MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/135 E., 2025/75 K.
Taraflar arasında görülen Kurum işleminin iptali davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Dairece mahkeme kararının bozulmasına karar verilmiştir. Mahkemece bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kabulüne karar verilmiştir.
Mahkeme kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davacı müvekkilinin ...’a ait ... sicil numaralı... unvanlı işyerinden 11.03.2004-20.12.2004 tarihleri arasında, ...'a ait ... sicil numaralı işyerinden 20.12.2004-31.03.2005 tarihleri arasında, ...'a ait ... sicil numaralı işyerinden 26.04.2005-28.05.20 05... .09.2005-30.09.2005 tarihleri arasında, ... San. .... Şti.ye ait ... sicil numaralı işyerinden 28.09.2005-30.11.20 05... .06.2006-31.01.2007 tarihleri arasında ve ...'a ait ... sicil numaralı işyerinden 01.12.2005-02.06.2006 tarihleri arasında bildirilen çalışmalarının fiili olduğunun tespitine ve davacının hizmetlerini iptal eden kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
Mahkemece davanın kabulüne karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesi kararının davalı Kurum vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine dair karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Dairece özetle; "...Eldeki davada davacının, ...'a ait 1052258.020 sıra numaralı işyerinden bildirilen 11.03.2004-20.12.2004 tarihleri arasındaki, ...'a ait ... sıra numaralı işyerinden 20.12.2004-31.03.2005 tarihleri arasındaki, ...'a ait ... sıra numaralı işyerinden bildirilen 26.04.2005-28.05.20 05... .09.2005-30.09.2005 tarihleri arasındaki, ... San. ve .... Şti.'ye ait ... sıra numaralı işyerinden bildirilen 28.09.2005-30.11.20 05... .06.2006-31.01.2007 tarihleri arasındaki ve ...'a ait ... sıra numaralı işyerinden bildirilen 01.12.2005-02.06.2006 tarihleri arasındaki hizmet akdine tâbi sigortalılık hizmetlerinin, sosyal güvenlik denetmenlerince yapılan denetim sonucunda düzenlenen 16.07.2012 tarihli ve 2012/96 sayılı rapora dayanılarak iptal edildiği,raporda; ...'a ait ... sıra numaralı dikiş atölyesi işyerinin, ...'a ait ... sıra numaralı fason dikiş atölyesi işyerinin, ...'a ait ... sıra numaralı fason dikiş ve paketleme işyerinin ve ...'a ait ... sıra numaralı fason konfeksiyon dikimi işyerinin fiiliyatta tamamen ... ... ve ... isimli kişilere ait olarak faaliyet göstermesine rağmen işverenlerin resmiyette bu şahıslar gibi gösterildiğinin, ... sıra numarası ile işlem görmekte olup ortakları ... ... ve ... olan ... San. ve .... Şti.'ye ait işyerinin tüm bu işyerlerinin gerçek işvereni olduğunun belirtildiği,davalı Kurumca yapılan suç duyurusu üzerine aralarında davacının da olduğu adına yukarıda anılan işyerlerinden sahte sigortalılık bildirimi yapılan kişiler aleyhine yapılan soruşturma sonucunda, Denizli Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 05.02.2016 tarihli, 2014/... Soruşturma ve 2016/2162 Karar sayılı kararı ile “...dolandırıcılık suçunu unsurları itibariyle oluşturmadığı, ..., ..., ... ve ...'a ait işyerlerinin ... ... ve ... tarafından işletildiği ve bu suretle suç işledikleri belirtilmişse de bu hususun TCK yada ceza hükmü içeren özel yasalara göre suç olarak düzenlenmediği, tarafların resmi-özel hatta sözlü vekalet yada kiralama yoluyla bu şekilde hareket etmelerinin önünde yasal bir engel bulunmadığı, fiilen çalışmadığı halde sigortalı olarak gösterilen 119 şüphelinin sigortalıklarının iptal edildiği, bu kişilerin sigortalı olarak gösterilmesi nedeniyle kurumun herhangi bir zararının bulunmadığı, bu nedenle atılı suçun yasal unsurlarının olayda oluşmadığı.."gerekçesiyle kamu adına kovuşturma yapılmasına yer olmadığına dair karar verildiği anlaşılmaktadır. Buna göre, mahkemece davanın kabulüne karar verilmiş ise de, verilen karar eksik incelemeye dayalıdır. Sigortalılığın tespiti istemini içeren bu tür davalarda yukarıda belirtilen ilkelere göre araştırma yapılması gerekir. Bu bağlamda,öncelikle davacının davalı işyerlerinde ne iş yaptığı tam olarak belirlenmeli,davaya konu 4 işyerinin varlığı,kapsamları,faaliyet alanları ve dönemleri araştırılmalı,ayrıca davacının ... Ltd. Şti.'ndeki çalışmalarının varlığı ve gerçekliği bu işyerinden bildirimleri iptal edilmeyen bordro tanıkları dinlenmek suretiyle araştırılmalı,davaya konu çalışmaların geçtiği işyerlerinin dava konusu dönemlere ilişkin elektrik, su, doğalgaz, tüketimi olup olmadığı araştırılmalı, usulüne uygun şekilde tespit edilecek bu işyerlerine komşu işyeri tanıkları dinlenmeli ve davacının bu işyerlerindeki çalışmalarının fiili olup olmadığı hususu,ceza dosyası ve kurum denetmen raporu da değerlendirilmek suretiyle hiçbir kuşku ve duraksamaya yer bırakmayacak biçimde çözümlenip sonucuna göre bir karar verilmelidir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.
VI. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde özetle; kararın bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
1. Temyiz olunan nihai kararların bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.
2. Temyizen incelenen İlk Derece Mahkemesi kararının bozmaya uygun olduğu, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.
VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalı Kurum vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,
26.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.