(506 S. K. m. 60)
Dava: Davacı, T.C. Vatandaşlığına geçmeden önce Bulgaristan'da askerlikte geçen hizmetlerinin borçlandırılmak suretiyle sigortalı hizmetlerden sayılması gerektiğinin tespitine karar verilmesini istemiştir.
Mahkeme, davanın reddine karar vermiştir.
Hükmün, davacı avukatı tarafından temyiz edilmesi üzerine (...) işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi.
Davacı, Bulgaristan'da silah altında geçen askerlik sürelerinin borçlandırılmasını ve sigortalılık süresine eklenmesin istemiştir.
Davanın yasal dayanağını oluşturan 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nnu 2422 sayılı Kanunla değişik 60/F maddesindeki borçlanma hükümlerinden yararlanabilmek için (Askerlik hizmetinin Türkiye'de yapılmış olması) koşulunun aranıp aranmayacağı uyuşmazlığın konusunu teşkil etmektedir.
Davacının 17.6.1971 tarihinde muhacir olarak Türkiye'ye geldiği, 23.9.1972 de Türk vatandaşlıına alındığı, 25.3.1945-24.2.1947 tarihleri arasında Bulgaristan'da askerlik hizmetini yaptığı, 1924 doğumlu olduğundan ve Türkiye'ye geldiği tarihte askerlik çağı dışına çıktığından askere alınmadığı dosya içeriği ile sabittir. Davacı Türk vatandaşı bulunduğuna göre vatandaşlara tanınan tüm sosyal sigorta haklarından ve bu arada askerlik borçlanmasından yararlandırılması doğal karşılanmalıdır. Anılan 60'ıncı madenin F fıkrası amacına uygun biçimde yorumlandığında, muhacir olarak gelip Türk vatandaşlığına alınanların geldikleri ülkedeki askerlik hizmetlerinin kabul edilerek yeniden askerlik yaptırılmaması olgusu da gözönünde tutulduğunda yurt dışındaki askerlik sürelerini borçlanabilecekleri sonucuna varmak gerekir. Tersi bir düşüncenin kabulünün ise aynı ülkenin vatandaşları arasında eşitsizliğe neden olacağı açıktır.
Mültecilerin hukuki durumuna ait sözleşmenin onaylanması hakkıda 29.8.1961 tarih ve 359 sayılı Yasanın 23 üncü maddesi vatandaşlara yapılan sosyal yardımların mültecilere de yapılacağını, 24 üncü maddesi, İş Kanunu ve Sosyal Sigortalar Kanunundan doğan birçok hakların kendilerine verileceğini hükme bağlamaktadır. Anılan sözleşmede askerlik borçlanması ile ilgili açık bir hüküm yoksa da askerlikte geçen sürenin borçlanılması hakkının Sosyal Güvenlik haklarından bulunduğu tartışmasızdır. Mültecilere tanınan hakların Türk vatandaşlığını kazanmış Türk asıllı muhacirlere tanınmamasının hukuk mantığı ile açıklanması mümkün değildir.
Bu nedenlerle, mahkemenin anılan 60 ıncı maddenin F fıkrasını aksine yorumlayarak davanın reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.
O halde, davacının bu yönleri amaçlayan temyiz itirazları kabul edilmeli ve hüküm bozulmalıdır.
Sonuç: Temyiz edilen hükmün yukarıda açıklanan nedenlerle BOZULMASINA peşin alınan harcın iadesine, 19.11.1985 gününde oybirliği ile karar verildi.
Full & Egal Universal Law Academy