Mahkemesi : İş Mahkemesi
Dava, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Mahkemece, ilâmında belirtildiği şekilde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.
Hükmün, davalılar vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteklerinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kâğıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun’un 79. maddesi ile 5510 sayılı Kanunun 86 maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re’sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
506 sayılı Kanunun 4. maddesinde ise, “sigortalıları çalıştıran gerçek ve tüzel kişiler” işveren olarak tanımlanmıştır. ”Çalıştıran” olgusu, tespiti istenen sürelere ilişkin hizmet akdinin tarafı konumunda olan ve hizmet akdini düzenleyen “işvereni” ifade etmektedir. Sigortalının taraf olduğu hizmet akdinin alt işverenler tarafından düzenlenmiş olması durumunda, hizmet tespitine yönelik davanın, anılan Yasa'nın 79/10. maddesine göre, sigortalıyı fiilen çalıştıran işverenlere yöneltmesi gerekir.
Davacı, 01/08/2006 - 31/07/2012 tarihleri arasında davalı işveren nezdinde geçen çalışmaların tespitini istemiştir. Hizmet cetveli’nde davacının, 01.02.2012 - 31.03.2012 tarihleri arasında 1006572 sicil numaralı, 01.04.2012 - 30.04.2012
./..
tarihleri arasında 1028011 sicil numaralı dava dışı işyerlerinden bildirimleri bulunmaktadır. Davalı işveren, davacının dava konusu dönemde çalıştığını iddia ettiği halı sahanın ... ait olduğunu, 15.07.2005 ile 15.07.2008 tarihleri arasında 3 yıllığına davalı işverence halı sahanın, ...’a kiraya verildiğini beyan ederek buna ilişkin sözleşmeleri sunduğu bu tarihten sonra ise kiraya verilmeyerek ... tarafından işletildiğini belirtmiştir. Mahkemece, davanın kısmen kabulü ile davacının 01/08/2006-31/01/2012 ve 01/05/2012-31/07/2012 tarihleri arasında asgari ücretle davalı ... ve ...nezdinde çalıştığının tespitine dair hüküm tesis edilmiştir. Mahkemece, 01/08/2006 ile 15/07/2008 tarihleri arasında mevcut kira sözleşmeleri bulunması karşısında gerçek işverenin tespiti konusunda yapılan araştırma ve inceleme yetersizdir.
Mahkemece yapılacak iş, 01/08/2006 ile 15/07/2008 tarihleri arasında gerçek işverenin tespiti amacıyla, davalı işveren ile dava dışı ... arasında kira ilişkisi araştırılmalı, davacıyı kimin işe aldığı, davacının bu dönemlerde emir ve talimatları kimden aldığı, ücretini ne şekilde ve kimden aldığı hususları tespit edilmeli, dava konusu dönemde dava dışı ... ‘ın da hak alanını ilgilendirdiğinden, davacıya, HMK. 124. maddesi dikkate alınmak suretiyle husumet yöneltmesi için mehil verilmeli; gösterecekleri bütün deliller toplandıktan sonra, yapılacak değerlendirme sonucuna göre bir karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmiş olması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir
Mahkemenin, yukarıda açıklanan esaslar doğrultusunda araştırma yaparak elde edilecek sonuca göre karar vermesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davalı Kurum ve davalı işveren vekillerinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve sair yönler incelenmeksizin hüküm bozulmalıdır.
SONUÇ: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA, temyiz harcının istem halinde davalı ...'na iadesine, 08.06.2015 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy