MAHKEMESİ:İş Mahkemesi
SAYISI: 2021/152 E., 2024/286 K.
Mahkemece bozmaya uyularak verilen karar, davalılardan Kurum ve ... vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 1995 yılının Temmuz ayında ... Belediyesinde bekçi olarak işe başladığını kesintisiz 7 yıl çalışmasına rağmen davalı işverence çalışmalarının kuruma bildirilmediğini iddia ederek davacının 1995 yılı ile 2002 tarihleri arasındaki çalışmasının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
II. CEVAP
1-Davalı SGK vekili cevap dilekçesinde özetle; hak düşürücü süre, yetki ve husumet yönünden davaya itiraz ettiklerini, hizmetin tespitine ilişkin davaların kamu düzenine ilişkin olması nedeniyle salt tanık ifadeleri veya işverenin davayı kabulünün ispat için yeterli olmadığını iddia ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
2-Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; personel kayıtlarına göre davacının müvekkili nezdinde çalışmadığını, davaya husumet yönünden itiraz ettiklerini, davacının iddiasını ispatlar mahiyette hiç bir kayıt ve belge bulunmadığını iddia ederek davanın reddini talep etmiştir.
III. MAHKEME KARARI
Mahkemenin 23.10.2014 tarihli kararı ile davanın reddine karar verilmiştir.
IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ
A. İlk Bozma Kararı
Mahkemenin 23.10.2014 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı vekili tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesince (kapatılan); "...Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının dahili davalı ... Temizlik Gıda San.Tic. Ltd. Şti. işyerinde işe girdiğini gösterir 01.08.1999 tarihli sigortalı işe giriş bildirgesinin Kurum kayıtlarına girdiği ve bu işyerinde 1999/2. dönem 30 gün, 1999/3. dönem 120 olmak üzere toplam 150 gün hizmetinin bulunduğu, ... Ticaret Sicili Memurluğu tarafından ... Temizlik Gıda San.Tic. Ltd. Şti.'nin 03.03.2008 tarihi itibariyle halen faal olduğunun bildirildiği, dahili davalı şirketlerin davalı ... ile yaptığı sözleşmelere ilişkin bir kısım belgelerin temin edildiği, davalı ... Belediyesi'nde davacıya ait bir kayda rastlanmadığı, davacı tanıklarının dinlendiği ve bilirkişi raporları alındığı anlaşılmaktadır.
Somut olayda; davalı ... Başkanlığının dahili davalı ... İnşaat Gıda San. Tic. Ltd. Şti. ile yaptığı sözleşmeye ilişkin bir kısım belgelerin gönderilmesine karşın davacının şirkette çalışıp çalışmadığını gösterir belgeler temin edilmeden, davacının dava konusu dönemlerde çalışması olan dava dışı ...'e ait işyerinin ve ... Nakliyat Taah. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin ... Belediyesi ile sözleşme ilişkisi olup olmadığı araştırılmadan, davacının davalı Belediyeden ücret alıp almadığı belirlenmeden, dahili davalı şirketlerde çalışan işçiler tanık olarak dinlenmeden, ayrıca belediye de çalışan Mahkemece re'sen belirlenecek başkaca tanıklar da dinlenmeden sonuca gidilmesi isabetsiz olmuştur.
Mahkemece yapılacak iş, davacının dahili davalı ... İnşaat Gıda San. Tic. Ltd. Şti.'nde çalışıp çalışmadığını gösterir belgeleri temin etmek, davacının dava konusu dönemlerde çalışması olan dava dışı ...'e ait işyeri ve ... Nakliyat Taah. İnş. San. Tic. Ltd. Şti.'nin ... Belediyesi ile sözleşme ilişkisi olup olmadığını araştırmak, davacının davalı belediyeden ücret alıp almadığını belirlemek, dahili davalı şirketlerde çalışan işçileri tanık olarak dinlemek, ayrıca davalı ... de çalışan Mahkemece re'sen belirlenecek başkaca tanıkları da dinlemek ve tüm deliller birlikte değerlendirilmek suretiyle çıkacak sonuca göre bir karar vermekten ibarettir..." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.
B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen İkinci Karar
Mahkemenin 17.04.2018 tarihli kararı ile davacının davasının kısmen kabulü ile 1.Davacının 20.01.2001 - 31.01.2002 tarihleri arasında dahili davalı ... Temizlik Gıda İnş. San. Tic. Ltd Şti'ne bağlı olarak hizmet akdi ile prime esas kazançlarının alt tutarlar üzerinden fasılasız çalıştığının tespitine, fazlaya dair talebin reddine,
2-Davacının 01.08.1999 - 31.12.1999 arası çalışmaları kuruma bildirildiğinden davacının bu tarihlere ilişkin hizmet tespitini dava etmesinde hukuki yarar bulunmadığından talebin reddine,
3-Davacının 01.07.1997 - 31.07.1999 tarihleri arasında dahili davalı ... İnş, Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti'.ye bağlı olarak hizmet akdi ile prime esas kazançlarının alt tutarlar üzerinden fasılasız çalıştığının tespitine, fazlaya dair talebin reddine, karar verilmiştir.
C. İkinci Bozma Kararı
Mahkemenin 17.04.2018 tarihli kararına karşı süresi içinde davacı ve davalılardan Kurum vekilleri tarafından temyiz isteminde bulunulması üzerine Yargıtay 21. Hukuk Dairesince (kapatılan); "...Dosyadaki kayıt ve belgelerden, davacının dahili davalı ... Temizlik Gıda San.Tic. Ltd. Şti. işyerinde işe girdiğini gösterir 01.08.1999 tarihli sigortalı işe giriş bildirgesinin Kurum kayıtlarına girdiği ve bu işyerinde 1999/2. dönem 30 gün, 1999/3. dönem 120 olmak üzere toplam 150 gün hizmetinin bulunduğu, dahili davalı şirketlerin davalı ... ile yaptığı sözleşmelere ilişkin bir kısım belgelerin temin edildiği, davalı ... Belediyesinde davacıya ait bir kayda rastlanmadığı, dairemiz bozma kararı sonrası dahili davalı ... Temizlik Gıda San.Tic. Ltd. Şti. işyeri bordro tanıklarının ve belediye çalışanı bir kişinin dinlendiği, ihale tarihlerinin tam olarak belediye tarafından bildirilmediği anlaşılmaktadır.
Somut olayda; gerekçede davalı belediyeden ihale alanlara ilişkin tarih aralığı ve kişiler belirtilmişse de dosyadaki mevcut belgelerden bu tarihler ve kişiler doğrulanamamış olmakla ihale alıcıları ve tarihleri sağlıklı şekilde belirlenmeden, davalılar dışında ihale alan ve davacının çalışması geçen ihale alıcıları varsa bunlar tespit edilip davaya dahil edilmeden, ve dahili davalı ... Temizlik şirketi dışındaki diğer dahili davalı çalışanları dinlenmeden eksik inceleme ile sonuca gidilmesi isabetsizdir.
Mahkemece yapılacak iş; dahili davalı ... şirketinin ihale dönemi bordro tanıklarını ve belediye kadrolu kanalizasyon işinde çalışanların isimlerini tespit ederek uyuşmazlık konusu dönemde çalışanları tanık olarak dinlemek, uyuşmazlık konusu dönemde davalı belediyeden ihale alıcılarını ve tarih aralıklarını net bir şekilde temin etmek, davacının davalı belediyeden ücret alıp almadığını belirlemek, bu hususlar müzekkere ile temin edilemediği takdirde tanık ifadelerinde geçen belediyeden imza karşılığı ücret ödemelerine ilişkin belgeler ve ihale tarihleri hususunda yerinde inceleme yapmak üzere bilirkişi tayin etmek, davacının çalışmalarını bu belirlenen ihale tarihlerine göre tespit etmek, farklı bir işveren tespit edildiği takdirde davaya dahil etmek, ihale yapılmayan dönemler yönünden ise kanalizasyon ve temizlik işinin sürekliliği gözetilerek çalışmaları davalı ... adına tespit etmekten ibarettir.
Kabule göre de 1997/2. döneminde davacının hizmet döküm cetvelinde hizmetinin olduğu tarihler için yeniden tespit yapılması hatalıdır.." gerekçesiyle söz konusu karar bozulmuştur.
D. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Üçüncü Karar
Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile dosya kapsamı, tanık beyanları ve davalılara karşı açılan ve Yargıtay 10. Hukuk Dairesinin 2023/3744 Esas, 2023/7208 Karar numaralı ilamıyla düzeltilerek onanan Mahkememizin 2021/188 Esas sayılı dosyasında bulunan ihale sözleşmeleri ile tahakkuk müzekkereleri hep birlikte değerlendirildiğinde; davacının 01.07.1995-31.12.1996 tarihleri arasında davalı ... nezdinde 540 gün süreyle çalıştığı, 1997 yılından itibaren davalı ... tarafından su, kanalizasyon ve temizlik işleri hizmet alım yoluyla gördürülmeye başlandığından davacının dava dışı ... nezdinde bildirilen 84 günlük sigortalılık bildirim süresi hariç olmak üzere 01.01.1997-15.06.1999 tarihleri arasında 801 gün süreyle dahili davalı ... Şirketi nezdinde ve 01.01.2020-31.12.2021 tarihleri arasında 720 gün süreyle dahili davalı ... Temizlik Şirketi nezdinde çalıştığı; kanalizasyon ve temizlik işlerinin sürekliliği gözetilerek davacının ihale yapılmayan 16.06.1999-31.07.1999 tarihleri arasında 45 gün süreyle davalı ... nezdinde çalıştığının kabulü gerektiği; davacının 01.08.1999-17.09.1999, 20.10.1999-31.12.1999 tarihleri arasında sigorta bildiriminin dahili davalı ... Temizlik Şirketi nezdinde 17.09.1999-20.10.1999 tarihleri arasındaki sigorta bildiriminin dava dışı ... Nakliyat Şirketi nezdinde bildirildiği; dava dışı ... ile ... Nakliyat Şirketi isimli iş yerleri ile davalı ... arasında bir iş ilişkisinin bulnmadığı; davacının sigorta bildirimi bulunan ve davaya konu edilen 01.08.1999-31.12.1999 tarihlerine ilişkin talebinin hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddi gerektiği anlaşılmış;
Davanın kısmen kabulü ile
1-Davacının davalı ... nezdinde 01.07.1995 tarihinden 31.12.1996 tarihine kadar toplam 5 40... sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamında sigorta primine esas kazanç alt sınırı üzerinden hizmet akdine dayalı çalışması bulunduğunun tespitine,
2-Davacının ... sicil numaralı iş yeri numaralı dava dışı ... isimli iş yerinden bildirilen 84 günlük prime esas süre hariç olmak üzere davacının dahili davalı ... İnş. Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti. nezdinde 01.01.1997 tarihinden 15.06.1999 tarihine kadar toplam 8 01... sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamında sigorta primine esas kazanç alt sınırı üzerinden hizmet akdine dayalı çalışması bulunduğunun tespitine,
3-Davacının davalı ... nezdinde 16.06.1999 tarihinden 31.07.1999 tarihine kadar toplam 45... sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamında sigorta primine esas kazanç alt sınırı üzerinden hizmet akdine dayalı çalışması bulunduğunun tespitine,
4-Davacının dahili davalı ... Temizlik Gıda İnş. San. Tic. Ltd Şti. nezdinde 01.01.2000 tarihinden 31.12.2001 tarihine kadar toplam 7 20... sayılı Kanun'un 4/1-a kapsamında sigorta primine esas kazanç alt sınırı üzerinden hizmet akdine dayalı çalışması bulunduğunun tespitine,
5-Davacının 01.08.1999 tarihinden 31.12.1999 tarihine kadar hizmetinin ... sicil numaralı iş yerinden bildirilen süreler hariç olmak dahili davalı ... Temizlik Gıda İnş. San. Tic. Ltd Şti. nezdinde ve davacının 17.09.1999-20.10.1999 tarihleri arasında sigortalılık bildiriminin dava dışı bir iş yerinden bildirildiği anlaşıldığından bu tarihlere ilişkin talebin hukuki yarar yokluğu nedeniyle reddine,
6-Fazlaya ilişkin talebin reddine, karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı ... vekili; eksik incelemeye dayalı olarak verilen kararın bozulmasını talep etmiştir.
Davalı Kurum vekili; davanın hak düşürücü süre nedeniyle reddi gerektiğini, sadece tanık anlatımlarıyla ispatının mümkün olmadığını beyanla Mahkeme kararının bozulmasını talep etmiştir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, davacının davalı işyerlerinde 19 95... yılları arasındaki çalışmalarının tespiti istemine ilişkindir.
Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalılardan Kurum ve ... vekillerinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
Mahkeme kararının hüküm ve gerekçe kısımlarında dahili davalılardan " ... İnş, Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti." nin ünvanının maddi hata yapılarak " ... İnş. Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti." şeklinde yazıldığı,
Diğer taraftan hükmün gerekçesinde " 01.01.2000 tarihinden 31.12.2001 tarihine kadar" olması gereken hizmet döneminin maddi hata yapılarak " 01.01.2020-31.12.2021 tarihleri arası" olarak yazılmış olması da doğru değildir.
Ne var ki bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun Geçici 3. maddesi atfıyla uygulamasına devam olunan 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun 438. maddesi hükmü uyarınca Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
Davalıdan Kurum ve ... vekillerinin diğer temyiz itirazlarının reddi ile Mahkeme kararının gerekçe ve hüküm kısımlarında " ... İnş. Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti." ibaresinin silinerek yerine " ... İnş. Gıda San. Dış Tic. Ltd. Şti." ibaresinin yazılmasına, hükmün gerekçesinde" 01.01.2020-31.12.2021 tarihleri arası" olarak yazılan tarihlerin silinerek yerine " 01.01.2000 tarihinden 31.12.2001 tarihine kadar" ibaresinin yazılmasına kararın bu şekli ile DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Peşin alınan temyiz harcının istek halinde ilgilisine iadesine,
Dosyanın Mahkemeye gönderilmesine,
11.12.2025 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.