MAHKEMESİ: Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2022/1907 E., 2024/1902 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ: Düzce 1. İş Mahkemesi
SAYISI: 2021/255 E., 2022/214 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının ... ünvanlı işyerinde 07.08.2014 tarihinde günlük işçi olarak çalıştığını, davacı geçici ve yevmiye usulü günlük işçi olarak çalışacak olmasına rağmen kanuni zorunluluk olması sebebiyle sigorta girişinin yapıldığını ve bu şekilde çalıştığını, davacının sigorta girişinin yaptığı temizlik işinin devam etmemesi sebebiyle bir gün olarak yapıldığını, davacının Kurumdan almış olduğu yaşlılık aylığının fiili çalışma olmaması nedeniyle kesildiğini, maaşının başlangıç tarihi itibariyle durdurulduğunu ödenen aylıklara ilişkin borç çıkarıldığını, davacının bu işlerinde fiili olarak çalıştığını, davacının yurt dışında ikamet etmesine rağmen Türkiye'ye sık sık gelip gittiğini, fiili olmadığı iddia edilen çalışma gününde Türkiye'de olduğunu, Kurum işleminin hukuka aykırı olduğunu belirterek davacının 1 günlük çalışmasının fiili olduğunun, davacının borcu olmadığının ve hizmetinin geçerli olduğunun tespitini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurum denetmenlerince düzenlenen 15.01.2020 tarih, 2020/412032/002 sayılı denetim raporuna göre ... unvanlı işyerindeki 07.08.2014 - 07.08.2014 tarihleri arasında toplam 1 gün hizmetinin fiili olmadığı tespit edilerek iptal edilmesi sonucu yurtdışı borçlanma işlemi geçersiz sayılarak davacının yaşlılık aylığının başlangıç tarihi itibariyle iptal edildiğini, sigortalıya yersiz ödenen aylıkların ilgili adına borç kaydı oluşturulduğunu, davacının fiilen söz konusu işyerinde çalışmamasına rağmen buradan sigortalı gösterilerek emekli olduğunu, sahte bilgi ve belgeler ile sigortalılık haklarından, sağlık ve diğer hak ve ödenek, ikramiye, teşvik v.b. gibi hizmetlerden muvazaa ile faydalandığını ve bu yolla Kurumu zarara uğrattığını, denetmen raporlarının aksi resmi belgeler ile sabit oluncaya kadar geçerli olduğunu, denetmen raporunda davacının sürekli ikamet adresinin Berlin - Almanya olduğu, davacının ve diğer sigortalılığı iptal edilenlerin her ne kadar Düzce Emniyet Müdürlüğü' nden edinilen bilgi ve belgelerde mezkur işyerinden sigortalı gösterildikleri tarihte tarihte Türkiye'ye giriş yaptıkları belirtilmiş olsa da iş yerinde çalışan ..., ..., ..., ..., ... isimli fiili çalışanların ifadelerinde belirtilen davacıyı tanımadıklarını, işyerinde davacının çalışmasının olmadığını belirttikleri, ilgili kişilerin yurtdışı hizmet borçlanması yapmak amacıyla ( 4/a sigorta statüsü) sigortalı olarak beyan edildiği karinesine varıldığını, yerleşim yeri kayıtları ve diğer çalışanların ifadeleri göz önünde bulundurulduğunda davacının bildirimlerinin fiili çalışmaya dayanmadığının tespit edildiğini belirterek davanın reddini istemiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı iddiaları ile davacı tanıkları ... ve ...'ın beyanlarının çelişkili olduğu, davacının hizmeti iptal edilen 07.08.2014 tarihinde dava dışı 1038839.081 sicil sayılı ... unvanlı iş yerinde fiili olarak çalıştığı iddiasının kanıtlanamadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı tarafın istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı vekili temyiz dilekçesinde; kamu tanığı ... beyanlarının davacının fiili çalışma yaptığı olgusunu destekler nitelikte olduğunu, davacıya ait işe giriş bildirgesinin Kuruma verildiğinin dosya kapsamından anlaşılmakta olduğunu, yüksek yargı kararlarına bakıldığında söz konusu davada da işçilerin hak kaybına uğramaması adına işçi lehine yorum ilkesinin uygulandığını, davacının iptal edilen çalışmasına dair resmi tüm işlemlerin 2014 yılında eksiksiz yerine getirildiğini, o tarihlerde Türkiye'de yaşadığının kuşkusuz olduğunu, yaptığı fiili çalışmaların hem kamu tanıklarının beyanlarıyla hem de kendi tanıklarıyla ispat edildiğini, hal böyle iken yıllar sonra davacının fiili olan bir günlük çalışması iptal edilerek mağdur edildiğini, ret kararı verilmesinin hatalı olduğunu, işe giriş bildirgesi dikkate alındığında davacının temizlik görevlisi olarak girişinin yapıldığının görüleceğini, ayrıca davacı söz konusu iş yerinde aylarca çalışmadığı için tanıkların çalışmasını yanlış hatırlamasının da gayet olağan bir durum olduğunu beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacının dava dışı işveren nezdinde geçen çalışmalarının fiili ve geçerli olduğunun, davalı Kuruma yersiz ödeme borcu bulunmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının temyiz edene yükletilmesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
21.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi