(3167 S. K. m. 16) (4616 S. K. m. 1) (5352 S. K. Geç m. 2)
Dava ve Karar: Karşılıksız çek keşide etmek suçundan sanık A. E.'nun 3167 sayılı Kanun'un 16/1. maddesi uyarınca 1 yıl hapis cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 04.05.2000 gün ve 1998/184 esas, 2000/452 karar sayılı hükmünün infazı aşamasında, Şanlıurfa 1. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 03.01.2001 tarihli ve 2001/17 müteferrik sayılı kararı ile, 4616 sayılı Kanun'un 1/2. maddesi uyarınca, sanığın şartla tahliyesine karar verildiği; 04.05.2000 tarihli söz konusu hükme ilişkin hükümlü müdafiinin adli sicil arşiv kaydının silinmesi isteği üzerine, yapılan yargılama sırasında 4616 sayılı Kanun'un 1/4. maddesi gereğince kamu davasının kesin hükme bağlanmasının ertelenmesine karar verildiğinden bahisle aynı madde uyarınca kamu davasının ortadan kaldırılmasına ve hükümlünün adli sicil arşiv kaydının silinmesine ilişkin Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemenin 16.04.2009 tarihli ve 1998/184 esas, 2000/452 karar sayılı kararına karşı Yüksek Adalet Bakanlığı'nın Ceza İşleri Genel Müdürlüğü ifadeli 30.12.2009 gün ve 15270/74807 sayılı kanun yararına bozma talebi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 26.01.2010 gün ve 2010/6271 sayılı tebliğnamesi ekinde dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşıldı. Dosya ve ekleri incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü:
Kanun yararına bozma talebi ve tebliğnamede, 1-4616 sayılı Kanun'un 1. maddesinin 4. fıkrasındaki 23 Nisan 1999 tarihine kadar işlenmiş ve ilgili kanun maddesinde öngörülen şahsi hürriyeti bağlayıcı cezanın üst sının on yılı geçmeyen suçlardan dolayı haklarında henüz takibata geçilmemiş veya hazırlık soruşturmasına girişilmiş olmakla beraber dava açılmamış veya son soruşturma aşamasına geçilmiş olmakla beraber henüz hüküm verilmemiş veya verilen hüküm kesinleşmemiş ise, davanın açılması veya kesin hükme bağlanması ertelenir... şeklindeki düzenleme dikkate alındığında, 4616 sayılı Kanun'un yürürlüğe girdiği tarih olan 22.12.2000 tarihinden önce kesinleşmeyen mahkumiyetler için erteleme kararı verilebileceği, kesinleşen hürriyeti bağlayıcı mahkumiyetler için davanın ve infazın ertelenmesi kararı verilemeyeceği, kesinleşen hürriyeti bağlayıcı cezalar için şartla tahliye kararı verilip, bu tarihe göre hesaplanacak süre sonunda bihakkın tahliye tarihine göre yerine getirme fişi düzenlenmesi gerektiği, 4616 sayılı Kanun'a aykırı olacak şekilde kesinleşmeyen mahkumiyetler için öngörülen düzenleme uygulanmak suretiyle sanığın üzerine atılı suçtan verilen cezanın 4616 sayılı Kanun'un 1/4. maddesi uyarınca şartları gerçekleştiğinden bahisle davanın ortadan kaldırılmasına karar verilmesinde,
2- 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu'nun geçici 2. maddesi 2. fıkrasında Birinci fıkra gereğince işlem yapılarak arşive alınan kayıtlar hakkında, 3682 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinde öngörülen sürelerin dolduğu veya ertelenmiş olan hükmün esasen vaki olmamış sayıldığı hallerde bu tarih esas alınarak, Anayasanın 76 ncı maddesi ve özel kanunlarda sayılan suç ve mahkumiyetler dışındaki kayıtlar için ilgilinin, Cumhuriyet başsavcılığının veya Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğünün talebi üzerine hükmü veren mahkemece veya talep edenin bulunduğu yer asliye ceza mahkemesince arşiv kaydının silinmesine karar verilir. şeklindeki düzenleme karşısında, sanığın eyleminin Anayasanın 76. maddesi ve özel kanunlarda sayılan suç ve mahkumiyetler kapsamında kaldığı ve 5352 sayılı Kanunun geçici 2. maddesinin 2. fıkrası uyarınca mahkumiyet hükmünün arşiv kaydından çıkarılmasının mümkün olmadığı gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde, isabet görülmemiştir. denilerek, Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 16.04.2009 tarihli kararının bozulması istenmiştir.
1) 4616 sayılı Kanun'un 1/4. maddesi uyarınca kamu davasının ortadan kaldırılmasına ilişkin hükmün incelenmesi:
4616 sayılı 23 Nisan 1999 Tarihine Kadar İşlenen Suçlardan Dolayı Şartla Salıverilmeye, Dava ve Cezaların Ertelenmesine Dair Kanun'un 1. maddesiyle, 23.Nisan.1999 tarihine kadar işlenen suçlar nedeniyle, bazı suçlara ilişkin istisnalar ve koşullar altında, a- İnfaz şekli ve ceza indirimine, b- Şartla salıverilmeye, c- Davaların açılması veya kesin hükme bağlanmasının ertelenmesine ilişkin düzenlemeler yapılmıştır.
4616 sayılı Yasa'nın 1. maddesi bir bütün olarak incelendiğinde; 1. bendinde kesinleşmiş ölüm cezalarının yerine getirilmeyeceği, 2. bendinde şahsi hürriyeti bağlayıcı cezaya ilişkin kesinleşmiş mahkumiyetleri bulunanlar ile aldıkları ceza herhangi bir nedenle hürriyeti bağlayıcı cezaya dönüştürülenlerin toplam hükümlülük süresinden 10 yıl indirim yapılacağı ve bu indirimden sonra ceza ve hükümlülük süresi dolmuş olanların derhal, toplam cezaları 10 yıldan fazla olanların fazla olan cezalarını çektikten sonra şartla salıverileceği belirtilmiş, 3. bendinde tutuklu ve hükümlüler hakkında yapılacak işlemler gösterilmiş, 4. bendinde ise şahsi hürriyeti bağlayıcı cezaları 10 yılı geçmeyen suçlardan dolayı kamu davası açılmamış olanlar hakkında davanın açılmasının ertelenmesi ve son soruşturma aşamasına geçilip de hüküm verilmemiş veya hükmü verilip de kesinleşmemiş olanlar yönünden davanın kesin hükme bağlanmasının ertelenmesine ilişkin kurallara yer verilmiştir.
Somut olayda; hükümlü hakkında, Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemesi'nce verilen kesinleşmiş 1 yıl hapis cezasına ilişkin olarak, Şanlıurfa 1. Asliye Ceza Mahkeme'nin 03.01.2001 tarihli ve 2001-7 müteferrik sayılı kararı ile, 4616 sayılı Kanun'un 1/2. maddesi uyarınca şartla tahliye kararı verilmiştir. Dolayısıyla, aynı Kanun'un 1. maddesinin (4). bendinde belirtildiği biçimde son soruşturma aşamasında bulunan ve kesin hükme bağlanmasının ertelenmesine karar verilen bir kamu davasının söz konusu olmaması nedeniyle, aynı madde uyarınca verilen 16.04.2009 tarihli kamu davasının ortadan kaldırılmasına ilişkin kararın, konusu bulunmadığından, hukuki geçerlilikten yoksun, bu nedenle de yok hükmünde olması karşısında; incelemeye konu edilmesi olanaklı olmadığından, kanun yararına bozma isteminin REDDİNE,
2) Adli sicil arşiv kaydının silinmesine ilişkin kararın incelenmesi:
3167 sayılı Kanun'da 4814 sayılı Kanun'la yapılan değişiklik uyarınca uyarlama yapılması halinde, silinmeyle ilgili yeniden talepte bulunulması ve konunun değerlendirilmesi olanaklı görülmüştür.
Sonuç: Kanun yararına bozma talebine dayanan ihbarnamede ileri sürülen düşünce yerinde görüldüğünden; Samsun 4. Asliye Ceza Mahkemesinin 16.04.2009 tarihli ve 1998/184 esas, 2000/452 karar sayılı kararının 5271 sayılı CMK'nın 309. maddesinin 3. fıkrası gereğince BOZULMASINA; aynı Kanun'un 309. maddesinin 4. fıkrasının (a) bendi uyarınca gerekli işlemlerin yapılması için, dosyanın adı geçen Mahkemeye iletilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine, 10.05.2010 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy