(5941 S. K. m. 5) (5271 S. K. m. 223)
Dava: Yüksek Adalet Bakanlığı'nın, çekle ilgili olarak karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet verme suçundan sanıklar Mehmet Doğan ve Yeşil Nehir Tarım Ürünleri Gıda İthalat ve İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi hakkındaki kamu davasının düşmesi kararına yönelik itiraz üzerine Karşıyaka 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nce 07.06.2012 tarihinde 2012/99 değişik iş sayı ile verilen itirazın reddi kararının kanun yararına bozulmasına ilişkin talebi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca 29.08.2012 tarihli ihbar yazısı ekinde dosyanın Dairemize gönderildiği anlaşıldı.
Dosya incelendi. Gereği görüşülüp düşünüldü:
Karar: İncelenen dosyadan;
a) Sanık Yeşil Nehir Tarım Ürünleri Gıda İthalat ve İhracat Sanayi Ticaret Limited Şirketi'ne ait çek hesabından keşide edilen şikayet konusu çekin ibrazında karşılığının bulunmaması nedeniyle, çek hesabı sahibi şirket ve yetkili temsilcisi sanık M. D. hakkında açılan kamu davası sonunda, Karşıyaka 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nce 27.12.2011 tarihinde 2011/663 esas ve 2011/1236 karar sayı ile şikayetçinin çeki bankaya ibraz eden hamil olmadığı, bu nedenle şikayet hakkının bulunmadığı, şikayete bağlı suç yönünden kovuşturma şartı olan şikayet koşulu gerçekleşmediğinden, sanıklar hakkında açılan kamu davalarının 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5/1. ve CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca düşürülmesine hükmolunduğu,
b) Katılan vekilinin hükümleri temyiz etmesi üzerine, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nca hükümden sonra yürürlüğe giren 6273 sayılı Kanun'la 5941 sayılı Kanun'a eklenen geçici 3. madde uyarınca dosyanın mahkemesine iade edildiği,
c) Karşıyaka 1. Sulh Ceza Mahkemesi'nce 04.05.2012 tarihinde 2012/389 esas ve 2012/552 karar sayı ile şikayetçinin çeki bankaya ibraz eden hamil olmadığı, bu nedenle şikayet ve talep hakkı bulunmadığından, sanıklar hakkında açılan kamu davalarının 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5/1. ve CMK'nın 223/8. maddeleri uyarınca düşürülmesine karar verildiği,
d) Katılan vekilinin bu karara itiraz etmesi üzerine, Karşıyaka 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nce 07.06.2012 tarihinde 2012/99 değişik iş sayı ile "itirazın reddine" karar verildiği
Anlaşılmıştır.
Kanun yararına bozma talebi ve ihbar yazısında;
"Dosya kapsamına göre, suça konu karşılıksız çeki bankaya ibraz eden müştekinin çekin lehdarı olan adi şirket konumundaki firmanın sahibi olduğu, dolayısıyla müştekinin şikayet hakkının bulunduğu, bu hususun kısa kararın verilmesini müteakip mahkemesince de fark edildiği, ancak kısa karar ile gerekçeli karar arasında çelişki olmaması bakımından mahkemece yazılı şekilde hüküm kurulduğu gözetilmeden, itirazın kabulü yerine, yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir." denilerek, Karşıyaka 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 07.06.2012 tarihli kararın bozulması istenmiştir.
17.05.2011 olan suç tarihinde yürürlükte bulunan 6273 sayılı Kanun'la yapılan değişiklikten önceki 5941 sayılı Kanun'un 5. maddesinin 1. fıkrasının 1. cümlesinde "Üzerinde yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanunî ibraz süresi içinde ibrazında, çekle ilgili olarak karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, binbeşyüz güne kadar adlî para cezasına hükmolunur" hükmü yer almaktadır.
Bu hükme göre; suç tarihinde 5941 sayılı Kanun'un 5. maddesinde düzenlenen "çekle ilgili olarak karşılıksızdır işlemi yapılmasına sebebiyet verme suçu"ndan dolayı şikayet hakkı, sadece suçun işlendiği anda mağdur konumundaki "çeki ödeme için bankaya ibraz eden hamile" aittir. Çeki ibraz eden dışındaki lehdar ya da cirantaların suçun işlendiği anda mağdur durumunda olmamaları nedeniyle şikâyet hakları yoktur.
Somut olayda, şikayetçinin, suç konusu çeki ibraz eden hamil değil çekin lehdarı konumunda bulunması nedeniyle şikayet hakkına sahip olmadığı, bu durumda Karşıyaka 6. Asliye Ceza Mahkemesi'nin 07.06.2012 tarihli ve 2012/99 değişik iş sayılı kararının doğru olduğu anlaşıldığından; yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteğinin REDDİNE, dosyanın adı geçen Mahkemeye iade edilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'na gönderilmesine, 08.07.2013 tarihinde oybirliği ile karar verildi. (¤¤)
Full & Egal Universal Law Academy