MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
SAYISI : 2024/34 E., 2025/175 K.
İlk Derece Mahkemesi kararı, davacı ile ... ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda; temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalı ... firmasında genel formen olarak aylık net 5.000,00-TL. ücretle 06.04.2015-15.12.2015 tarihleri arasında ... Mevkii ... Köyü ... içi ... İnş. İşyerinde sürekli çalıştığını, ancak bu çalışmalarının kuruma bildirilmediğini işyerinin 17.06.2011 tarihinde Kanun kapsamına alındığını işyerinin ana firmasının ... Enerji Elek. Üretim A.Ş. olduğunu ... İnş. Ltd. Şti'nin 4 no.lu taşeron olduğunu bu sebeple davacının davalı işveren nezdinde 06.04.2015-15.12.2015 tarihleri arasında sürekli çalıştığının tespitine bu günlerin hizmet günlerine eklenmesine karar verilmesini dava ve talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı ... A.Ş. vekili; husumet itirazında bulunduklarını, davacı işçinin müvekkil şirket çalışanı olmadığını, ... Enerji Elektrik Üretim A.Ş.'nin Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 04.05.2011 tarih ve EÜ/3 ... nolu üretim lisansı gereğince; Trabzon ili-Maçka ilçesi- ... Mahallesinde ... Hidroelektrik Santralini inşa etmek ve 04.05.2011 tarihinden itibaren 49 yıl süreyle, üretim faaliyeti göstermek üzere 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat uyarınca Enerji Piyasası Düzenleme Kurulunun 04.05.2011 tarihli ve 3201-13 sayılı kararı ile üretim lisansı verildiğini, müvekkili firmanın lisans sahibi olduğunu, işveren sıfatı bulunmadığını, Trabzon Maçka ilçesinde lisansa konu santralinin bir kısım işlerinin yapılması ve tamamlanması için; ... Mühendislik San ve Tic. Ltd. Şti. ile 11.12.2014 tarihli Anahtar Teslimi sözleşme imzalandığını, davacının iddia ettiği dönelin, ... Ltd. Şti.ye ile imzalanan sözleşme dönemine geldiğini, dolayısıyla eğer böyle bir çalışma söz konusu olmuş ise davanın ... Ltd. Şti' ne karşı açılması gerektiğini, anahtar teslimi sözleşme ile bir iş yerinin tamamen devri ve teslimi söz konusu olduğundan, lisans sahibi ... A.Ş.'nin işveren sıfatının bulunmadığını, işçi alacaklarında sorumluluğu olmadığı savunarak davanın reddini savunmuştur.
Davalı ... İnş. Ltd. Şti; husumet yönünden davanın reddine karar verilmesini, davacının müvekkil firmada çalışmadığını, dava dilekçesinde ... belirtildiği gibi ana firma ... Enerji Elektrik Üretim A.Ş. olup; davanın iş bu şirkete karşı açılması gerektiğini, bu nedenle öncelikle husumet yönünden davanın reddini talep ettiklerini, davacı tarafın müvekkil firmada çalıştığı yönündeki beyanları kabul etmediklerini, davacının bu iddiasını ispatlaması gerektiği, davacı ile müvekkil şirket arasından herhangi bir iş akdinin söz konusu olmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.
Fer'i müdahil Kurum vekili; hizmet tespiti davaları kamu düzenine ilişkin davalar oldukları için mahkemece re'sen araştırma yapılarak çalışma olgusunun varlığı için inandırıcı ve yeterli kanıtların aranması, sigortalılık şartlarının oluşup oluşmadığının belirlenmesi gerektiğini, işverenin bu husustaki kabulünün dahi hukuki sonuç doğurmadığını, bu nedenle davacı tarafından gösterilen tanık beyanlarıyla yetinilmeyerek işçinin arkadaşlarının ve komşu işyeri çalışanlarının bilgilerine ... başvurularak ,iş yeri kayıtları da celp edilerek somut ve inandırıcı bilgilerle tespit yapılması gerektiğini, diğer davalı işveren tarafından Kuruma bildirilen hizmetlere istinaden Kurumca işlem yapılmakta olup bildirilmeyen hizmet kaydına istinaden işlem yapılmasının söz konusu olamayacağını belirterek davanın kurum açısından reddi gerektiğini savunmuştur.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 03.11.2022 tarihli kararı ile "Birleşen Trabzon 5. İş Mahkemesinin 2021/279 Esas sayılı dava ve asıl davanın kabulüne;
1-)Davacının, ....61 sicil sayılı işyerinde ... A.Ş.'nin ... İnşaat işinde aracı olan işveren ... İnş. Ltd. Şti. bünyesinde 06.04.2015-15.12.2015 tarihleri arası dönemde kesintisiz ve sürekli olarak 506 sayılı Kanun'un 63/B madddesi kapsamında sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalıştığının tespitine" karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile başvuruların esastan reddine karar verilmiştir.
V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. Bozma Kararı
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarihi belirtilen kararının süresi içinde davalı ... A.Ş. ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmesi üzerine Daire'nin 21.12.2023 tarihli kararı ile; "...1)Eldeki dava, davacının, davalı işyerinde çalıştığı süreler ile prime esas kazancın tespiti istemine ilişkin olup Mahkemece hizmet tespiti isteminin kabulüne ilişkin verilen karar yerinde ise ... prime esas kazancın tespiti yönünden verilen hükmün eksik inceleme ve yanılgılı değerlendirmeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.
Mahkemece, davacının prime esas kazanç tespiti istemi yönünden yazılı delille ispat koşulunun aranması ve buna göre prime esas kazancın da hükümde gösterilmesi gerekirken yazılı şekilde hüküm tesisi hatalı olmuştur." gerekçesiyle söz konusu kararın bozulmasına karar verilmiştir.
B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar
İlk Derece Mahkemesinin 03.07.2025 tarihli kararı ile "Asıl ve birleşen (Trabzon 5. İş Mahkemesinin 2021/279 Esas sayılı) davanın kısmen kabulü ve kısmen reddi ile
1-)Davacının, ....61 sicil sayılı işyerinde ... A.Ş.'nin ... İnşaat işinde aracı olan işveren ... İnş. Ltd. Şti. bünyesinde 06.04.2015-15.12.2015 tarihleri arası dönemde kesintisiz ve sürekli olarak aylık dönemin brüt asgari ücreti ile 506 sayılı Kanun'un 63/B madddesi kapsamında sosyal güvenlik destek primine tabi olarak çalıştığının tespitine, davacının prime esas kazanç miktarı yönünden fazlaya ilişkin talebinin reddine" karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
1.Davacı vekili, davanın kabulü gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
2.Fer'i müdahil Kurum vekili, davanın reddi gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
3. ... vekili; davanın reddi gerektiğini beyanla karara karşı temyiz talebinde bulunmuştur.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.
Eldeki davada, davacının ayrı bir prime esas kazanç tespiti talebi bulunmayıp bozma ilamında prime esas kazancın da hükümde gösterilmesi gerektiğine dair ibareye Mahkemece yanlış anlam verilmek suretiyle bu talep reddedilmiş gibi hüküm tesis edilerek davanın kabulü yerine kısmen kabulüne karar verilmesi ve aleyhe yargılama giderlerine hükmedilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı, 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370. maddesi gereğince düzeltilerek onanmalıdır.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
-Fer'i müdahil Kurum vekilinin tüm, davacı vekilinin yerinde görülmeyen sair temyiz itirazlarının reddi ile,
-İlk Derece Mahkemesi kararında yer alan "Davanın kısmen kabulü ve kısmen reddi ile" ibareleri silinerek yerine "Davanın kabulüne" ibarelerinin,
-"C-)Yargılama Gideri ve Vekalet Ücreti Yönünden Asıl ve Birleşen Dava Yönünden Ortak Hüküm" başlıklı kısmının 1-4 arasında yer alan tüm bentleri tamamen silinerek yerine; "C-)Yargılama Gideri ve Vekalet Ücreti Yönünden Asıl ve Birleşen Dava Yönünden Ortak Hüküm;
1-)Kendisini vekille temsil ettiren davacı yararına hüküm tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 30.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
2-)Davacı tarafından istinaf kararı, Yargıtay kararı öncesi ve sonrası yapılan 9.074,80 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,
3-)Davalı ... Enerji...A.Ş. tarafından yapılan 942,90 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına,
4-)Davalı ... İnşaat...Şirketi tarafından yapılan 19,00 TL yargılama giderinin davalı üzerinde bırakılmasına" ibarelerinin yazılmasına ve hükmün bu şekliyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
5-)Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgililerine iadesine,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
04.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.