalıların 5510 sayılı Kanunun 4/1-a maddesi kapsamında kabul edilmiştir.
Tarım veya orman işlerinde hizmet akdiyle süreksiz olarak çalışanların sigortalılığını düzenleyen 13.02.2011 gün ve 6111 sayılı Kanunun 51. maddesi ile eklenen 5510 sayılı Kanunun Ek 5. maddesinin ikinci fıkrasında; “Bu madde kapsamındaki sigortalılık; 4'üncü maddenin birinci fıkrasının (b) bendinin (4) numaralı alt bendi dâhil olmak üzere 4'üncü maddeye istinaden sigortalı olarak çalışmaya başlayanların çalışmaya başladıkları tarihten, sigortalılıklarını sona erdirme talebinde bulunanların talep tarihinden, prim borcu bulunanlardan talepte bulunanların primi ödenmiş son günden, gelir ya da aylık talebinde bulunanların aylığa hak kazanmış olmak şartıyla talep tarihinden ve ölen sigortalının ölüm tarihinden itibaren sona erer.” şeklinde düzenlenmiş, 6111 sayılı Kanunun 51. maddesi ile eklenen 5510 sayılı Kanuna ek 5. madde, 6111 sayılı Kanunun 215/ç maddesi uyarınca 01.03.2011 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
Davanın yasal dayanaklarından olan ve 01.10.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe giren, 5510 sayılı Kanunun 53’üncü maddesi uyarınca; sigortalının aynı Kanunun 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a), (b) ve (c) bentlerinde yer alan sigortalılık statülerinden birden fazlasına aynı anda tabi olunmasını gerektirecek şekilde çalışması halinde; öncelikle (c) bendi kapsamında, (c) bendi kapsamında sigortalılık yoksa, ilk önce başlayan sigortalılık ilişkisi esas alınarak sigortalı sayılacaktır.
5510 sayılı Kanunun anılan 53’üncü maddesi, 6111 sayılı Kanunun 33’üncü maddesiyle değiştirilmiş; sigortalının 4’üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) ve (b) ile (c) bendinde yer alan sigortalılık statülerine aynı anda tabi olunmasını gerektirecek şekilde çalışması halinde; öncelikle (c) bendi kapsamında, (a) ile (b) bentlerinde yer alan sigortalılık statülerine tabi olacak şekilde çalışması halinde ise (a) bendi kapsamında sigortalı sayılacağı düzenlemesi getirilmiş; ancak, değişikliğe ilişkin anılan 33’üncü madde de ayrıca söz konusu değişikliğin maddenin yürürlük tarihinden öncesi için uygulanmayacağı hükme bağlanmıştır. 6111 sayılı Kanunun yürürlüğe dair 215/b maddesiyle; “...33... maddesi yayımı takip eden ayın birinci günü yürürlüğe gireceği düzenlenmiştir. 6111 sayılı Kanun 25.02.2011 tarihinde yayımlanmış olup; bu durumda anılan değişiklikler 01.03.2011 tarihinden itibaren uygulanabilecektir.
Kanunların geriye yürümesi veya yürümemesi konusunda mevzuatımızda genel bir hüküm yoktur. Ancak, toplum barışının temel dayanağı olan hukuka ve özellikle kanunlara karşı güveni sağlamak ve hatta, kanun koyucunun keyfi hareketlerine engel olmak için, öğretide kanunların geriye yürümemesi esası kabul
edilmiştir. Buna göre, gerek Özel Hukuk ve gerekse Kamu Hukuku alanında, kural olarak her Kanun, ancak yürürlüğe girdiği tarihten sonraki zamanda meydana gelen olaylara ve ilişkilere uygulanır; o tarihten önceki zamana rastlayan olaylara ve ilişkilere uygulanmaz. Hukuk güvenliği bunu gerektirir. Kanunların geriye yürümemesi (geçmişe etkili olmaması) kuralının istisnalarından birini, beklenen (ileride kazanılacağı umulan) haklar oluşturmaktadır. Kamu düzeni ve genel ahlaka ilişkin kurallar yönünden de kanunların geriye yürümesi söz konusudur. Yargılama hukukunu düzenleyen kanunlar da, ilke olarak geçmişe etkilidir (Prof. Dr. Necip Bilge, Hukuk Başlangıcı, 14. Bası, Turhan Kitabevi, Ankara, 2000, sh: 193-194; Prof. Dr. A. Şeref Gözübüyük, Hukuka Giriş ve Hukukun Temel Kavramları, 18.Bası, Turhan Kitabevi, Ankara 2003, sh: 73).” (HGK 13.10.2004 t., 2004/10-528 E., 2004/533 K.)
Bütün bu açıklamalar ışığında yapılan değerlendirmede; 2925 sayılı Kanun kapsamındaki sigortalılığının sona ermesi hakkında, 01.10.2008 tarihinde yürürlüğe giren 5510 sayılı Kanun kapsamında boşluk bırakıldığı, anılan boşluğun ise 6111 sayılı Kanun ile eklenen 5510 sayılı Kanunun Ek 5. maddesinin 2. fıkrasında, Tarım veya Orman İşlerinde Hizmet Akdi ile Süreksiz Olarak Çalışanların sigortalılığının sona erme nedeni düzenlenerek, hukuki boşluğun doldurulduğu, yine 5510 sayılı Yasa'ya 6111 sayılı Kanunun 51. maddesi ile eklenen Ek 5. maddenin, anılan maddenin yürürlüğe girdiği tarihten öncesine dair uygulanmayacağına ilişkin sınırlayıcı bir düzenleme getirilmemesi gözetildiğinde, 5510 sayılı Kanunun Ek 5. Maddesinin 01.10.2008 tarihinden itibaren uygulanacağı ve bu bağlamda 5510 sayılı Kanunun 4/1-b maddesi kapsamında sigortalılığının bulunması halinde Tarım veya Orman İşlerinde Hizmet Akdi ile Süreksiz Olarak Çalışanların sigortalılığının sona ereceği dikkate alınarak davanın reddine karar verilmesi gerekirken mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O halde, davalı Kurum vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
S O N U Ç : Yukarıda açıklanan nedenlerle hükmün BOZULMASINA, 26.03.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy