MAHKEMESİ: Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI: 2024/958 E., 2024/1018 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ: Antalya 6. İş Mahkemesi
SAYISI: 2021/50 E., 2023/386 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararının davalılar ... ve ... vekilleri tarafından temyiz edildiği; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, sigortalının 27.02.2014 tarihinde meydana gelen iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğradığını iddia ederek maddi ve manevi tazminat isteminde bulunmuştur.
II. CEVAP
1.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; yapılan araştırmada şirketleri nezdinde 07.03.2015 olay tarihi itibari ile ... plakalı araca ait zorunlu trafik poliçesinin veya başkaca bir sorumluluk poliçesinin bulunmadığının görüldüğünü, iddia olunan poliçenin kazadan çok önce 23.05.2014 tarihinde başlangıcından iptal edildiğine dair şirket kayıtları ile sabit olduğunu, şirket nezdinde bir poliçe bulunmadığından şirketin sorumluluğunun olmadığını belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2.Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının belediye personeli olmadığını, ... Tem. Yem. Yön. Dan. San.Tic. A.Ş. personeli olarak çalıştığını, davacının ihaleler neticesi ihaleyi alan firmaların elemanı olarak belediye emrine verildiğini, bu nedenle davacının tazminat taleplerini sadece yüklenici firmalara ve diğer davalılara yöneltilmesi gerektiğini, iş kazası nedeni ile müvekkili idarenin sorumlu tutulabilmesi için kazanın oluşumunda kusurunun bulunmasının gerektiğini belirterek açılan davanın müvekkili yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
3. Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafça davacıda %28 oranında iş gücü kaybı olduğuna ilişkin Antalya Tıp Fakültesinden alınan rapora itiraz ettiklerini, hastaneden tüm tedavi evraklarının talep edilerek dosyanın bütün halde Adli Tıp İhtisas Dairesine gönderilerek rapor alınmasını, talep ettikleri ve davalı müvekkilinin dava konusu kazanın oluşumunda tamamen kusursuz olduğunu belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
4.Davalılar ... Temizlik...Ltd. Şti. ve ... Temizlik...Ltd. Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının iddialarını ve davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte, kaza tarihi olan 27.02.2014 tarihi ile dava tarihi olan 21.05.2015 tarihi arasında 1 yıldan fazla süre geçmiş olması nedeni ile zamanaşımı itirazında bulunduklarını, her ne kadar müvekkilleri şirketlere husumet yöneltilmiş ise de müvekkili şirketlerin, diğer davalı ... Belediyesi Başkanlığı bünyesinde yürütülen hizmet işini ihale sözleşmesinde belirlenen süre ile alarak davacı işçinin kayden işvereni olduklarını, davacının en başından beri tek ve gerçek işverenin Antalya Büyükşehir Belediyesi olduğunu belirterek işverenlik ve adam çalıştıran sıfatı bulunmayan müvekkili şirketler yönünden husumet itirazında bulunduklarını, müvekkil şirketlerin ve davalı belediyenin aralarında imzalamış oldukları hizmet alım sözleşmesi kapsamında istihdam ettikleri personele işçi sağlığı ve iş güvenliği konularında gerekli eğitimleri eksiksiz şekilde vererek işyerinde almaları gereken tüm tedbirleri aldıklarını belirterek açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile;
1-Davacının iş kazasına dayalı maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin davasının davalılar ... Temizlik Yemekçilik Yönetim Danışmanlık Reklam Cen. Bilgi İnşaat Madencilik Nakliyet San. ve Tic. A.Ş. ve ... Temizlik Hizmetleri Taahüt Mütahitlik Yemekçilik Ltd. Şti. yönünden bu davalıların dava konusu iş kazasının meydana gelmesinde kusurlarının olmaması sebebi ile reddine,
2-Davacının iş kazasına dayalı maddi tazminat istemine ilişkin davasının davalılar Anadolu Anonim Türk Sigorta A.Ş., davalı ... ve davalı ... yönünden kabulü ile 143.611,04 TL maddi tazminatın (davalılar ... ve ... yönünden olay tarihi olan 27.02.2014 tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak yasal faiziyle davalı ... A.Ş. yönünden dava tarihi olan 21.05.2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte) bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacının fazlaya dair haklarının saklı tutulmasına (davacının hak kazandığı maddi tazminatın tamamı 1.244.274,76 TL olmakla beraber talep ile sınırlı olarak karar verildi. Davacının fazlaya dair hakları saklı tutuldu. Davalı ... A.Ş.'nin police teminatına göre bu tazminatın 250.000,00 TL'sinden müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu anlaşıldı.)
3-Davacının iş kazasına dayalı manevi tazminat istemine ilişkin davasının davalılar ... ve ... yönünden kısmen kabulüyle takdiren 60.000,00 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 27.02.2014 tarihinden itibaren işleyecek ve hesaplanacak yasal faiziyle birlikte bu davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya dair istemin reddine, karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalılar ..., ... ve ... vekilleri tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya içindeki kusur raporları arasındaki çelişkinin 10.05.2022 tarihli bilirkişi heyeti ek raporu, 15.10.2022 tarihli bilirkişi heyeti kusur raporu ve 19.06.2023 tarihli bilirkişi heyeti kusur raporu ile giderildiği, hükme esas alınan bu raporların kusurlu kabul edilenlerin kaza olayının meydana gelmesine yol açan eylem ve davranışları ile ihlal edilen mevzuat hükümleri açısından açık, denetime elverişli ve karar vermeye yeterli olduğu, raporlarda tespit edilen kusur aidiyet ve oranlarının isabetli olduğu; asıl işveren olan davalı ... BBB'nin, kazaya karışan aracın sürücüsü işçi olan davalı ...'in kusurları dahilinde davacının taleplerinden sorumlu tutulmalarında hata olmadığı; alt işveren durumunda olan davalılar ... Temizlik ve ... Temizlik'in işçilere iş güvenliği eğitimlerini verdikleri tespitiyle ve olayın oluş şekli itibariyle kusurlarının bulunmadığına dair kabulde de isabetsizlik bulunmadığı; İlk Derece Mahkemesince yerinde yapılan keşif sonrası tanzim edilen 09.02.2022 tarihli bilirkişi heyeti raporuna göre dava konusu iş kazasının meydana geldiği yerin, yerleşim yeri içinde, trafiğe açık, kara yolu ile trafik bağlantısı bulunan yerlerden olup, "kara yolu" niteliğinde olduğu, Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartların istisnalar kısmında aksine bir hükmün de olmadığı; dava konusu kazaya karışan aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olan davalı ... şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuruyla sınırlı sorumlu kabul edilmesinde isabetsizlik olmadığı; davalı sigortacının tanzim ettiği poliçe ile dava konusu maddi tazminat talebinin teminat altına alındığı; davacının sürekli iş göremezlik oranının, birbiriyle uyumlu mahiyetteki 09.01.2019 tarihli Yüksek Sağlık Kurulu kararı ve 26.08.2019 tarihli Adli Tıp 3. İhtisas Dairesi raporu ile % 37 olarak kesinleştiği; 6098 sayılı TBK'nın 62. maddesi hükmü dikkate alındığında, davalı ... şirketinin davacının hak kazandığı maddi tazminatın tamamından aleyhine hüküm kurulan diğer davalılarla birlikte sorumlu tutulmasında isabetsizlik bulunmadığı; olayın oluş şekli, tarafların sıfatları, işgal ettikleri makam, olay tarihi ve paranın o tarihteki alım gücü, ekonomik şartlar, hak ve nasafet kuralları, davacının yaşı, sürekli iş göremezlik oranı, özellikle geçici iş göremez durumda kaldığı sürenin oldukça uzun olması, tarafların kusur durumu ile davacının olay nedeniyle duyduğu elem ve acı birlikte değerlendirildiğinde, takdir edilen manevi tazminat miktarının makul ve yeterli olduğu gerekçesiyle, davalılar ..., ... ve ...'nin başvurularının HMK'nın 353/1-b-1 maddesi uyarınca ayrı ayrı esastan reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle;
a.Dosyada bulunan maluliyete ilişkin raporlar arasında çelişki bulunduğunu, çelişkinin giderilmesi için üçüncü bir rapor alınması yönündeki taleplerinin karşılanmadığını,
b.Müvekkili davalıya yüklenen % 20 kusur oranını kabul etmediklerini, müvekkilinin kazanın oluşumunda herhangi bir kusuru bulunmadığını, davacının ağır kusurlu olduğunu, yine otoparka kapasitesinin çok üzerinde araç girişi yaptırılarak araçların birbirine çok yakın park ettirilmesi ve bu durumun kontrolünün yapılmaması nedeniyle işverenlerin ağır kusurlarının olduğunu,
c. Hükmedilen manevi tazminatın yüksek olduğunu belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.
2.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle;
a.Hükme esas alınan bilirkişi raporunda belirtilen kusur oranlarının gerçeği yansıtmadığını, davacının, davalı ...'in ve taşeron firmanın kusur oranlarının yeniden değerlendirilmesi gerektiğini, kaza ile müvekkili İdare arasında illiyet bağı olmadığını, davacının Belediye personeli olmadığını, davalı şirketlerin personeli olduğunu, müvekkiline kusur izafe edilmesinin hukuki dayanağı bulunmadığını, müvekkilinin taraf olarak dahi gösterilmemesi gerektiğini,
b.Davacının geçici ve sürekli iş göremezlik oranlarının Kuruma tespit ettirilmediğini veya bu yönde dava açılmadığını belirterek kararın temyizen bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, iş kazasında sürekli iş göremezliğe uğrayan sigortalının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
1.Davalılar ... ve ... vekillerinin manevi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;
a.Miktar veya değeri kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararlar, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362. maddesi uyarınca temyiz edilemez. Temyize konu edilen miktarın kesinlik sınırının altında kalması hâlinde anılan Kanun’un 366. maddesi atfıyla aynı Kanunun 352. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca temyiz dilekçesinin reddine karar vermek gerekir.
b.6100 sayılı HMK'nın 110. maddesi kapsamında dava yığılması (objektif dava birleşmesi) kapsamında her bir talebin ayrı bir dava olduğu ve ayrı ayrı hüküm ve sonuç doğuracağı dikkate alınmalıdır.
c.Dosya içeriğine göre, temyize getirilen miktarlar Bölge Adliye Mahkemesinin karar tarihi itibari ile kesinlik sınırı olan 378.290,00 TL’nin altında bulunduğu anlaşılmakla temyiz itirazlarının aşağıdaki şekilde reddine karar verilmiştir.
2.Davalılar ... ve ... vekillerinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'nun 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen kararın, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere, temyiz edenin sıfatına, temyiz kapsam ve nedenlerine göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalılar ... ve ... vekillerinin manevi tazminata yönelik temyiz dilekçelerinin miktardan REDDİNE,
2.Davalılar ... ve ... vekillerinin maddi tazminata yönelik temyiz itirazlarının reddine, Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Aşağıda yazılı temyiz harcının ilgililerinden alınmasına,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
15.04.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.