MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2024/4542 E., 2025/2251 K.
İLK DERECE MAHKEMESİ : Uşak 2. İş Mahkemesi
SAYISI : 2023/121 E., 2024/111 K.
Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü;
I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde; 04.11.2022 tarih, ... sayılı yazı ile 2011 Ocak ila 2013 Eylül ayları yönünden fazla çalışma ücretleri konusunda aylık prim ve hizmet belgesi istenmesine ilişkin yazıya itirazlarının, 10.03.2023 tarihli ... sayılı yazı ile reddedildiğini beyanla prim ve hizmet belgesi düzenlenmesi istemine ilişkin Kurum işleminin iptaline karar verilmesini talep etmiştir.
Birleşen dosyada davacı Kurum vekili, 29.09.2023 tarihli yazı ile 2011/ 01... /10 ayları için tespit edilen fazla mesailer için ek kazancın resen tahakkuk ettirildiği ve buna ilişkin ayrıca gecikme zammının da tahakkuk ettirildiği belirtilen Kurum yazısına itirazlarının 27.10.2023 tarih ve .... sayılı 2023/133-2 Esas numaralı yazı ile reddedildiğini beyanla müvekkili bankaya tahakkuk ettirilen prim borcu, gecikme zammı, gecikme faizi borcunun iptaline, müvekkili tarafından ihtirazi kayıtla davalı Kuruma ödenen 352.405,60 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı Kurumdan tahsil edilerek müvekkili bankaya ödenmesine, dosyanın Uşak 1. İş Mahkemesinin 2023/121 Esas sayılı dosyası ile birleştirilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
II. CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurumun uygulamış olduğu prim tahakkuku ve gecikme zammı işlemlerinde maddi hata ve hukuka aykırılık olmadığını davanın reddinin gerektiğini beyan etmiştir.
III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl dosya ve birleşen 2023/519 Esas sayılı dosyaları yönünden davaların kabulü ile ... SGK'nın 04.11.2022 tarihli Belge İsteme Yazılı İşlemi ve buna dayalı olarak 1... 29 ... sicil sayılı işyerleri için 01/2011-09/2013 tarihleri arasında re'sen ... tespitine ilişkin Kurum tarafından yapılan işlemlerin iptaline, davacı tarafından davalıya 02.10.2023 tarihinde ödenmiş olan 352.405,60 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz oranı ile birlikte davalıdan alınarak davacıya iadesine karar verilmiştir.
IV. İSTİNAF
İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin ilam başlığında tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf isteminin esastan reddine karar verilmiştir.
V. TEMYİZ
A. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde;
a. Kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu,
b. Kurum işlemlerinde hata bulunmadığını beyan etmektedir.
B. Değerlendirme ve Gerekçe
Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali istemine ilişkindir.
1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı Kurum vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.
2. 5510 sayılı Kanun'un 89/3. maddesi “Yanlış veya yersiz alınmış olduğu tespit edilen primler, alındıkları tarihten on yıl geçmemiş ise hisseleri oranında işverenlere, sigortalılara, isteğe bağlı sigortalılara veya genel sağlık sigortalılarına veya hak sahiplerine kanunî faizi ile birlikte geri verilir. Kanunî faiz, primin Kuruma yatırıldığı tarihi takip eden aybaşından, iadenin yapıldığı ayın başına kadar geçen süre için hesaplanır. Ancak Borçlar Kanunu'nun 65. maddesi hükmü saklıdır.” hükmüne amir olup, Mahkemece, alacağın Kuruma yatırıldığı tarihi takip eden aybaşından, iadenin yapılacağı ayın başına kadar geçen süre için faize hükmedilmesi gerekirken, yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsizdir.
3. 1136 sayılı Avukatlık Kanunu’nun 168. maddesinde, “Türkiye Barolar Birliği Yönetim Kurulunca, baro yönetim kurullarının teklifleri de göz önüne alınmak suretiyle uygulanacak tarife o yılın Ekim ayı sonuna kadar hazırlanarak Adalet Bakanlığına gönderilir. (Ek cümle:16.06.2009 - 5904 S.K./35.mad) Şu kadar ki hazırlanan tarifede; genel bütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler ve bunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davalar ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun uygulanmasından doğan her türlü davalar için avukatlık ücreti tutarı maktu olarak belirlenir.
Avukatlık ücretinin takdirinde, hukuki yardımın tamamlandığı veya dava sonunda hüküm verildiği tarihte yürürlükte olan tarife esas alınır.” düzenlemesi yer almakta olup; açık yasal düzenleme karşısında, Kurum işleminin iptali istemli davada, öngörülen maktu vekalet ücretine hükmedilmesi gereğinin gözetilmemiş olması, usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
Ne var ki bu yanlışlıkların giderilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 370/2 hükmü uyarınca Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılması ile İlk Derece Mahkemesi kararının düzeltilerek onanması gerekir.
VI. KARAR
Açıklanan sebeple;
1.Davalı Kurum vekilinin diğer temyiz itirazlarının reddine,
2.Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,
3.Davalı Kurum vekilinin temyiz itirazının kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının, hüküm fıkrasının (2) numaralı bendinde yer alan"Davacı tarafından davalıya 02.10.2023 tarihinde ödenmiş olan 352.405,60 TL’nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz oranı ile birlikte davalıdan alınarak davacıya iadesine,” ibaresinin çıkartılarak yerine "Davacı tarafından davalıya 02.10.2023 tarihinde ödenmiş olan 352.405,60TL’nin 5510 sayılı Kanun'un 89/3 maddesi uyarınca ödeme tarihini takip eden aybaşı olan 01.04.2023 tarihinden iadenin yapılacağı aybaşına kadar geçen süre için işleyecek yasal faiziyle birlikte davalıdan alınarak davacıya iadesine,” ibaresinin yazılmasına,
Hüküm fıkrasının 5 no.lu bendinin silinerek yerine " Asıl dosya ve birleşen Mahkemenin 2023/519 Esas sayılı dosyaları yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 9.200 TL maktu vekalet ücretinin davalı Kurumdan alınarak davacıya verilmesine, "ibaresinin yazılması suretiyle hükmün DÜZELTİLEREK ONANMASINA,
Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
25.02.2026 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.