MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/1476 E., 2025/1259 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Salihli İş Mahkemesi
SAYISI : 2019/81 E., 2022/93 K.
Bölge Adliye Mahkemesinin kararı davalı vekili ile fer'i müdahil Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalıya ait iş yerinde 01.06.2011 tarihinden 15.12.2018 tarihine kadar çalıştığını, davacının bu tarihler aralığında aralıksız 7 yıl çalışmasına rağmen girdi-çıktı yapılarak sigortasız çalıştırıldığını, SGK kayıtlarında işe giriş tarihinin 06/2011, çıkış tarihinin ise 11/2017 olarak gözüktüğünü, müvekkilinin çalıştığı ayların tam olarak gösterilmemekle birlikte bazı aylar ve yılların hiç gösterilmediğini ve sigortaya da bildirilmediğini beyanla eksik bildirilen hizmetlerinin tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davacı 22.09.2020 tarihli duruşmada işe girişinin zamanında yapıldığını, bankaya borcu olması nedeniyle çalıştığı halde işten çıkmış gibi gösterildiğini, 2017 Aralık’ta işten ayrıldığını beyan etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... cevap dilekçesi sunmamıştır.
Fer'i müdahil SGK cevap dilekçesinde özetle; Kurum kayıtlarının resmi yazılı belge vasfında belgeler olduğunu, kayıtlara aksi yöndeki iddiaların aynı nitelikte belgelerle desteklenmesi ve ispatlanması gerektiğini, davacının dava dilekçesinde delillerini somut bir biçimde ortaya koyamadığını ve ispatı kabil olmayan iddialara dayanarak davasını ikame ettiğini, belirsizlikler ihtiva eden, delil ortaya koyulmamış ve kabulü mümkün olmayan bir dava olduğunu, açıklanan nedenler ile somut delillerden ve iddialardan yoksun, hukuka aykırı şekilde açılmış davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının davalıya ait ... sicil numaralı iş yerinde 01.06.2011-28.11.2017 tarihleri arasındaki dönemde hizmet akdine tabi olarak asgari ücret karşılığında toplam 2338 gün çalıştığının, bu çalışmaların 2221 günlük kısmının Kuruma bildirilmediğinin tespitine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ile fer’i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf taleplerinin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı vekili özetle;
1-Salihli Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfının 01.03.2021 tarihli SYDV/45.11/111 sayılı belgeden de anlaşılacağı üzere davacı ... 2012 -2017 yılları arasında Vakfın ayni kömür yardımından ve diğer nakdi yardım programlarından yararlandığını, davacı bu yardımdan işsiz olduğuna dair kendi beyanı ve imzasının bulunduğu dilekçe ile yani yazılı müracaatla faydalandığını, davacının resmi kayıtlarda yer alan imzalı beyanı esas olup müvekkili yanında sürekli olarak çalışmadığının resmi kuruma vermiş olduğu dilekçe ile belli olduğunu,
2-Tanık beyanlarında da tam bir bütünlük ve davacının iddia ettiği gibi tam ve aralıksız çalışmaya yönelik hiç bir beyan bulunmadığını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek bozulmasını talep etmiştir.
Fer'i müdahil Kurum vekili özetle;
1. Kurum kayıtlarının aksinin eşdeğerde yazılı delille ispatı gerektiğini, verilen kararın, çelişkili tanık anlatımlarına, hatalı ve çelişkili bilirkişi raporuna ve eksik incelemeye dayalı olduğunu,
2. İşe giriş bildirgesinin verilmesinin fiili çalışmanın varlığının ortaya konulması bakımından tek başına yeterli olamayacağını, kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
1.Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Kanun'un 79/10. ve 5510 sayılı Kanun'un 86/9. maddeleri olup bu tür sigortalı hizmetlerin tespitine ilişkin davaların, kamu düzeniyle ilgili olduğu ve bu nedenle de özel bir duyarlılıkla ve özenle yürütülmesinin zorunlu ve gerekli bulunduğu açıktır. Bu çerçevede, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için bu tür davalarda tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.
2.Eldeki davada davacının 08.06.2011-28.11.2017 tarihleri arasındaki eksik bildirilen çalışmalarının tespitini istediği, Mahkemece bordro tanıklarının beyanlarına göre davanın kabulüne karar verildiği anlaşılmaktadır. Davacının davaya konu dönem içerisinde Sosyal Yardımlaşma ve Dayanışma Vakfından ayni ve nakdi yardım aldığı; diğer taraftan bir kısım bordro tanığının davacının kısmi süreli (3-6-15 gün) çalıştığına yönelik beyanları karşısında kısmi çalışma olup olmadığı araştırılarak ve tanık beyanları arasındaki çelişki giderilerek karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgili davalıya iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.