MAHKEMESİ : Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/592 E., 2025/754 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Giresun İş Mahkemesi
SAYISI : 2022/292 E., 2023/462 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı-birleşen davada davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;
I. DAVA
1.Davacı Kurum vekili; Kurum sigortalısı ...'ın 16.12.20 10... .02.2016 tarihleri arasında vaka türü hastalık olan geçici iş göremezlik raporu ile emzirme ödeneği raporu almış olup tarafına ödemesinin yapıldığını, 29.06.20 20... /407110/18 sayılı denetmen raporunda ilgilinin ... sicil sayılı dosyada işlem gören ...'ye ait PVC doğrama iş yerinde çalışmasının fiili olmadığı ve sigortalılığının sahte olduğunun tespit edildiğini ve ilgili rapora istinaden 4/a kapsamındaki sigortalılığının (raporlu olduğu dönemler dahil) iptal edildiğini, geçici iş göremezlik adı altında yersiz olarak ödenen Kurum alacağının yasal faizi ile birlikte tahsilini teminen ilgili hakkında Giresun İcra Dairesinde 2022/6378 takip sayılı dosya ile icra takibi başlatıldığını ve ilgili dosyaya borçlunun itiraz ederek takibin durmasına sebebiyet verdiğini belirterek borçlunun haksız itirazının iptaline, icra takibinin devamına, borçlu aleyhine alacağının %20’sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
2. Birleşen karşı davada davacı vekili; müvekkilinin 2...7 sicil numarası ile 16.12.2010 tarihinde dava dışı işvereni ... adına olan ... iş yeri sicil no.lu iş yerinde çalışmaya başladığını ve halen aynı iş yerinde çalışmaya devam ettiğini, Kurum tarafından işyerinde yapılan denetimler sonucunda müvekkilinin 16.12.20 10... .02.2016 tarihleri arasındaki sigortalılığının gerçek ve fiili olmadığı gerekçesi ile iptal edildiğini, söz konusu işyerinin daha önceleri müvekkilin eşi ... adına kayıtlı iken ekonomik anlamda zorda kalmalarından dolayı müvekkilinin devralan işveren bünyesinde asgari ücret karşılığında 2010 yılı ile 2015 yılları arasında dava dışı işverenin ... Mahallesi ... Sokak No:... adresinde, 2015 yılından bu yana da ... Mahallesi ... Sokak No:... adresinde ... mağazasında çalıştığını, hizmet dökümü incelendiğinde sigortalılığının aynı işveren bünyesinde olduğunu, bir kısım sigortalılığının iptal edildiğini, bir kısım sigortalılığının geçerli sayıldığını, iptal edilen sigortalılık dönemindeki maaşını bazen elden, bazen banka aracılığı ile aldığını, fiili çalışma olmaması durumunda müvekkiline maaş ödemesi ve prim ödemesi yapılmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, Kurum müfettişlerince tutulan denetim raporunda bahsi geçen iş yerinde çalışan kişilerin beyanında müvekkilinin dava dışı işveren bünyesinde çalıştığını beyan etmelerine rağmen beyanlar arasında çelişki olduğu gerekçesiyle müvekkilin sigortalılığının haksız olarak iptal edildiğini, denetim raporunda belirtilen işveren kayıtlarının eksik olmasının yetkili olarak hiçbir sıfatı bulunmayan ve düz işçi durumundaki müvekkiline yükletilebilmesinin mümkün olmadığını, müvekkili tarafından sigortalılığının iptal edilmesine dair işleme karşı düzeltme talebinde bulunmasına karşın Kurum tarafından talebin reddedildiğini belirterek 28 ... numaralı iş yerindeki 16.12.2010 tarihi ile 19.02.2016 tarihleri arasındaki iptal edilen sigortalılığının fiili ve gerçek sigortalılık olduğunun tespitini ve aksi yöndeki davalı Kurum işleminin iptalini talep etmiştir.
II.CEVAP
1.Davalı vekili; dava konusu taleplerin zamanaşımına uğradığını, müvekkilinin 16.12.2010 tarihi ile 19.02.2016 tarihi arasındaki sigortalılığının fiili ve gerçek sigortalılık olmaması nedeniyle iptal edildiğini, söz konusu iş yeri daha önceleri müvekkilinin eşi ... adına kayıtlı iken müvekkilinin eşinin işlerinin zor gitmesi, müvekkilinin ve ailesinin de ekonomik anlamda zorda kalmaları nedeniyle de müvekkilinin devralan işveren bünyesinde asgari ücretle çalışmaya başladığını, ... hizmet dökümü incelendiğinde tüm sigortalılığının aynı işveren bünyesinde olduğu ve bir kısım sigortalılığı geçerli sayılırken bir kısım sigortalılığının iptal edildiğini, bu durumun da davalı Kurum işleminin kendi içerisinde çelişkili olduğunu açıkça gösterdiğini, iptal edilen sigortalılık dönemindeki maaşının bazen elden ödendiğini ve bazen de banka aracılığıyla müvekkiline ödendiğini, bu kapsamda müvekkilinin sigortalılığının gerçek ve fiili olmaması durumunda işverenin müvekkiline maaş ödemesi ve yine sigorta primi ödemesi hayatın olağan akışına da çok uygun olmayacağını, davacı Kurumun icra dosyasında talep ettiği asıl alacak miktarı ile davacı Kurumun Mahkeme dosyasına gönderdiği kayıtlarda belirtilen asıl alacak tutarı farklı olup icra dosyasındaki miktarın neye göre daha fazla olduğunun anlaşılamadığını, yine icra dosyasında talep edilen faiz fahiş hesaplanmış olup bu miktarın da kabul edilebilmesi mümkün olmadığını belirterek usul ve yasaya aykırı olarak açılan işbu davanın reddine, davacı tarafın %20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
2. Birleşen karşı davada davalı Kurum vekili; ... sicil no.lu dosyada işlem gören işveren ... ünvanlı iş yeri hakkında 29.06.2020 tarihli 2020/407110/18 sayılı rapor düzenlendiğini, ilgili raporun aksinin ancak eşdeğer yazılı belgelerle ispat edilebileceğini, davacı ...'ın, ...'nin iş yerini devraldığı işveren ...'ın eşi olduğu, ...'nin yakın akrabası olduğunu, davacı tarafın akrilik tezgah ustası ve plastik montaj ustası olarak sigorta bildiriminin yapıldığının tespit edildiğini, davacı tarafın beyanları ile tanık beyanları ve kurum kayıtları değerlendirildiğinde adı geçenin ilgili iş yerinde fiili çalışmasının olmadığının tespit edildiğini, ilgili tanıkların da açıkça davacı tarafın iş yerinde çalışmadığını belirttiğini, davacı tanığının beyanı ile davacının anlatımlarının da çelişkili olduğunu, yine ...'nin iş yerinde toplamda 14 kişinin çalıştığı, ancak 48 kişinin sigortalı bildiriminin yapıldığının tespit edildiğini, müvekkili Kurum işlemlerinin usul ve yasalara uygun olduğunu belirterek davanın reddini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-birleşen davada davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davacı-birleşen davada davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde; eksik inceleme sonucu karar verildiğini, tanıkların denetmene ve Mahkemeye verdikleri ifadelerin farklı olduğunu, çelişkili beyanlara itibarla karar verilmesinin hatalı olduğunu ileri sürmüştür.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlıkta asıl dava itirazın iptali, birleşen karşı dava Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup, dosyada yer alan tüm bilgi ve belgelerin incelenmesinde verilen hükmün yerinde olduğu anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370. maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
04.03.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.