Bölge Adliye
Mahkemesi : Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
Dava, eksik bildirilen günlerinde çalıştığının tespiti istemine ilişkindir.
İlk Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı davacı ve davalı vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine, İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince davalı vekillerinin istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi tarafından verilen kararın kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.
İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesince verilen kararın, davacı vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
I-İSTEM:
Davacı vekili, davacının 04.02.2005-18.11.2013 tarihleri arasında çalıştığının tespiti ile sigorta başlangıç tarihinin 04.02.2005 olarak tespiti ile bu hizmetlerinin diğer hizmetleri ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II-CEVAP:
Davalı şirket vekili, usul açısından davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacının bir kısım delillerinin delil niteliğine sahip olmadığından muvafakatlerinin olmadığını, davacının 04/02/2005 tarihinde değil 04/05/2005 tarihinde çalışmaya başladığını, eksik bildirilmiş sigorta primlerinin söz konusu olmadığını, davacının kötü niyetli olduğunu beyanla davanın reddini talep etmiştir.
Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı vekili, davacının sigorta dosyasının incelenmesinde, dava konusu işyerinde kesintili çalışmasının olduğunun görüldüğünü, davacının davalı işyerinde 04/02/2005 tarihinden itibaren kesintisiz çalıştığı iddiasının hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, bu tür davaların kamu düzenine ilişkin olduğunu ve davacının davalı işyerinde 04/02/2005 başlangıç tarihli çalışma iddiasının resmi belgelerle ispatlanması gerektiğini beyanla davanın reddini talep etmiştir.
III-MAHKEME KARARI:
A-İLK DERECE MAHKEME KARARI
Mahkemece "Davanın kabulüne, davacının davalıya ait iş yerlerinde 04/05/2005-18/11/2013 tarihleri arasında çalıştığı, 2985 gününün bildirimlerinin yapıldığı, 79 gününün bildirimlerinin yapılmadığı, bu sürede ücretinin 1.398,78 TL olduğunun tespitine" şeklinde karar verilmiştir.
B-BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI
Davalı Akdem Tur. ve Sey. Ac. Ltd. Şti. vekili ile Fer'i Müdahil SGK Başkanlığı vekilinin istinaf başvurularının kabulü ile; Bodrum İş Mahkemesi'nden verilen 29/06/2017 tarih, 2015/334 Esas ve 2017/152 Karar sayılı kararın Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi uyarınca kaldırılmasına, davanın reddine,karar verilmiştir.
IV-TEMYİZ KANUN YOLUNA BAŞVURU VE NEDENLERİ:
İstinaf kanun yoluna başvuran davacı vekili, ilk derece mahkemesince yeterli araştırma yapılmaksızın eksik hesaplamaya göre karar verildiğini belirterek davacının maaşının 2.300,00 TL olarak düzeltilerek kararın onanmasına, mümkün olmadığı taktirde bozulmasına karar verilmesini istemiştir.
İstinaf kanun yoluna başvuran Fer'i Müdahil Kurum vekili, yetersiz tanık anlatımları ve bilirkişi raporu esas alınarak hüküm tesis edildiğini, Kurumun fer'i müdahil olduğunu, Kurum aleyhine yargılama gideri ve vekalet ücreti taktir edilmesinin isabetsiz olduğunu belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
İstinaf kanun yoluna başvuran davalı şirket vekili, ilk derece mahkemesinin hüküm kurarken salt müvekkil şirketin husumet halinde olduğu davacı tanıklarını dikkate aldığını, davacı tarafın çalıştığı süre boyunca kanuna uygun şekilde bildirimlerinin gerçekleştiğini, çalışma olgusunun hiçbir kuşkuya yer bırakmayacak şekilde belirlenmesi gerekirken mahkemece bu hususun gözardı edildiğini beyanla ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
V-İLGİLİ HUKUK KURALLARI VE İNCELEME:
Davanın yasal dayanağı 5510 Sayılı Kanunun 86'ncı maddesi 4 ve 5'nci fıkralarındaki;
"(Değişik fıkra: 09/08/2016-6728 S.K./48. md) Ay içinde bazı işgünlerinde çalıştırılmadığı ve ücret ödenmediği beyan edilen sigortalıların, otuz günden az çalıştıklarını ispatlayan belgeler, işverence ilgili aya ait aylık prim ve hizmet belgesinin veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin verilmesi gereken süre içinde verilir. Belgelerin şekli, içeriği, ekleri, ilgili olduğu dönemi, verilme süresi, verilme yöntemi, belgeleri verecek işyerleri, belgelerin verileceği kurum ile diğer hususlar Kurumca çıkarılan yönetmelikle belirlenir.
Sigortalıların otuz günden az çalıştığını gösteren bilgi ve belgelerin aylık prim ve hizmet belgesinin veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesinin (Ek ibare: 09/08/2016-6728 S.K./48. md) verilmesi gereken süre içinde (...)*1* verilmemesi veya verilen bilgi ve belgelerin (...)*1* geçerli sayılmaması halinde, otuz günden az bildirilen sürelere ait aylık prim ve hizmet belgesi veya muhtasar ve prim hizmet beyannamesi (Ek ibare: 09/08/2016-6728 S.K./48. md) Kurumca re'sen düzenlenir ve muhteviyatı primler, bu Kanun hükümlerine göre tahsil olunur." ve Sosyal Sigorta İşleri Yönetmeliği 102'nci maddesi 13 ve 14'ncü fıkralarındaki;
" (13) Aylık prim ve hizmet belgesi ile birlikte ay içinde otuz günden az çalışan veya eksik ücret ödenen sigortalılara ilişkin;
a) (Değişik:RG-21/8/2013-28742) Kurumca elektronik ortamda alınabilenler hariç, Kurumca yetkilendirilmiş sağlık hizmeti sunucularından veya işyeri hekimlerinden alınmış istirahatli olduğunu gösteren raporu,
b) Ücretsiz veya aylıksız izinli olduğunu kanıtlayan izin belgesi,
c) Disiplin cezası uygulaması, gözaltına alınma ile tutukluluk hâline ilişkin belgeleri,
ç) Kısmi süreli çalışmalara ait yazılı iş sözleşmesi,
d)(Değişik:RG-21/8/2013-28742) Sigortalının imzasını taşıyan puantaj kayıtları,
e) Grev, lokavt, genel hayatı etkileyen olaylar, doğal afetler nedeniyle işyerinde faaliyetin durdurulduğunu veya işe ara verildiğini gösteren ilgili resmî makamlardan alınan yazı örneği, sigortalıların eksik gün bildirimine ilişkin bilgi formu (Ek-10) ekinde Kuruma verilir veya Acele Posta Servisi, iadeli taahhütlü ya da taahhütlü olarak gönderilir.
(14) (Değişik ibare:RG-29/5/2016-29726) (13) On üçüncü fıkrada sayılan hâllere ilişkin belgelerin geriye yönelik olarak her zaman düzenlenebilir nitelikte olanları, aylık prim ve hizmet belgesinin verilmesi gereken süreden sonra verilmesi hâlinde işleme konulmaz. Bu durumların dışındaki otuz günden az çalışılan sürelere ait geçerli belgeleri belirlemeye Kurum Yönetim Kurulu yetkilidir."hükümlerini içeren düzenlemelerdir.
Dosya kapsamındaki kayıt ve belgelerden;davacıya ait 04.05.2005 başlangıç tarihli belirsiz süreli hizmet akdinin dosya kapsamında bulunduğu, davacının 04.05.2005 tarihinden itibaren hizmet bildirimlerinin yapıldığı, 2010, 2011 mart aylarında 30 ar gün 2012 mart ayında 19 gün eksik bildirim yapıldığı,eksik bildirilen günlere ilişkin eksik gün kodlarının dönem bodrolarına ve davacının hizmet döküm cetveline işlendiği,davacının çalışma başlangıcına ilişkin; 04.02.2005-04.05.2005 tarihleri arasında ve 2010, 2011, 2012 mart ayları eksik bildirilen günlerde çalıştığına ilişkin açık ve net tanık beyanının olmadığı,ilk derece mahkemesince; 04.05.2005-18.11.2013 tarihleri arasında davacının çalıştığı kabul edilerek davanın kabulüne karar verildiği, Bölge Adliye Mahkemesince; davalı işverenlikçe, eksik gün koduyla aylık prim ve hizmet belgelerinin verildiği, işverenliğin ibraz ettiği eksik gün belgelerine Kurumca itibar edildiği, eksik günlerin tamamlanması yönünde işlem gerçekleştirilmediği, eksik günler dışında eksiksiz bildirimlerin yapılmış olduğu gerekçelerine dayalı olarak ilk derece mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verildiği, eksik günlere ilişkin belgelerin taraflarca dosyaya ibraz edilmediği,Kurumdan da talep edilmediği anlaşılmaktadır.
Mahkemece, eksik bildirim dayanağı belgeler celp edilip yukarıda belirtilen dayanak yasal ve yönetmelik düzenlemeleri kapsamında geçerli belgeler olup olmadığı irdelenerek sonucuna göre karar verilmelidir.
Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek eksik araştırma ve inceleme sonucu yanılgılı değerlendirme ile yazılı şekilde hüküm kurulması, usul ve yasaya aykırı olup, bozma nedenidir.
O hâlde, davacı vekilinin bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesinin istinaf başvurusunun kabulüne ilişkin kararı bozulmalıdır.
SONUÇ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi kararının yukarıda açıklanan nedenlerle HMK’nın 373/2 maddesi gereği BOZULMASINA, temyiz harcının istek halinde davacıya iadesine, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 25.02.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.