MAHKEMESİ: İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
Bölge Adliye Mahkemesinin kararı fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı şirket işyerinde 01.01.1996-12.11.2004 tarihleri arasında, davalı şirketler bünyesinde ...’te bulunan fabrikada kesintisiz olarak aralıksız çalıştığını, davalı şirketlerin faaliyet alanının yılın 12 ayında mevsime göre incir, üzüm, kabak vs. kuru meyve ve sebzelerin paketlenerek iç piyasaya ve ihracata mal hazırlanması olduğunu, müvekkilinin işe girmiş olduğu tarihte şirket unvanının ... Tar. Tic. Ltd. Şti. olmasına rağmen bu işletme adı devam ederken aynı iş yerinde 13.09.2002 tarihinde ... Kuru Meyva İmal İhr. San. Tic. Ltd. Şti. adlı şirketin kurulduğunu, 14.05.2003 tarihinde ... Tar. Tic. Ltd. Şti. adına kapanış gösterildiğini, en nihayetinde müvekkilinin işten çıkış tarihinde işyeri unvanının ... ... Ltd. Şti. olarak kaldığını, şirketlerin esas itibarıyla aynı şirketler olduğunu sadece isim değişikliği yoluna gidildiğini belirterek davacının 01.01.1996-12.11.2004 tarihleri arasında davalı şirketler nezdinde sürekli ve kesintisiz çalıştığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı şirketlerin tasfiye memuruna tebligat yapılmış ancak cevap dilekçesi sunulmamıştır.
Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile "1-Davacının ... Tar. Tic. San. A.Ş. hakkında açtığı davasının kısmen kabulüne;
Davacı ... ...’nın, ... Tarım Tic. San. A.Ş.'ye ait ...6.35 sicil sayılı işyerinde; 23.03.2000–12.11.2004 tarihleri arasında hizmet akdine dayalı olarak asgari ücretle 1669 gün çalıştığı, 31 günlük çalışmasının Kuruma bildirildiği, 1638 günlük çalışmasının Kuruma bildirilmediğinin tesbitine,
01.01.1996-22.03.2000 tarihleri aralığındaki çalışmasının tespitine yönelik talebinin ise hak düşürücü sebebi ile reddine,
Davacının, davalı ... Kuru Meyva İmal. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. unvanlı, 1203271.035 ünvanlı işyeri ile ilgili davasının ise husumet yönünden reddine,” karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile “Dosya kapsamındaki kayıtlardan; 01.03.1980 doğumlu 22.03.2000 ila 10.05.2001 tarihleri arasında davalı ... Tarım Tic. ve San. A.Ş. adına kayıtlı ...6,35 sicil sayılı işyerinden kesintili bildirimlerinin olduğu, Dairemizden geçen emsal dosyalarda ve dosyadaki bilgilerde, davalı ... şirketi adına kayıtlı 03717186,35 sicil sayılı işyerinin, incir işletmesi mahiyetinde olup 30.09.1992 - 30.09.2006 tarihleri arasında Kanun kapsamında olduğu, davalı ... Şirketi adına kayıtlı olan 1203271,35 sicil sayılı işyerinin kuru meyve işleme mahiyetinde olup 27.08.2002 - 30.06.2005 tarihleri arasında Kanun kapsamında olduğu, kolluk tarafından yapılan komşu işyeri çalışanı araştırması yapıldığı, nüfus müdürlükleri ile yazışmalar yapıldığı, davacıdan farklı kişi tespit edilemediği, davalı ... şirketinin 04.08.2014 tarihinde, davalı ... Şirketinin 14.05.2013 tarihinde Ticaret Sicilinden terkin edildiği, İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2022/162 Esas, 2023/350 Karar sayılı kararı ile davalı şirketin eldeki dava nedeniyle ihya edildiği ve tasfiye memuru atandığı görülmektedir.
İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf edenin sıfatı ve istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek yapılan incelemede; dava dosyasındaki yazılara, kararın dayandığı delillerle kanuni gerektirici sebeplere, vakıa ve hukuki değerlendirme ile yukarıda belirtilen gerekçe kapsamında ve özellikle, yargılama aşamasında beyanları alanın bordro tanıklarından davacının uyuşmazlık konusu dönemde sürekli çalıştığına yönelik beyanları, tüm dosya kapsamındaki bilgi ve belgeler dikkate alındığında, İlk Derece Mahkemesinin kararının yerinde olduğu, ayrıca, kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmadığı" gerekçesiyle fer'i müdahil Kurum vekilinin istinaf talebinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Fer'i müdahil Kurum vekili özetle, iddianın yazılı delil ve belge olmaksızın sadece tanık beyanlarına dayanılarak ispat edilemeyeceğini, ayrıca dinlenen tanıkların Yargıtayın aradığı nitelikleri taşımadığını ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
1.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde resen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
2.Dosyanın incelenmesinden, davacının 01.01.1996-12.11.2004 tarihleri arasındaki hizmetlerinin tespitine karar verilmesini talep ettiği, hizmet cetveline göre 22.03.2000 tarihinden başlayarak 2000/1. dönemde 13 gün, 2. dönemde 6 gün, 3. dönemde 4 gün, 2001/2. dönemde 10 gün bildirimlerin bulunduğu, 22.03.2000 tarihli işe giriş bildirgesinin davacı imzalı olduğu, Mahkemece 22.03.2000 tarihinden önceki hizmetlerin hak düşürücü süre nedeniyle reddedildiği, bordro tanıklarının beyanlarına göre davacının 23.03.2000-12.11.2004 tarihleri arasında 1638 gün çalıştığının tespitine karar verildiği anlaşılmaktadır.
3.Davacının 23.03.2000-12.11.2004 tarihleri arasındaki çalışmalarının kesintisiz olarak geçtiği kabul edilmiş ise de davacının davalı ... ... Şirketinin ...'teki iş yerinde çalıştığı, dinlenilen bordro tanıklarının ise İzmir'de bulunan şirket merkezinde çalıştığı anlaşılmakla Mahkemece yapılan araştırma hüküm kurmaya elverişli değildir.
4.Bu kapsamda Mahkemece ... iş yerinden verilen dönem bordrolarında ismi geçen ve dinlenilmeyen bordro tanıkları dinlenilmeli, buradaki iş yerinde yapılan işin mevsimlik olup olmadığı, davacının yaptığı işin ne olduğu, ...'teki iş yerinin kapsam ve kapasitesi, dönemsel olarak elektrik su tüketimleri, İlçe Tarım Müdürlüğünce denetim yapıldı ise ilgili tutanaklar getirtilmek suretiyle, iş yerinin kapsam ve kapasitesi araştırılarak davacının davaya konu 23.03.2000-12.11.2004 tarihleri arasındaki çalışmaları tereddütsüz bir şekilde ortaya konulmalı, sonucuna göre karar verilmelidir.
Bu maddi ve hukuki olgular göz ardı edilerek, yazılı şekilde hüküm tesisi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2.İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
13.03.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.